درس نخستين فضاپيماي خصوصي جهان
ايلان ماسك، موسس شركت خصوصي «اسپيس ايكس» كه به ارائه كپسول باري دراگون به ناسا پرداخته، پيش از پرتاب آن در مصاحبه با سايت نيوساينتيست از اميد خود براي ايجاد يك تفاوت در مدار و فراتر از آن سخن گفته است.
نيوساينتيست: شما مدعي شدهايد كه از مدل دولتي مهندسي فضاپيما و فقدان نوآوري لازم براي اين رويكرد دور شدهايد. اين در حاليست كه طبق گفته وبسايت شما، طراحي موتور اصلي مرليت موشك فالكون 9 از موتور اصلي ماژول ماهنورد آپولو الهام گرفته است. پس آيا شما هنوز بر ابداعات الهام گرفته دولتي تكيه داريد؟
ايلان ماسك: ما احتمالا بايد آن طرح را تغيير دهيم. اين طرح شايد در جهان بهترين نباشد. در حقيقت از چيزي بسيار پيشرفتهتر از آنچه به عنوان يك تزريقكننده بزرگ هم محور سيگنالي در ماه فرود آمده، استفاده ميكنيم. اين در حقيقت در پايه معماري مورد استفاده ما قرار داشته چرا كه ما به دنبال امنيت كامل هستيم. اين نمونه طراحي موتور بطور طبيعي ثابت بوده و مورد هماهنگي احتراق قرار نگرفته كه منجر به انفجار محفظه احتراق شود.
نيوساينتيست: ما دقيقا به چه نوع فناوري براي پبشرفت نياز داريم كه از آزادي لازم براي اجراي آن به شيوه خودتان برخوردار باشد؟
ايلان ماسك: يك پيشرفت واقعا بزرگ و يك دستاورد بنيادي مورد نياز، يك سيستم موشك كاملا قابل استفاده مجدد است. يك تلاش با شاتل فضايي صورت گرفت كه با شكست مواجه شد. شاتل فضايي تا حدي قابل استفاده مجدد بود چرا كه مخزن اصلي آن به عنوان ساختار اوليه پرواز شامل مدارگرد و تقویت کننده بوده كه در هر ماموريت جدا ميشد. استفاده مجدد از قطعاتي كه قبلا استفاده شده بود به قدري پر هزينه بود كه چهار برابر يك موشك قابل گسترش معادل ظرفيت بار براي ناسا هزينه بر ميداشت. شاتل فضايي اغلب به عنوان يك نمونه از اينكه چرا نبايد حتي براي ساخت يك وسيله قابل استفاده مجدد تلاش كرد، مورد استفاده قرار ميگيرد. اما يك تلاش ناموفق، يك هدف بزرگتر را بياعتبار نميكند. چرا كه در اين صورت ما اكنون از لامپ برق برخوردار نبوديم.
نيوساينتيست: ميتوانيد بخش اقتصادي آنرا بطور خلاصه بيان كنيد؟
ايلان ماسك: سوخت، اکسیدکننده و ايجاد كننده فشار در موشك فالكون 9 حدود 0.3 درصد از هزينههاي ماموريت، معادل حدود 200 هزار دلار را در بر ميگيرد. اما هر ماموريت 60 ميليون دلار هزينه در بر دارد؛ چرا كه بايد در هر نوبت يك موشك توليد كنيم.
نيوساينتيست: و شركت اسپيس ايكس آنرا با انجام هر كار ممكني در خانه بدون برون سپاری قابل توجهي انجام ميدهد؟
ايلان ماسك: ما در تلاش براي ايجاد يك تفاوت عظيم با ارتقاي قابل ملاحظه فناوري فضايي هستيم. براي اين كار ما بايد موشكهاي فالكون را از روي چركنويس طراحي كنيم چرا كه زنجيره تامين فضايي يك شيوه موثر محسوب نميشود. ما در اسپيسايكس به ساخت موتور، ارتباطات هوايي به عنوان ساختار ابتدايي ميپردازيم. فكر نميكنم كه در اساس از طراحي بهتري برخوردار باشيم. بدنه موشك، موتورها، دستگاههاي الكترونيكي و عمليات پرتاب ما از هزينه بسيار كمتري برخوردارند.
