ایران چگونه «استاکسنت» را مهار کرد؟
منابع غربی در روزهای اول انتشار خبر اصرار داشتند که هدف استاکسنت صرفا ایران یا حداکثر یکی- دو کشور دیگر است که از تجهیزات ساخته شده توسط شرکت زیمنس استفاده میکنند.
بیش از یک ماه است منابع غربی از انتشار یک کرم رایانهای به نام «استاکسنت» خبر میدهند که میتواند موجب وارد آمدن خسارتهای فیزیکی جدی به تاسیسات بزرگ صنعتی شود. این ویروس که نخستین بار توسط یک شرکت بلاروسی کشف شد، از طریق بازنویسی برنامههای هدایت کننده تاسیسات بزرگ صنعتی، باعث وارد آمدن خسارتهای بسیار جدی به آنها میشود.
به گزارش بولتن از وطن امروز، منابع غربی در روزهای اول انتشار خبر اصرار داشتند که هدف استاکسنت صرفا ایران یا حداکثر یکی- دو کشور دیگر است که از تجهیزات ساخته شده توسط شرکت زیمنس استفاده میکنند. به همین دلیل تبلیغات وسیعی بهراه افتاد که تلاش میکرد استاکسنت را یکی از عوامل کند شدن کار در تاسیساتی مانند بوشهر و نطنز جلوه بدهد. این درحالی است که برنامه ایران در بوشهر و نطنز اساسا کند نشده که نیاز به یافتن علتی برای آن باشد. به گزارش ایران هستهای، برخی مسؤولان ایرانی گفتهاند استاکسنت برای نخستینبار 5/1 سال پیش در بوشهر در کامپیوتر برخی اپراتورها دیده شد اما هرگز به تاسیسات آسیبی نرساند چرا که شبکه داخلی نیروگاه کاملا «ایزوله» و حفاظت شده است. در نطنز نیز گزارش نوامبر 2010 یوکیو آمانو نشان داده است که تولید محصول تا 4 روز قبل از انتشار گزارش ادامه داشته و هیچ توقفی در کار نبوده است.
با این حال، گنجانده شدن بندی در گزارش آمانو که میگوید تزریق گاز به ماشینهای سانتریفیوژ در 16 نوامبر متوقف شده موجی از گزارشها را در رسانههای غربی به راه انداخت که بدون اشاره به هیچ دلیل خاصی عقیده داشتند نطنز مورد حمله استاکسنت قرار گرفته است. حتی موسسه علوم و امنیت بینالمللی (ISIS) هم در گزارشی به قلم دیوید آلبرایت این نتیجهگیری را تکرار کرد. این درحالی است که کارشناسان ایرانی آگاه از موضوع تاکید میکنند این ارزیابی بیشتر از آنرو منتشر میشود که غربیها مایلند برای خود کارنامهسازی کنند و بگویند که در کند کردن برنامه ایران موفق بودهاند، و الا هیچ حقیقتی پشت سر این ارزیابیها وجود ندارد. یک کارشناس ارشد مرتبط با موضوع گفت: «در نطنز دو اتفاق افتاده که نشان میدهد چیزی به نام کند شدن برنامه وجود نداشته است. اول اینکه گزارش آمانو نشان میدهد وضعیت تولید و مهارت ایران در غنیسازی افزایش پیدا کرده و دوم هم اینکه متوسط تولید نسبت به دوره گزارشدهی قبلی زیاد شده است». اشاره این کارشناس به این واقعیت است که در نطنز حدود 3300 کیلو اورانیوم 5/3 درصد غنا و 35 کیلو اورانیوم 20 درصد غنا تولید شده که این نسبت به گزارش سپتامبر 2010 آمانو یک پیشرفت جدی را نشان میدهد. این کارشناس اضافه کرد: «حتی تعداد ماشینهای در حال کار هم تغییر نکرده و این نشان میدهد که اساسا مسائل فنی متغیر برجستهای در تصمیمهایی که در نطنز اتخاذ میشود، نیست». برخی دیپلماتها هم که «ایران هستهای» با آنها گفتوگو کرده عقیده دارند علت اینگونه تحلیلها این است که مقامهای غربی قادر نیستند «تصمیمهای فنی ناشی از برنامه» را از «تصمیمهای فنی