برای پایین آوردن دلار، همین حالا چه باید کرد؟
گروه اقتصادی: دلار با توصیه و مصاحبه پایین نمیآید. اگر سیاستگذار میخواهد موج فعلی را معکوس کند، باید همزمان روی سه جبهه وارد شود: عرضه واقعی ارز، مرجعیت قیمت و انتظارات. دادههای امروز نشان میدهد دلار و درهم تقریباً همجهت حرکت کردهاند؛ بنابراین برخورد صرف با یک کانال یا یک بازار نمیتواند مسئله را حل کند. نسخه فوری «دفاع از ریال» این است: بانک مرکزی عرضه قابل مشاهده و هدفمند را افزایش دهد، مسیر بازگشت ارز صادراتی را کوتاه کند، حجم معاملات را شفاف منتشر کند و به جای دنبال کردن نرخ آزاد، برای بازپسگیری مرجعیت قیمت وارد میدان شود.
اول؛ درهم را هدف بگیرید، نه فقط دلار تهران را
به گزارش بولتن نیوز، امروز درهم آزاد حدود ۶۵ هزار و ۸۶۹ تومان ثبت شده است. اگر این رقم را در نسبت رسمی ۳.۶۷۲۵ ضرب کنیم:
۶۵٬۸۶۹ × ۳.۶۷۲۵ ≈ ۲۴۱٬۹۰۸ تومان
دلار آزاد همان منبع حدود ۲۴۱٬۸۰۰ تومان است.
اختلاف تقریباً هیچ است.
این مهمترین علامت امروز است.
یعنی اگر بانک مرکزی بخواهد صرفاً نرخ نقدی تهران را پایین بیاورد ولی درهم همچنان بالا بماند، کاهش دلار میتواند شکننده باشد.
اولین میدان دفاع از ریال امروز، شکستن همزمان انتظارات در بازار حواله و درهم است.
نه با دستور؛ با افزایش دسترسی واقعی به ارز.
دوم؛ ارز صادراتی را از پیچ اداری خارج کنید
بانک مرکزی اخیراً مقرراتی را برای استفاده از ارز صادراتی و تأمین واردات اصلاح کرده است. جهت این اقدام مثبت است، اما در شرایط فعلی سرعت تبدیل ارز صادراتی به عرضه قابل استفاده بازار اهمیت بیشتری از صدور بخشنامه دارد.
هر صادرکنندهای که ارز خود را طبق قانون برمیگرداند باید بتواند در یک مسیر روشن، سریع و اقتصادی آن را عرضه کند.
سؤال امروز این نیست که:
«چقدر ارز به کشور برگشته؟»
سؤال دقیقتر این است:
از ارزی که برگشته، امروز چند دلار واقعاً به تقاضای بازار پاسخ داده است؟
این عدد باید روزانه منتشر شود.
سوم؛ مرکز مبادله باید از «تابلوی نرخ» به «مرجع بازار» تبدیل شود
امروز نرخ فروش حواله دلار مرکز مبادله حدود ۱۷۲ هزار و ۸۵۰ تومان گزارش شده است.
در مقابل، بازار آزاد بیش از ۲۴۰ هزار تومان است.
این شکاف فقط با اعلام نرخ رسمی بسته نمیشود.
مرکز مبادله باید آنقدر از نظر حجم، دسترسی، سرعت تأمین و عمق معامله تقویت شود که فعال اقتصادی برای کشف قیمت، چشمش ابتدا به این بازار باشد.
اگر نرخ رسمی معامله دارد، حجمش را لحظهای اعلام کنید.
اگر عرضه بیشتر از تقاضاست، عددش را منتشر کنید.
اگر ارز کافی وجود دارد، بازار باید آن را ببیند.
چهارم؛ بانک مرکزی یک «شوک اطلاعاتی» به بازار بدهد
یکی از مشکلات فعلی ابهام است.
بازار نمیداند امروز دقیقاً چه میزان ارز عرضه شده، چه میزان معامله شده، چه میزان تقاضا در صف مانده و چه میزان ارز صادراتی برگشته است.
ابهام، خوراک انتظارات است.
بانک مرکزی میتواند از همین امروز یک داشبورد روزانه منتشر کند:
عرضه ارز ـ معامله قطعی ـ تقاضای تأمینشده ـ ارز صادراتی برگشتی ـ معاملات درهم ـ معاملات یوآن و روبل.
وقتی داده معتبر وجود نداشته باشد، بازار به داده جایگزین پناه میبرد.
مرجعیت قیمت را فقط با پول نمیگیرند؛ با اطلاعات هم میگیرند.
پنجم؛ بریکس را از اجلاس به بازار ارز بیاورید
بانک مرکزی در همکاریهای بریکس روی استفاده از ارزهای ملی، سازوکارهای پرداخت، تسویه ناخالص آنی و کاهش نقش دلار در تسویههای منطقهای کار کرده است.
بسیار خوب.
حالا «دفاع از ریال» یک عدد میخواهد:
این اقدامات امروز چند دلار از تقاضای تجاری کشور کم کرده است؟
اگر بخشی از تجارت با چین با یوآن، با روسیه با روبل و با سایر شرکای تجاری با ارزهای ملی قابل تسویه است، اثر آن باید در کاهش نیاز واقعی به دلار قابل اندازهگیری باشد.
