"ملکه" بر قله برج میلاد نشست

نويسنده و کارگردان: محمد علی باشه آهنگر

بازيگران: ابراهیم برزیده، مجتبی اسودیان، حسین باشه آهنگر، مالک سراج، هومن برق‌نورد، مهدی سلطانی، حمید آذرنگ، مصطفی زمانی، میلاد کیمرام و همایون ارشادی

خلاصه داستان فيلم:

ماه های پایانی جنگ در آبادان خلوت و تنهایی ماندگان در جنگ . سکوتی که به بازشناسی رفتار ها می انجامد سیاوش ، سیف اله ، امجد ، عیسی ، موسی با یاد جمشید ، آرش گونه شهر را حفظ می کنند و ...

حسین معزی نیا منتقد جلسه درباره این فیلم گفت : مهمترین امتیاز این فیلم که خلاء فیلم های ساخته شده در این ژانر را پر می کرد به تصویر کشیدن سینمای دفاع مقدس به معنای واقعی بود . چراکه در اغلب فیلمها شاهد ملودرام هایی هستیم که ربطی به فضای دفاع مقدس ندارد بلکه روابط ناشناخته را بهانه می کنند تا جنگ را بیان کنند و فضاهایی که در این فیلم شاهد بودیم را در سایر فیلمهایی که به نام سینمای دفاع مقدس ساخته می شود ندیدم .

وی در ادامه افزود : اما در این فیلم موقعیت هایی را می بینیم که کاملا مستند هستند . فیلم ملکه به مقطعی از جنگ می پردازد که کمتر دیده شده است . پرداخت به جزئیات از دیگر ویژگی ها و امتیازهای مهم این فیلم بود. از سوی دیگر کار فیلمبرداری درخسان بود و تصاویری که در این فیلم می دیدم به جنبه های مستند بسیار نزدیک بود .

این منتقد در ادامه صحبت های خود به کاستی های موجود در این فیلم اشاره کرد و گفت: ریتم کند این فیلم و تایم بالایی که داشت از مشکلات این فیلم بود که گمان می کنم با تدوین مجدد برطرف خواهد شد.

آهنگر در ادامه این نشست و در پاسخ به صحبت های معزی نیا گفت: درباره ریتم باید بگویم که من عاشق فضای این کار بودم و برای اینکه حس و حال فیلم درست از آب درآید باید ریتم کندتری استفاده می کردم همچنین باید فضایی نزدیک به قطعنامه را نیز نشان می دادم و براین اساس بود که ریتم کار را کند تر از حد معمول انتخاب کردم.

*************
نقد فیلم در برنامه هفت:

امیر قادری بافت فیلم را بالاتر از استانداردهای اولیه ایران دانست و گفت امیدوارم به خاطر تقدیر از زرین دست در افتتاحیه جایزه را تقسیم نکنند.بافت فیلم اصلا بافت سینمای ایران نیست و زیبایی شناسی فلز و رنگ بندی کنترل شده است و این را مدیون زرین دست است نه کارگردان.فیلم ارزش زیادی دارد که باید مهم گرفته شود.مسعود فراستی هم با این نظرات قادری کاملا موافق بود.

این دو منتقد فیلم را حاوی نکات منفی نیز دانستند که مهمترین نکته دیر شروع شدن فیلم بود.فراستی گفت : فیلم خیلی دیر شروع می شود و عیب کلی فیلم است. بدترین نکته در فیلم تفکر نزدن عراقی است و این به نظر من نفهمیدن جنگ دفاعی است.جایی که یک فرمانده عراقی با بازی ارشادی بعد از شنیدن قطعنامه قصد خودکشی میکند و کارگردان سعی میکند با اداهای روشنفکری مانع این کار شود که این صلح طلبی داخل فیلم برای من یک ریال هم ارزش ندارد.نزدن عراقی در فیلم مخدوش کردن جنگ دفاعی و جنگ تعرضی است.

************

"ملکه" بر قله برج میلاد نشست

مهر در یادداشتی از عباس کریمی در تمجید فیلم ملکه نوشت :

 نمایش "ملکه" در سینمای رسانه های فیلم فجر در کنار شور بخشیدن به جشنواره امسال ثابت کرد که هیچ ژانری کهنه نمی شود اگر نوآوری و زاویه دید متفاوت به یک موضوع وجود داشته باشد.

 "ملکه" تاکنون بهترین فیلم جشنواره فجر امسال بوده است. داستان فیلم درباره یک دیده بان جنگی در آخرین روزهای دفاع مقدس است که درباره زنبورهای عسل تحقیق می کند. وی با پیدا کردن مکانی مناسب برای دیده وری بر نیروی دشمن تسلط پیدا می کند اما خاطراتی در دفترچه یادداشت دیده ور قبلی که اسکلتش در بالای برج دیده بانی وجود دارد وی را دچار تحول فکری می کند به طوری که در دادن گرا به نیروهای آتشبار ایران تمام سعی اش را می کند تا فقط تجهیزات دشمن نابود شوند و آسیبی به انسان ها نرسد. این ترحم به دشمن در شروع فیلم و نمای اول نیز دیده می شود که فرمانده ایرانی دلش نمی آید عقرب ها را زیر پایش له کند؛ موجوداتی که نمادی از دشمن هستند.

فیلم به دلیل محیط بسته دیده بانی می توانست کندی قابل ملاحظه ای را داشته باشد اما با تدبر کارگردان و استفاده خوب فیلمبردار از دوربین و انتخاب زاویه دیدهای مناسب از سویی و نمایش برخی از صحنه ها از نمای نقطه نظر دوربین ها از طرف دیگر دیدنی است و اصلا تماشاگر را خسته نمی کند. از سویی اطلاعات جزیی که شامل شخصیت پردازی و پرسش های مطروحه ذهن مخاطبان نسبت به داستان فیلم است به صورت تدریجی افشا می شوند که تشنگی تماشاگر را نسبت به دانستن اطلاعات لازم به خوبی رفع می کند. نکته جالب توجه زمان بالای فیلم نسبت به استاندارد فیلم های سینمایی است که با وجود آن مخاطب احساس کسالت نمی کند.

انتخاب هوشمندانه نام فیلم نیز نقطه عطف آغاز و پایان فیلم است که در آن درباره ملکه زنبور عسل اطلاعاتی داده می شود که مطابق آن عنوان می شود "ملکه نباید کندو را ترک کند چرا که نمی تواند به وظیفه اش عمل کند و از سویی خواهد مرد". این اطلاع وقتی که در نمای آخر سکانس پایانی دو اسکلت باقی مانده در برج دیده بانی به نمایش در می آید به خوبی در ذهن تماشاگر تداعی معانی پیدا می کند.

"ملکه" در رده سینمای دفاع مقدس قرار می گیرد اما به دلیل ساختار متفاوت آن اثری ارزشمند در رثای نوع دوستی است که در کنار نمایش حقانیت ایران در جنگ تحمیلی سعی دارد تا بیانیه ای فاقد شعارزدگی در مدح ارزش های معنوی وجود انسان باشد.

فضاسازی و شخصیت پردازی در فیلمنامه، فیلم برداری، کارگردانی، تدوین و جلوه های ویژه فیلم نمره قابل قبولی دارند و در کنار بازی های خوب بازیگران فیلم بهره وافری از بازی فوق العاده حمید آذرنگ برده است.

مشرق