جشواره بزرگ والکس
کد خبر: ۷۴۳۶۲۸
تعداد نظرات: ۱ نظر
تاریخ انتشار: ۰۱ مهر ۱۴۰۰ - ۱۱:۲۶
وضع قیمتهای پایین انرژی، موجب افزایش تقاضا و کاهش عرضه شده است؛
بعد از خاموشی‌های تاسف‌آور و خسارت بار سال جاری، خبر میرسد که در فصل سرما هم بدلیل کمبود گاز، احتمالا خاموشی خواهیم داشت.
برق و گاز را چطور نجات دهیم؟

گروه اقتصادی - دکتر مهدی نصرتی در یادداشتی نوشت:بعد از خاموشی‌های تاسف‌آور و خسارت بار سال جاری، خبر میرسد که در فصل سرما هم بدلیل کمبود گاز، احتمالا خاموشی خواهیم داشت.

به گزارش بولتن نیوز، ریشه مشکل، در اقتصاد موضوع است: وضع قیمتهای پایین انرژی، موجب افزایش تقاضا و کاهش عرضه شده است.

بدلیل سالها تداوم این وضعیت، اقتصاد به قیمتهای پایین انرژی معتاد شده است و این معتاد را با بستن به تخت نمی‌توان ترک داد.

اما راه حل اساسی موضوع، اصلاح قیمتها است. ولی لزومی ندارد اصلاح قیمتها از مصرف کننده نهایی شروع شود. اصلاح قیمتها را باید از زنجیره تولید، انتقال و توزیع شروع کرد.


به‌گونه‌ای‌که در فازهای اولیه صرفا جلوی تلفات انرژی را بگیرد و یک بازی برد-برد را شکل دهد.

با چند اقدام ساده حسابداری، ابتدا باید تلفات پنهان آشکار شود، سپس حق مالکیت تعریف شود، بعد از آن مشکل به‌طور خودکار حل خواهد شد.


در ادامه دو مثال و پیشنهاد کاربردی صرفا به‌عنوان نمونه مورد اشاره قرار می‌گیرد.

پیشنهاد نمونه ۱- اصلاح قیمت‌گذاری برای شرکت‌های توزیع برق: در مدل فعلی فعالیت شرکت‌های توزیع، این شرکت‌ها برق را به قیمت ناچیزی دریافت می‌کنند و به قیمت ناچیزی نیز به مشترکان می‌فروشند. مثلا هر کیلووات را ۵۰تومان می‌خرند و ۶۰تومان به مشترک می‌فروشند. برای آشکار شدن ارزش واقعی برق می‌توان برق را به این شرکت‌ها ۲۰۵۰تومان داد و آنها هم برق را به مردم ۲۰۶۰تومان بفروشند؛ البته کماکان از مردم ۶۰تومان دریافت خواهد شد و ۲۰۰۰تومان مابه‌التفاوت را دولت پرداخت می‌کند. در این مدل، خالص دریافت و پرداخت دولت، شرکت‌های توزیع و مردم هیچ تغییری نمی‌کند و صرفا اعداد حسابداری بزرگ می‌شوند. اما اتفاق شگفت‌انگیزی که رخ می‌دهد این است که ارزش اقتصادی تلفات انرژی شفاف می‌شود. کافی است اینجا یک حق مالکیت برای شرکت‌های توزیع تعریف شود که بتوانند «درصدی» از تلفات بازیابی‌شده را به قیمت برق صادراتی به فروش برسانند. در این شرایط، سرمایه‌گذاری برای شناسایی و کاهش تلفات و جلوگیری از برق‌دزدی و شناسایی ماینرهای غیرمجاز و... کاملا توجیه‌پذیر خواهد بود. چون ارزش هرکیلووات برق دیگر رقم ناچیز ۵۰تومان نیست، بلکه ۲۰۰۰ تومان است! البته برای این منظور باید یک بازار برق صادراتی داخلی نیز شکل بگیرد که طرف عرضه و تقاضا دارد و در مجالی دیگر به آن خواهیم پرداخت. ممکن است گفته شود شرکت‌های توزیع با این روش همراهی نخواهند کرد. راهکار، ساده است: ابتدا به‌صورت پایلوت و داوطلبانه و با امتیازها و «درصد» بیشتر شروع کنید. منافع اقتصادی، همه را به این بازی وارد خواهد کرد.

پیشنهاد نمونه ۲- اصلاح قیمت سوخت و برق نیروگاه‌ها: مشابه راهکار قبلی را می‌توان برای نیروگاه‌های حرارتی نیز به‌کار برد. به جای ارائه گاز تقریبا مفت و دریافت برق تقریبا مفت، گاز به قیمت صادراتی به نیروگاه فروخته شود و در عوض برق نیز به قیمت صادراتی از آنها خریداری شود؛ به‌گونه‌ای‌که در بدو امر هیچ تغییری در خالص دریافت و پرداخت دولت و نیروگاه‌ها صورت نگیرد.