نيوساينتيست: از لحاظ عملكرد چطور؟ همه ميتوانند هزينهها را كاهش دهند؟
ايلان ماسك: موتورهاي ما از بالاترين رانش نسبت به وزن در ميان تمام موتورهاي جهان برخوردار بوده، بدنه موشك ما بهترين كسر جرمي را در ميان تمام موشكهاي جهان داشته و الكترونيك ما در ميان سبكترينها بوده و از بيشترين قدرت محاسباتي نسبت به موشكهاي ديگر برخوردار است.
نيوساينتيست: چه چيز موشكهاي شما را قادر به پيمايش از ماموريتهاي مدار پائين زمين تا سفر به مريخ ميسازد؟ ناسا براي چنين ايدهاي به يك طراحي مجدد كامل نياز دارد.
ايلان ماسك: من نميگويم كه موشكهاي كنوني ما براي انتقال انسان به مريخ مناسب هستند. فضاپيماي ما براي يك سفر شش ماهه بسيار ناراحت و نامناسب خواهد بود. نسل بعدي موشكهاي ما ميتواند از عهده چنين وظيفهاي برآيد.
نيوساينتيست: آيا آنها نمونههاي انقلابي، قابل تشخیص از مجموعه فالكون 9 خواهند بود يا كاملا تفاوت خواهند داشت؟
ايلان ماسك: بخش رانش آن احتمالا نسبت به نسل بعدي فالكون كه امسال يا سال آينده از آن رونمايي خواهيم كرد، قابل تشخيص خواهد بود.
نيوساينتيست: اسپيس ايكس به رتبهبندي انساني كپسول شما پرداخته و «ستاره قطبي» شما را برخوردار از «امنيت» خوانده است. نظر شما درباره رتبهبندي انساني «دراگون» چيست؟
ايلان ماسك: آزمايشات بسياري در اين مورد بايد انجام بگيرد. من از ابتدا در مورد مناسب بودن طراحي پايه براي سرنشين اطمينان حاصل كردم. از اين رو اين كپسول داراي پنجره بوده و به سلامت به زمين بازگردانده ميشود. محرك فناوري موجود براي ما سيستم پرتاب فرار است كه از موتورهاي فشار سوخت مايع رانش بالا، درون ديوارههاي خودرو موشك است.
نيوساينتيست: اينطور بنظر ميرسد كه اين موتورهاي هايپرگل احتمالا از كاربريهاي فرود در سيارات برخوردارند.
ايلان ماسك: بله، موتورهاي سيستم فرار به كپسول اجازه فرود در هر جا در منظومه شمسي را ميدهند چه از جو برخوردار باشند يا نه. اين موتورها حتي ميتوانند با سرعت فراصوت پرواز كنند كه براي سفر به مريخ بسيار مهم است. در ارتفاعات بالاتر مريخ، جو بقدري رقيق است كه چتر نجات كاملا بيمصرف بنظر ميرسد. از اين رو سيستمهاي رانش موتور بايد در حالت فراصوت قادر به پرتاب بوده و از اين رو بايد از رانش بالايي برخوردار باشند.
نيوساينتيست: چه چيزي شما يا جف بزوس، موسس آمازون و کارآفرینان ديگر را به صنعت فضايي خصوصي جذب كرده است؟
ايلان ماسك: رشته مشترك در اينجا تمايل طبيعي ما براي گسترش مرزهاي فناوري است و فضا بيستر يك تلاش سرمايهاي بزرگ است. بنابراين شما بايد كار بزرگي انجام دهيد تا به سرمايه لازم براي انجام كاري در فضا دست يابيد. نميتوان فقط يك شركت را بدون سرمايه آن هم در صنعت فضا احداث كرد.
نيوساينتيست: بنظر ميرسد كه شيوه كنترل طراحي محصولات قوي درون خانه شما شبيه به شركت اپل است. آيا شباهتي ميبينيد؟ آيا اسپيسايكس قصد دارد به اپل فضانوردي تبديل شود؟
ايلان ماسك: بله به نظرم شباهتهايي وجود دارد. در مورد اپل، آنها در اصل به توليد در داخل پرداخته اما سپس در كنار آنها شركتهاي توليدكننده واگذارشده بسيار خوبي مانند Foxconn ايجاد شد. ما چنين چيزي در صنعت موشك نداريم و فناوري موشك همچنين به عنوان يك فناوري تسليحاتي پيشرفته نيز در نظر گرفته شده از اين رو نميتوان چنين شرايطي ايجاد كرد.
شما می توانید مطالب و تصاویر خود را به آدرس زیر ارسال فرمایید.
bultannews@gmail.com