بریکس زمانی برای بازار ارز ایران معنا پیدا میکند که اثرش از بیانیه اجلاس به تابلوی تقاضای دلار منتقل شود.
بیشتر بخوانید
کودتای اقتصادی از کجا آغاز شد؟ / نفت و گاز مردم چگونه دلاری شد و ریال زیر چرخ آن ماند؟
آقای پزشکیان، مسیر درست است؛ حالا بانک مرکزی بگوید چقدر از نیاز ایران به دلار کم میشود؟
آقای پزشکیان؛ همکاری عملیاتی بریکس را از بازار ارز ایران شروع کنید
پشت کنایه پوتین به G7 چه فرصتی برای بازار ارز ایران پنهان است؟
از کاهش وابستگی به دلار تا هدایت سرمایههای خرد به تولید؛ مقاومت اقتصادی فقط مأموریت دولت نیست
سه مطالبه ایران از بریکس؛ پزشکیان از ائتلاف سیاسی، خروجی عملی خواست
از سه شرط ایران برای حمایت از بریکس تا اعتراض سران به چند پارگی نظم جهانی
لیلاز: با جنگ یا بیجنگ، تورم ساختاری ایران بدون اصلاح نظام بانکی باقی میماند
بریکس بر حفظ جریان تجارت و انرژی توافق کرد؛ بانک مرکزی سهم ایران را عملیاتی کند
دلار فعلاً در ایستگاه انتظار؛ بانک مرکزی این فرصت را از دست ندهد
بریکس از حرف عبور میکند؛ بانک مرکزی بگوید سهم ایران از تجارت بدون دلار چقدر است؟
ششم؛ مجلس همین هفته «جدول جریان ارز» را مطالبه کند
مجلس به جای سؤال کلی از رئیس بانک مرکزی که «چرا دلار گران شد؟»، یک جدول مطالبه کند:
ارز حاصل از نفت + پتروشیمی + فولاد + معدن + سایر صادرات
در برابر:
ارز بازگشتی + ارز عرضهشده + ارز معاملهشده + ارز تخصیصیافته + ارز تسویهشده.
اگر ورودی و خروجی این زنجیره شفاف شود، محل گره نیز مشخص میشود.
آنجاست که میتوان فهمید مشکل کشور واقعاً کمبود ارز است یا سرعت گردش، نحوه تخصیص، انتظارات و مرجعیت قیمت.
هفتم؛ دستگاه قضایی سراغ «حفره» برود، نه قیمت
کار دستگاه قضایی تعیین نرخ دلار نیست.
اما اگر در مسیر صادرات تا بازگشت ارز، تخصیص، حواله، واسطهها یا شبکههای غیررسمی تخلف، تبانی، اخلال یا سوءاستفادهای وجود داشته باشد، شناسایی آن در حوزه مسئولیت نهادهای نظارتی و قضایی است.
هیچیک از این موارد را بدون سند نمیتوان واقعیت دانست.
اما بررسی گلوگاهها ضروری است.
بازار را امنیتی نکنید؛ حفرههای فسادزا را ببندید.
این دو کاملاً با هم متفاوتاند.
و مهمتر از همه؛ یک عملیات هماهنگ، نه هفت تصمیم پراکنده
اگر هدف واقعاً معکوس کردن موج دلار است، بانک مرکزی، وزارت اقتصاد، وزارت صمت، صادرکنندگان عمده، مرکز مبادله و دستگاههای نظارتی نمیتوانند هرکدام ساز خودشان را بزنند.
بازار باید در یک بازه کوتاه سه علامت را همزمان ببیند:
عرضه واقعی بیشتر شده است.
تقاضای واقعی سریعتر تأمین میشود.
مرجع قیمت در حال بازگشت به داخل کشور است.
اگر این سه علامت معتبر و قابل مشاهده شوند، انتظارات میتواند تغییر جهت دهد و زمینه کاهش نرخ فراهم شود.
اما اگر فقط چند خبر منتشر شود و درهم، تتر و بازار نقدی همچنان مسیر دیگری بروند، بازار خیلی زود تفاوت «خبر» و «عرضه واقعی» را تشخیص میدهد.
حرف آخر «دفاع از ریال»
امروز زمان تماشای دلار نیست.
زمان حمله به علتهای افزایش دلار است.
ارز صادراتی را سریعتر به بازار برسانید؛
درهم را رها نکنید؛
حجم واقعی معاملات را منتشر کنید؛
مرکز مبادله را عمیق کنید؛
تقاضای دلار را با ارزهای ملی کاهش دهید؛
مجلس مسیر ورود و خروج ارز را شفاف کند؛
و دستگاه قضایی حفرههای احتمالی فساد و اخلال را بررسی کند.
آن وقت به جای اینکه سیاستگذار هر روز دنبال قیمت دلار بدود، قیمت مجبور میشود به سمت سیاستگذار برگردد.
هدف نباید پایین آوردن مصنوعی دلار برای چند ساعت باشد.
پیروزی واقعی زمانی است که دلار پایین بیاید و بازار باور کند دلیلی برای برگشت سریع آن وجود ندارد.
شما می توانید مطالب و تصاویر خود را به آدرس زیر ارسال فرمایید.
bultannews@gmail.com