آیامنتقدان رییس جمهور از جاده انصاف خارج نشده اند؟

نشريه يالثارات الحسين مصاحبه‌اي با حميد رضا رسايي نماينده حامي دولت تهران در مجلس منتشر كرد و در آن به نقل از وي براي نخستين بار گوشه‌هايي از مطالب بازگو نشده در ديدار محرمانه حدود سي نماينده مجلس با رهبر انقلاب را فاش كرد.
رسايي در اين مصاحبه اعلام كرد كه رهبري در واكنش به برخي از انتقادات مطرح شده عليه دولت فرموده‌اند كه " شما اشکالات خودتان را تذکر بدهید ولی از جاده انصاف خارج نشوید و راه حمل بر صحت را هم نبندید."
اگرچه حركت در مسير انصاف همواره از سوي رهبر معظم انقلاب براي نقد هر شخص، ديدگاه و يا عملكردي مورد تاييد بوده است، ‌اما طي روزهاي اخير انتقاداتي نسبت به دولت مطرح مي‌شود كه به نظر مي‌رسد تا حدودي منتقدان از جاده انصاف خارج شده‌اند.
به عنوان نمونه به كار بردن ادبياتي چون "هموار شدن مسير استبداد" و يا "افتادن در دام استبداد" در نقد سخنان رئيس جمهور از جمله نقاط منفي انتقادات اخير به دولت است.
بيان اين تعاريف و نسبت دادن آنها به دولت در حالي مطرح مي‌شود كه رهبري معظم انقلاب بارها تاكيد فرموده‌اند: "معتقدم همه بايد از رئيس جمهور و از دولت حمايت و به آنها كمك كنند" و يا اينكه در سخنان ديگري فرمودند: " "بايد به دولت كمك كرد "
حضرت آيت الله خامنه‌اي همچنين در سخناني دولت نهم دكتر احمدي نژاد را نعمت بزرگ خطاب و تعابيري چون "يكي ديگر از نعمت‌هاي خيلي بزرگ،همين دولتي است كه با شعارهاي اصولي بر سر كار آمده است" ،‌ "ساده زيستي و مردم گرايي شاخصه ديگري است كه بحمدالله داريد." ، " به حمدالله عناصر دولت به هيچ گروه و دسته و باند و جرياني وابسته نيستند " و "اين دولت، دولت با نشاط، چابك، فعال، دلسوز، دلبسته به منافع و خواسته‌هاي مردمي و وسط ميدان و صحنه است" نشان دهنده نوع نگرش ايشان به عملكرد دولت است.
ايشان همچنين در نوروز سال 86 طي سخناني در جمع مردم مشهد دلايل خويش براي حمايت از دولت نهم را "سختكوشي، تلاش فراوان،ارتباط با مردم،سفرهاي استاني و جهت‌گيري عدالت‌ ورزي مردمي" عنوان كردند.
رسايي در مصاحبه اخير خود به نقل از رهبر معظم انقلاب گفته است كه ايشان در واكنش به انتقادات مطرح شده به دولت فرمودند که شاید این اشکالات وارد باشد ولی ما باید جمع بندی کنیم . تصریح ایشان این بود که دولت در کنار خدماتش نمره منفی هم دارد ولی در جمع بندی ، نقاط مثبت دولت ترجیح دارد و خیلی بیشتر از نمرات منفی آن است . آقا فرمودند که شما باید نهی از منکر و امر به معروف کنید اما نباید این کار شما بهانه ای شود برای جدا کردن راه یا تعارض و تخریب دولت."
حال با توجه به مجموع انتقادات اخير از دولت بايد سوال شود كه آيا منتقدان،رهنمود‌هاي رهبري مبني بر اينكه " باید نهی از منکر و امر به معروف کنید اما نباید این کار شما بهانه ای شود برای جدا کردن راه یا تعارض و تخریب دولت، عمل كرده‌اند؟

چرايي حمايت رهبري از دولت
رهبر معظم انقلاب صراحتا و بارها دلايل حمايت از دولت را بيان فرموده‌اند.