ناشی از اجبار» تفکیک کنند و به همین دلیل هرگونه کند شدن در روند کار تاسیسات را به مشکلات فنی نسبت میدهند در حالی که این تصمیمها بر مبنای یک برنامهریزی پیشینی اتخاذ میشود و وجود این قبیلبرنامهریزیها با هدف افزایش مهارت در تاسیساتی با این ابعاد کاملا طبیعی است. ضمن اینکه این دیپلماتها میگویند اینکه حدود نیمی از ماشینها در نطنز کار نمیکنند اصلا موضوع جدیدی نیست که بتوان آن را به تاثیر ویروسی مانند استاکسنت ربط داد. یک کارشناس هستهای درباره نحوه مقابله با استاکسنت در ایران گفت: «استاکس نرمافزاری است که به سیستم فرمان اشتباه میدهد. اگر چنین نرمافزاری بتواند وارد تاسیساتی مانند نطنز یا بوشهر شود، با توجه به سرعت بالای ماشینها و حساسیت تجهیزات کل تاسیسات را نابود میکند». وی ادامه داد: «اگر استاکسنت وارد نطنز میشد، کل نطنز از کار میافتاد نهاینکه به نوشته آقای آمانو تزریق یک روز متوقف و از فردای آن از سر گرفته شود». وی در پایان گفت: «استاکسنت آن هم در تاسیسات غیر هستهای ایران فقط در موارد معدودی مشاهده و همان روزهای اول مهار شد آنهم به روشهای کاملا ایرانی که غربیها تصورش را هم نمیتوانند بکنند». برخی کارشناسان غربی هم بهتازگی اذعان کردهاند که استاکسنت تاثیری بر برنامه هستهای ایران نداشته است. اولی هاینونن، معاون سابق پادمان آژانس در این باره به رویترز گفته است که یک توقف یک روزه در نطنز را نباید جدی گرفت. وی همچنین خاطر نشان میکند که کارآیی دستگاههای ایران به نسبت گذشته بهبود یافته است. او میافزاید: «ایران یاد گرفته که چگونه با این مشکلات کنار بیاید و احتمالا آنها به حل این مشکل فنی بسیار نزدیک شدهاند». مارک فیتزپاتریک، از انستیتو بینالمللی مطالعات استراتژیک هم به همین خبرگزاری میگوید: «در مجموع حجم تولید اورانیوم غنیشده در ماههای اخیر مشابه میزان دورههای قبل بوده است و کاهشی را نشان نمیدهد».
علاوه بر این، ایوانکا بارزاشکا از فدراسیون دانشمندان آمریکا هم معتقد است که فعالیت غنیسازی در ایران بهبود یافته است. وی به رویترز میگوید: «گزارشهای آژانس بینالمللی انرژی اتمی نشان میدهد که بازدهی سانتریفیوژها بهبود یافته است هر چند هنوز هم از میزان بازدهی که این نوع ماشینآلات میتوانند داشته باشند کمتر است».
به گزارش بولتن از وطن امروز، منابع غربی در روزهای اول انتشار خبر اصرار داشتند که هدف استاکسنت صرفا ایران یا حداکثر یکی- دو کشور دیگر است که از تجهیزات ساخته شده توسط شرکت زیمنس استفاده میکنند. به همین دلیل تبلیغات وسیعی بهراه افتاد که تلاش میکرد استاکسنت را یکی از عوامل کند شدن کار در تاسیساتی مانند بوشهر و نطنز جلوه بدهد. این درحالی است که برنامه ایران در بوشهر و نطنز اساسا کند نشده که نیاز به یافتن علتی برای آن باشد. به گزارش ایران هستهای، برخی مسؤولان ایرانی گفتهاند استاکسنت برای نخستینبار 5/1 سال پیش در بوشهر در کامپیوتر برخی اپراتورها دیده شد اما هرگز به تاسیسات آسیبی نرساند چرا که شبکه داخلی نیروگاه کاملا «ایزوله» و حفاظت شده است. در نطنز نیز گزارش نوامبر 2010 یوکیو آمانو نشان داده است که تولید محصول تا 4 روز قبل از انتشار گزارش ادامه داشته و هیچ توقفی در کار نبوده است.
