معضل تبعیت مرکز مبادلات‌ارزی از نرخ‌ بازار/نقش مهم مردم در عبور از تنش‌ها

به گزارش فارس، عدم دریافت ارزیابی و تحلیل صحیح و اتخاذ سیاستهای کارآمد در مورد مدیریت و تنظیم ارز از سوی مراجع دولتی باعث انتشار تحلیل های غیرکارشناسی و یکجانبه شده و بخشی از فعالان اقتصادی به شیپورچی و مفسر شرایط اقتصادی و پیش بینی کننده نرخ برابری دلار تبدیل شده اند! در چند ماه اخیر هر چند به دلیل برخی سیاست ها،افزایش جزئی نرخ برابری دلار در برابر ریال مورد انتظار کارشناسان اقتصادی و بازرگانی بود اما در چند روز اخیر حرکت هیجانی و خارج از منطق آن به قیمت های بالاتر از3300 تومان و تداوم آن حیرت اهالی اقتصاد را در پی داشته است.

در واقع به نظر می رسد تداوم رشد قیمت دلار علیرغم تاثیرات مثبت برروی فعالیت برخی شرکت های صادرکننده به دلیل مباحث مالی رفتاری،تاثیرات جدی بر روند افزایشی دومینو وار قیمت ها،در بازارهای مختلف اعم از کالا ، مسکن و بورس و ...  برجای گذارد.

هر چند که از تاثیر عوامل دیگری در رشد قیمت ها از جمله تحولات بازارهای جهانی نیز نمی توان صرفه نظر کرد، با این وجود سرمایه و نقدینگی مازاد و گاهاً غیرمازاد در جامعه با سفته بازی در بازارهای متفاوت برای جبران تورم موجود جامعه،درحال هجرت متوالی است که در صورت تداوم این دور باطل می تواند آثار سویی را در فضای اقتصاد کشور به دنبال داشته باشد.

متاسفانه این فضا و عدم ورود شُک های به هنگام از سوی مسئولان امر موجب شده فضای اقتصادی برای شایعه پراکنی سوداگران اقتصادی فراهم باشد و آنها با ایجاد هیجان های متوالی و تداوم روند افزایشی در قیمت ها ،منافع فردی و یا گروهی نامشروعی را برای خود از محل سفره عموم ایجاد کنند.

در این میان هر چند اقداماتی همچون راه اندازی مرکز تبادلات ارزی می توانست به صورت هدفمندتری به تخصیص و پاسخگویی نیاز ارزی نیازمندان واقعی همراه باشد اما با تبعیت نرخ معاملات این مرکز از نرخ بازار آزاد (بازاری که به گفته مسئولین، سوداگران در آن حضور دارند)،در واقع نرخ آتی کالاهای دارای اولویت و کالاهای تولید شده با مواد اولیه گران قیمت را تعیین می کند که مسلما رشد قیمت محصولات نهایی را در پی خواهد داشت.

در ادامه افزایش بهای تمام شده ساخت مسکن با منابع گران قیمت می تواند زمینه ساز متورم شدن قیمت ها در بازار مسکن باشد و پس از آن سودآوری شرکت های بورسی وابسته می تواند رونق نسبی مجددی را در بورس حاکم سازد. رویه فوق به این مفهوم است که نبض قیمت گذاری و اقتصاد کشور در اختیار همان گروه بازار آزاد قرارگرفته است.

این موضوع به دلیل تاثیر عمومی منفی و روانی در فضای بی خبری، شرایط نگرانی را به جامعه تزریق و تحمیل می نماید. پیرو انتشار اخبار رشد شدید قیمت ها در بازارهای متفاوت، مردم عادی و سرمایه گذاران غیرحرفه‌ای بدون مشاوره در مسابقه کاذب با اطرافیان خود در پوشش تاثیرات تورم به این بازارها هجوم می آورند. بازاری که سوداگران قبل از آنها در آن فعالیت می نمودند و یا در حال خروج از آن هستند.

در نهایت تزریق مالی گروه های مالی کوچک شامل خانوارها و اشخاص با پراکندگی بالا به بازارها،نرخ های رشد یافته را تثبیت و از ریزش ناشی از کاهش تقاضا و افزایش عرضه جلوگیری می کند.

حال تا زمانی که بی خبری و جلب مشارکت عمومی برای کنترل و مدیریت اوضاع و عدم ورود جدی مُسکن وار ، همسو با راهکار بلندمدتی شامل اقدامات جدی و مشهود امنیتی همراه با قواعد علمی و تجربه شده اقتصادی در دستور کار متخصصین و مسئولین  اقتصادی کشور قرار نگیرد، نمی توان به کنترل اوضاع امیدوار بود.

موضوعی که درصورت توفیق نیز به راحتی - تاکید می شود به راحتی - می تواند با همان شیب تند صعودی تجربه شده به فروکش کردن هیجان و اصلاح شدید قیمت ها و عرضه حداقل بخشی از دلارهای انباشته شده منجر گردد و مدیریت آسانتر فضای اقتصادی را در پی داشته باشد.

در واقع مردم نیز باید توجیه شوند که مشارکت در جهت سیاست های مخرب سوداگران در نهایت با افزایش فشارها بر زندگی شخصی آنان همراه است و تعبیری جز بازیگری در میدان منفعت طلبان ندارد. لذا پس از تعیین تکلیف و سیاست گذاری صحیح همراه با روش های اجرایی مدون و مشخص در مدیریت این جریان مخرب توسط مسئولین دولتی، توجیه و جلب همت و مشارکت عمومی برای گذر از این دوران با ایجاد درک صحیح مردم از اوضاع توسط رسانه ها بخصوص صدا و سیما ، ضروری و از مهمترین راهکارها به نظر می رسد.

چرا که عبور سربلند از این جریان بدون ایفای نقش موثر از سوی مردم همچون بسیاری از موضوعات دیگر دشوار خواهد بود. تجربه نشان داده همسویی مردم با سیاست های در راستای منفعت ملی ، همواره کارساز بوده و پیش بینی می شود در صورت مشارکت آگاهانه آنان این بار نیز با تغییر جریان فکری اجتماعی مضراتی را که در پی این التهابات متوجه عموم می شود،خنثی نموده و سیاست های منفعت طلبان ضد مردمی را عقیم سازد.