ايشان در جمع مردم گرمسار طي سفري كه به اين منطقه داشتند، تاكيد كردند: " خوشبختانه يك دولت مردمى و پايبند به ارزشهاى دينى هم سرِ كار است. خود رئيس جمهور با شيوه و منش مردمى، با ساده‏زيستى، با دلبستگى كامل به ارزشهاى اسلامى، با شجاعت و اعتمادبه‏نفس، در ميدان كار و تلاش است؛ اجزاى دولت و خود رئيس جمهور، كمربسته خدمت به مردم مشغول كار هستند. ابتكار عمل را - هم در مسائل كشور و هم در مسائل بين‏المللى - در دست دارند. امروز در عرصه‏ بين‏المللى ديگر اين‏طور نيست كه مسئولان كشور ما مجبور باشند دنبال حرف سياستمداران و سياست‏سازان بين‏المللى بدوند؛ نه، ابتكار عمل در دست مسئولان ماست. اعتمادبه‏نفس و ايمان و اتكاء به خدا در مسئولان كشور، يك چنين اثرى دارد و امروز بحمداللَّه اين‏طور است. رئيس جمهور، اهل كار، اهل ابتكار، اهل خدمت، اهل عمل، وارد ميدان و خسته نشو است؛ اين، افقها را روشن مى‏كند. امروز نظام سياسى ما اين‏طورى است؛ نظام باثبات، مردم مؤمن، جوانان علاقه‏مند، پُرتحرك و پُرشور، و مسئولان دلسوز و علاقه‏مند، شجاع و داراى ابتكار عمل. خوشبختانه مى‏بينيد امروز مسئولان كشور، خود رئيس جمهور در رأس آنها، به معناى واقعى كلمه، همه‏ى وقتشان را دارند براى مردم صرف مى‏كنند."

ديدگاه رهبري معظم انقلاب در مورد همكاري مجلس و دولت

رهبر معظم انقلاب اسلامي در تاريخ هجدهم خرداد سال جاري به روشني بحث رابطه دولت و مجلس و حدود همكاري دو قوه را تبيين فرموده و تاكيد كردند: "نكته‌ ديگرى كه هميشه محل كلام بوده است، ما هم عرض كرده‌ايم، شماها هم ميگوئيد، دولت هم ميگويد، مسئله‌ همكارى مجلس و دولت است؛ اين بايد تحقق پيدا كند. اينكه مجلس بگويد از طرف ما همه‌ كارها انجام گرفته، دولت است كه بايد جلو بيايد؛ از آن طرف هم دولت بگويد از طرف ما همه‌ كارهاى لازم انجام گرفته، اين مجلس است كه بايد جلو بيايد؛ اين نميشود. صميمانه بايد همكارى كنيم. هم دولت، هم مجلس، هر كدام در قانون حدودى دارند. البته بعضى از اين حدود، واقعاً مشخص نيست. حقيقتاً بعضى از اين خطوط، خطوط بارز و شاخصى نيست، كه از عيوب قوانين ماست؛ بايد ما اين خطوط را مشخص كنيم. امروز نياز كشور به همكارى است؛ يعنى نه در دولت بايد انگيزه‌ى نافرمانىِ نسبت به مجلس پديد بيايد و وجود داشته باشد، نه در مجلس بايستى مطلقاً انگيزه‌ اذيت كردن دولت، معطل كردن دولت وجود داشته باشد. بنابراين هر دو صميمانه، به صورت واقعى، با ملاحظه‌ جايگاه يكديگر، بايستى به هم كمك كنند؛ اين يك وظيفه‌ بسيار مهمى است.