با این حال، گنجانده شدن بندی در گزارش آمانو که میگوید تزریق گاز به ماشینهای سانتریفیوژ در 16 نوامبر متوقف شده موجی از گزارشها را در رسانههای غربی به راه انداخت که بدون اشاره به هیچ دلیل خاصی عقیده داشتند نطنز مورد حمله استاکسنت قرار گرفته است. حتی موسسه علوم و امنیت بینالمللی (ISIS) هم در گزارشی به قلم دیوید آلبرایت این نتیجهگیری را تکرار کرد. این درحالی است که کارشناسان ایرانی آگاه از موضوع تاکید میکنند این ارزیابی بیشتر از آنرو منتشر میشود که غربیها مایلند برای خود کارنامهسازی کنند و بگویند که در کند کردن برنامه ایران موفق بودهاند، و الا هیچ حقیقتی پشت سر این ارزیابیها وجود ندارد. یک کارشناس ارشد مرتبط با موضوع گفت: «در نطنز دو اتفاق افتاده که نشان میدهد چیزی به نام کند شدن برنامه وجود نداشته است. اول اینکه گزارش آمانو نشان میدهد وضعیت تولید و مهارت ایران در غنیسازی افزایش پیدا کرده و دوم هم اینکه متوسط تولید نسبت به دوره گزارشدهی قبلی زیاد شده است». اشاره این کارشناس به این واقعیت است که در نطنز حدود 3300 کیلو اورانیوم 5/3 درصد غنا و 35 کیلو اورانیوم 20 درصد غنا تولید شده که این نسبت به گزارش سپتامبر 2010 آمانو یک پیشرفت جدی را نشان میدهد. این کارشناس اضافه کرد: «حتی تعداد ماشینهای در حال کار هم تغییر نکرده و این نشان میدهد که اساسا مسائل فنی متغیر برجستهای در تصمیمهایی که در نطنز اتخاذ میشود، نیست». برخی دیپلماتها هم که «ایران هستهای» با آنها گفتوگو کرده عقیده دارند علت اینگونه تحلیلها این است که مقامهای غربی قادر نیستند «تصمیمهای فنی ناشی از برنامه» را از «تصمیمهای فنی ناشی از اجبار» تفکیک کنند و به همین دلیل هرگونه کند شدن در روند کار تاسیسات را به مشکلات فنی نسبت میدهند در حالی که این تصمیمها بر مبنای یک برنامهریزی پیشینی اتخاذ میشود و وجود این قبیلبرنامهریزیها با هدف افزایش مهارت در تاسیساتی با این ابعاد کاملا طبیعی است. ضمن اینکه این دیپلماتها میگویند اینکه حدود نیمی از ماشینها در نطنز کار نمیکنند اصلا موضوع جدیدی نیست که بتوان آن را به تاثیر ویروسی مانند استاکسنت ربط داد. یک کارشناس هستهای درباره نحوه مقابله با استاکسنت در ایران گفت: «استاکس نرمافزاری است که به سیستم فرمان اشتباه میدهد. اگر چنین نرمافزاری بتواند وارد تاسیساتی مانند نطنز یا بوشهر شود، با توجه به سرعت بالای ماشینها و حساسیت تجهیزات کل تاسیسات را نابود میکند». وی ادامه داد: «اگر استاکسنت وارد نطنز میشد، کل نطنز از کار میافتاد نهاینکه به نوشته آقای آمانو تزریق یک روز متوقف و از فردای آن از سر گرفته شود». وی در پایان گفت: «استاکسنت آن هم در تاسیسات غیر هستهای ایران فقط در موارد معدودی مشاهده و همان روزهای اول مهار شد آنهم به روشهای کاملا ایرانی که غربیها تصورش را هم نمیتوانند بکنند». برخی کارشناسان غربی هم بهتازگی اذعان کردهاند که استاکسنت تاثیری بر برنامه هستهای ایران نداشته است. اولی هاینونن، معاون سابق پادمان آژانس در این باره به رویترز گفته است که یک توقف یک روزه در نطنز را نباید جدی گرفت. وی همچنین خاطر نشان میکند که کارآیی دستگاههای ایران به نسبت گذشته بهبود یافته است. او میافزاید: «ایران یاد گرفته که چگونه با این مشکلات کنار بیاید و احتمالا آنها به حل این مشکل فنی بسیار نزدیک شدهاند». مارک فیتزپاتریک، از انستیتو بینالمللی مطالعات استراتژیک هم به همین خبرگزاری میگوید: «در مجموع حجم تولید اورانیوم غنیشده در ماههای اخیر مشابه میزان دورههای قبل بوده است و کاهشی را نشان نمیدهد».
علاوه بر این، ایوانکا بارزاشکا از فدراسیون دانشمندان آمریکا هم معتقد است که فعالیت غنیسازی در ایران بهبود یافته است. وی به رویترز میگوید: «گزارشهای آژانس بینالمللی انرژی اتمی نشان میدهد که بازدهی سانتریفیوژها بهبود یافته است هر چند هنوز هم از میزان بازدهی که این نوع ماشینآلات میتوانند داشته باشند کمتر است».
شما می توانید مطالب و تصاویر خود را به آدرس زیر ارسال فرمایید.
bultannews@gmail.com
احتمالا یاسین تو گوش دستگاهها میخونن و دستگاهها هم فرامین غلط ویروس رو اجرا نمیکنن. خیلی جالبه.