صرفا اعتبار سوخت صرفه‌جویی‌شده در اختیار نیروگاه‌های مذکور قرار گیرد. در اینجا نیز با آشکار شدن ارزش اقتصادی گاز و برق که ده‌ها برابر وضعیت فعلی است، هرگونه سرمایه‌گذاری داوطلبانه برای افزایش راندمان، توجیه‌پذیر خواهد شد. در اینجا نیز باید یک بازار گاز صادراتی داخلی شکل گیرد (توضیح بیشتر در آینده و اینجا (https://t.me/drnosrati/283)) طبیعی است که نیروگاه‌ها با راندمان بالاتر داوطلب اولیه این موضوع خواهند بود و با همان‌ها می‌توان فاز آزمایشی کار را شروع کرد.

اجرای چنین پیشنهادهایی نیاز به هیچ قانون جدیدی ندارد و آن‌قدر قانون معطل در کشور داریم (نظیر ماده ۱۲ قانون رفع موانع تولید) که از ظرفیت‌های همان‌ها می‌توان بهره برد.

آنچه در این مقاله پیشنهاد شد بر مبنای راه‌حل‌های خالص اقتصادی بود؛ البته ظرافت‌های مهمی در این خصوص وجود دارد که غفلت از آنها و ضعف در طراحی باعث شکست طرح می‌شود؛ همان‌طور که ظرفیت‌هایی چون ماده ۱۲ قانون رفع موانع تولید یا راهکارهایی مثل بازار صرفه جویی عملا تا به حال موفق نبوده‌اند. (توضیح بیشتر در آینده)

در یک بازه میان‌مدت (مثلا سه‌ساله) این اقدامات قابل تعمیم به مصرف‌کنندگان نهایی نیز خواهد بود. به هر شهروند سهمیه برق و گاز (و بنزین) قابل معامله تخصیص می‌یابد و یک‌بار برای همیشه معضل یارانه انرژی در کشور حل می‌شود و در عین حال درآمد پایه همگانی برای همه مردم تضمین و تامین می‌شود.

اما ابعاد این طرح، شگفت‌انگیز و خارج از تصور است. مثلا یکی از جنبه‌های طرح این است که اهالی روستاهای دورافتاده کشور از مسوولان خواهند خواست لطفا بی‌خیال گازرسانی با هزینه هنگفت به ما شوید و سهم گاز ما را با قیمت ارزی و به‌صورت نقدی در اختیار خودمان قرار دهید!

برچسب ها: انرژی ، برق

شما می توانید مطالب و تصاویر خود را به آدرس زیر ارسال فرمایید.

bultannews@gmail.com

انتشار یافته: ۱
در انتظار بررسی: ۰
غیر قابل انتشار: ۰
ناشناس
|
Iran (Islamic Republic of)
|
۱۴۰۰/۰۷/۰۱ - ۱۴:۰۹
0
0
عمو جون به دلیل کم بودن توان اقتصادی مردم مخصوصا طبقه متوسط که عمده خریدهارو انجام میدن اکثرا میرن سراغ جنس ارزان و کم کیفیت که البته بازده انرژی پایین داره و یک سر دیگر ماجرا به تولید کننده ایرانی برمیگرده که جنس بی کیفیت رو با قیمت بالاتر از جنس خارجی میفروشه و حقوق چندانی هم به کارگر ایرانی که اکثرا همون قشر متوسط و ضعیف هستن نمیده و سر دیگه ماجرا هم همین جاست که طبقه متوسط با درآمد اندک و بر حسب ریال توان پرداخت پول حاملهای انرژی به دلار رو نداره حالا بالاتر بردن و بنوعی آزاد کردن این قیمتها موجب افزایش قیمت بیشتر جنس ایرانی و کمتر شدن توان قشر متوسط نداره در کنار همین افزایش قیمت اجناس و خدمات ناشی از افزایش قیمت انرژی طبعا قیمت خدماتی که تولید کننده انرژی میخواد گرونتر میشه و البته طمع تولید کننده و کسری بودجه دولت باز هم باعث افزایش قیمت برای طبقه متوسط میشه و کار به جایی میرسونه که طبقه متوسط دیگر توان تحمل نداره بعدش رو خودتون حدس بزنین
نظر شما
نام:
ایمیل:
* نظر :
تلگرام
اینستا
آخرین اخبار
پربازدید ها
پربحث ترین عناوین