مثلاً در مسئله‌ قانون - كه حالا محل كلام هم هست - دو طرف با همديگر گفتگوهائى ميكنند. از يك طرف اين حرف درست است كه دولت بايد به قانون عمل كند - يعنى آنچه كه شكل قانونى گرفت، وظيفه است كه دولت عمل كند - از آن طرف ديگر قانونگذار بايد نقش مدير اجرائى را در نظر بگيرد. اجرا كار سختى است. كسانى از شماها خودشان مجرى بودند، وزير بودند، يا در بخشهاى مختلف اجرائى حضور داشتند؛ اجرا خيلى فاصله دارد با طراحى اجرا، با آن طرحى كه بايد انسان تهيه كند تا اجرا شود. بنابراين بايد به واقعيتها توجه داشت. دولت، آن عنصر وسط گود است كه ميخواهد كارها را انجام دهد. بايد ما كار دولت را تسهيل كنيم. بايد ما كار دولت را رعايت كنيم. درست است كه دولت بايد به قانون عمل كند، اين هم درست است كه مجلس بايد كارى كند كه دولت بتواند به قانون عمل كند؛ والّا اگر فرض كنيم يك تكليفى بر دوش دولت گذاشتيم، اعتبارش را تصويب نكرديم؛ خوب، اين نميشود؛ اينها مشكلات دارد. يا فرض بفرمائيد دولت لايحه‌اى را به مجلس مى‌آورد - كه دولت طبعاً با توجه به امكاناتش، با توجه به قدرت خودش، با توجه به موجودى كشور و زمينه‌هاى مساعد، اين لايحه را تنظيم كرده - بعد در مجلس تصرفاتى در اين لايحه ميشود كه بكلى يك چيز ديگرى از آب در مى‌آيد. غالباً دولتى‌ها از اين جهت به ما گله ميكنند. بنده هم دستم در كار است. من، هم در دولت، هم در مجلس بوده‌ام؛ ميدانم چه جورى ميشود عمل كرد و چه جورى ميشود درستش كرد و چگونه ميشود يك جور ديگر عمل كرد. بايد به اين نكات توجه شود."
ايشان حتي در اين ديدار تاكيد فرمودند كه " اين ديگر مربوط به خط و خطوط سياسى هم نيست. اينى كه ما ميگوئيم، خطاب به كسانى نيست كه حالا از لحاظ فكر سياسى همجهت با دولتند؛ نه، حتّى آنهائى كه از لحاظ فكر سياسى، نقطه‌ى مقابل دولتند؛ آنها هم برادران مؤمنند، مسلمانند، بچه‌ انقلابند. بحث، سر انقلاب است. بحث، سر مصالح كشور است. همه بايد اينجور تقيدى را داشته باشند. آن طرف، اين قانون اينجورى تنظيم ميشود؛ اين طرف هم دولت الزام خواهد شد كه بله، بايد به اين قانون عمل كند. اينجورى ميشود دولت را عملاً به اجراى قانون الزام كرد. اين همكارى از دو طرف بايد وجود داشته باشد."

نظرات رهبر معظم انقلاب در مورد نقد و نقادي و توصيه به دولت
بر اساس اين گزارش، واكاوي مجموع رهنمودهاي رهبر معظم انقلاب اسلامي چه در مورد دولت فعلي و دولت‌هاي قبلي و همچنين در مورد موضوعات ديگر نشان مي‌دهد كه معظم له به طور كلي بر تاثير مثبت نقد و انتقاد مشفقانه و مصلحانه تاكيد داشته و دارند.
ايشان در تاريخ پنجم تيرماه سال 81 در ديدار با رئيس، معاونان و كاركنان قوّه قضاييّه تاكيد فرمودند: "انتقاد در جامعه چيز خوبي است؛ زيرا انتقاد موجب مي‏شود انتقاد شونده بتواند نقاط قوّت و ضعف خود را بفهمد و همچنين ناظران صحنه بتوانند بفهمند. اين به پيشرفت کار کمک مي‏کند. ليکن انتقاد، غير از عيبجويي، آن هم عيبجويي خصمانه است... انتقاد يعني سره و ناسره و قوّت و ضعف را در کنار هم ديدن. معناي انتقاد اين نيست که انسان نقاط قوّت را نبيند و نقاط ضعف را هم حتّي گاهي با انگيزه‏هاي گوناگون
ملاحظه کند."
