مزیت های پتروشیمی ایران بر عربستان وقطر

بولتن نیوز: پتروشيمي، صنعت منحصر به فردي است و در این صنعت ايران در مقايسه با ساير كشور‌ها، بالاترين و بهترين ظرفيت را براي توسعه پتروشيمي داراست و هیچ كشوري مانند ايران از تمام امكانات و ظرفيت‌هاي لازم براي توسعه این صنعت برخوردار نيست. دلايل زيادي را براي اثبات این موضوع مي‌توان ذكر كرد .

مهم‌ترين منابع مورد استفاده در صنعت پتروشيمي، هيدروكربور‌ها هستند كه از منابع گازي و نفتي به دست مي‌آيند و ما تنها كشور در جهان هستيم كه هم از لحاظ منابع گازي و هم از لحاظ منابع نفتي در رتبه‌هاي بسيار بالايي قرار داريم، علاوه بر این منابع گازي در ايران بسيار غني است. در رده‌بندي جهاني از لحاظ منابع گازي در رده دوم و از لحاظ منابع نفتي هم در رده دوم يا سوم جهان قرار داريم. كشور عربستان اگرچه از لحاظ منابع نفتي در جايگاه اول قرار دارد اما فاقد منابع گازي است، قطر هم اگر گاز دارد. نفت ندارد.

عامل مهم ديگر در توسعه صنعت پتروشيمي، نزديكي به آب دريا‌ها است به طوري كه این صنعت به آب‌هاي آزاد و سواحل كشور‌هاي مختلف دنيا دسترسي داشته باشد كه از این لحاظ ما از نعمت خليج فارس و دريايي عمان بهره‌مند هستيم و همه منابع ما نيز يا در خليج فارس است و يا نزديك به خليج فارس كه به این ترتيب امكان صادرات بيشتر محصولات این صنعت را افزایش داده است

.

 صنعت پتروشيمي به همان شدت كه به خوراك احتياج دارد، براي سرويس‌هاي خنك كننده به آب نيز نياز دارد، براي مثال حجم آبي كه فقط در عسلويه براي خنك كردن استفاده مي‌شود‌ (آبي كه يك بار در سيكل دور مي‌زند و دوباره به دريا باز مي‌گردد 380 متر مكعب يا 380 تن در ساعت است، چهار برابر آب ورودي به تهران بزرگ، ما این آب خنك‌كننده را داريم و همه كشور‌ها این امكان را ندارند.

نقش محوري ديگر، نيروي انساني است. ما تنها كشور در خاورميانه هستيم كه از نيرو‌هاي انساني با 100 سال تجربه در صنعت نفت بهره‌مند هستيم و از طرف ديگر دانشكده‌هاي مهندسي خيلي خوبي داريم كه به تربيت و پرورش نيرو‌هاي انساني متخصص مشغول هستند.

ما كشوري هستيم كه همسايه‌هاي متعددي داريم و بازار‌هاي هدف فراواني در اطراف ما قرار دارد. عراق، افغانستان، كشور‌هاي cis(كشور‌هاي مستقل مشترك‌المنافع) و تركيه. علاوه بر این ما از طريق اقيانوس‌ هند به دو بازار برگ چين و هند دسترسي داريم.

از همه مهم‌تر عشق و علاقه مردم ايران به پيشرفت و توسعه كشور است. اينها پتانسيل‌ و ظرفيت كمي نيست. نتيجه این حرف‌ها این است كه ايران بايد از نظر توسعه صنعت پتروشيمي در صدر كشور‌هاي جهان باشد، يعني نقش تعيين‌كننده در صنعت پتروشيمي جهان داشته باشد.

صنعت پتروشيمي، صنعتي است كه در حدود 10 درصد هيدروكربور‌هاي كشور را مصرف مي‌كند و با همین میزان، نقش زیادی در صادرات غیر نفتی کشور دارد. با این اوصاف علي‌رغم این‌كه هنوز در صنايع پايين‌دستي پيشرفت زيادي نداشته‌ايم، اما طبق آمار گمرك 40 درصد صادرات غير نفتي ايران را محصول پتروشيمي تشكيل مي‌دهد، همين آمار به معناي واقعي نشان مي‌دهد كه از همين 10 درصد مي‌توان ارزش افزوده بسياري را ايجاد كرد. پس این صنعت با توجه به ارزش افزوده ايجاد شده، مي‌تواند نقش بسيار مهمي در توسعه كشور داشته باشد

حال این پرسش مطرح است که با وجود سرمایه گذاری های انجام شده در دو دهه اخیر و وجود این همه مزیت و فرصت در صنعت پتروشیمی، چرا مسوولان ومدیران صنعت نفت و گاز و پتروشیمی به این مهم بی توجهند، چرا در شرایطی که عربستان وقطر صنایع نفت خود را تا این حد رشد داده اند ایران نتوانسته با وجود این همه فرصت و برتری مزیت ها بر عربستان و قطر، از آنها پیشی بگیرد.

مدیران پتروشیمی  کشور چه برنامه ای برای آینده این صنعت، بازاریابی و صنایع جانبی آن دارند و در مقابل عدم استفاده از این مزیت ها چه پاسخی دارند. آیا در این بخش نیز تحریم ها را بهانه کرده اند و از فرصت های پتروشیمی کشور استفاده نمی کنند؟.