معظم له همچنين در شانزدهم شهريور سال 88 و در ديدار با اعضاي هيئت دولت تاكيد فرمودند كه " براى شنيدن نقد، سينه‏ گشاده و روى باز و گوش شنوا داشته باشيد. هيچ ضرر نميكنيد از اينكه از شما انتقاد كنند. البته اين انتقادهائى كه ميشود، همه يك جور نيست. بعضى‏ها به قصد اصلاح نيست، بلكه به قصد تخريب است؛ داريم مى‏بينيم ديگر؛ هم از مجموعه مطبوعات خودمان، هم پشتوانه‏ آنها. ده‏ها راديو و تلويزيون بيگانه و رسانه‏ عمومى و بين‏المللى در اختيار حرفها و افكارى هست كه بنايش بر تخريب است؛ يعنى هيچ بناى اصلاح ندارند. آنچه كه نقل ميكنند و ذكر ميكنند، براى تخريب است. لذا واقعيت و غير واقعيت و خلاف واقع و ضد واقع، همه چيز تويش است. گاهى يك چيز كوچك را بزرگ ميكنند، گاهى يك چيزى كه نبوده، به عنوان يك حقيقت مسلّم جلوه ميدهند. اينها البته هست. اين، تخريب است. ليكن در كنار اينها، نقد هم وجود دارد؛ نقدهاى مصلحانه، خيرخواهانه. گاهى از سوى دوستان شماست، گاهى حتّى از سوى كسانى است كه دوست شما و طرفدار شما هم نيستند؛ گاهى اينجورى است. به انسان يك نقدى ميشود؛ عيبجوئى‏اى از انسان ميشود، انتقادى ميشود، كه آن طرف هم دوست آدم نيست كه آدم به اعتماد دوستى او بخواهد بگويد كه خوب، ما گوش ميكنيم. نه، دوست هم نيست، اما دشمن هم نيست؛ دشمنى‏اش هم ثابت نشده. ليكن نقد است؛ انتقاد است. آن را هم حتّى بايد گوش كرد. شايد در خلال اين نقدها حرفى وجود داشته باشد كه به درد ما بخورد و بايد به هر حال با سعه‏ صدر برخورد بشود."
حضرت آيت الله خامنه‌اي همچنين تاكيد فرمودند:"اين چند سال، خيلى اهانتها به شما شد، كينه‏توزى شد، اهانت شد. اينها را تحمل كرديد. اين تحملها هم پيش خداى متعال اجر دارد. ليكن اين موجب نشود كه حالا ما سينه‏مان تنگ بشود، بگوئيم ما ديگر انتقاد را گوش نميكنيم، يا اگر كسى اندك انتقادى در فلان گوشه از ما كرد، اين را حمل بر دشمنى بكنيم؛ نه، نخير؛ انتقاد را گوش كنيم؛ انتقاد خوب است. همين طور كه گفته شده، اين يك هديه‏اى است كه به انسان داده ميشود؛ نقدهاى غير مغرضانه‏ بخصوص
برخى نخبگان."
بر اساس اين گزارش، با توجه به رهنمودهاي رهبري معظم انقلاب اين سوال مطرح مي‌شود كه آيا انتقادات اخير از نوع مشفقانه و مصلحانه و خيرخواهانه بوده است و يا خير؟
همچنين سوال مهم ديگري نيز مطرح مي‌شود كه آيا دولتمردان نيز براي شنيدن انتقادات "سينه گشاده و روى باز و گوش شنوا" دارند؟
اين سوالاتي است كه منتقدان دولت و همچنين دولتمردان حداقل بايد به وجدان خود پاسخ دهند.