رشد شدید 47 درصدی نقدینگی و رقم بالای پایه پولی، بدهی دولت و بانک ها عامل تورم در ماه های اخیر بوده است

گروه اقتصادی – محسن شمشیری نوشت: گزیده های پولی و بانکی بهمن 1404 که به تازگی از سوی بانک مرکزی منتشر شده نشان می دهد که رشد 47 درصدی نقدینگی و 54 درصدی پایه پولی، 1778 همت بدهی دولت به بانک ها با رشد 42 درصدی دریکسال منتهی به بهمن 1404 و قبل از شروع جنگ اخیر، بدهی دولت به بانک مرکزی با رقم 756 همت و رشد 82 درصد، بدهی بانک ها به بانک مرکزی با رقم 876 همت، عامل تورم نقطه به نقطه 77 درصدی و تورم مواد غذایی بالای 100 درصدی در ماه های اخیر بوده است. براین اساس ضروری است که علاوه بر بازسازی اقتصاد بعد از جنگ  و خسارت های وارده، ساختار مالی دولت و بانک ها نیز با اصلاحات اساسی مواجه شود و تورم فزاینده را کنترل کند. 

به گزارش بولتن نیوز، 1778 همت بدهی دولت به بانک ها با رشد 42 درصدی رشد 47 درصدی نقدینگی و 54 درصدی پایه پولی در یکسال  منتهی  به بهمن 1404 و قبل از شروع جنگ اخیر،  نشان دهنده خلق پول، کسری بودجه، رشد هزینه های دولت، فشار های تورمی در یکسال اخیر بوده که عامل اثر گذار بر تورم 80 درصدی در ماه های اخیر بوده است. 

رشد بالای نقدینگی 47.3 درصدی و پایه پولی 54.7 درصد در یکسال منتهی به بهمن 1404 و قبل از شروع جنگ اخیر، نشان می دهد که خلق پول، فشارهای هزینه ای دولت، بدهی های دولت و رفتار دولت، فعالان اقتصادی و بانک های کشور، به گونه ای بوده که عامل عمده تورم بالای 50 درصد، تورم خوراکی های بالای 100 درصد در ماه های اخیر است. 

حجم نقدینگی کشور به رقم 14640 همت رسیده که رشد 47.3 درصدی یکساله و 44 درصدی 11 ماهه داشته است. اجزای طرف عرضه نقدینگی نشان می دهد که خالص دارایی خارجی با رقم 7226 همت و رشد 103 درصدی یکساله، خالص دارایی داخلی 7413 همت با رشد 16.2 درصدی یکساله، مطالبات از دولت 1242 همت با رشد 35.6 درصدی، مطالبات از بخش غیر دولتی 9886 همت با رشد 38.2 درصد، بوده است. 

پایه پولی در بهمن 1404 به رقم 1969 همت رسیده که رشد 54.7 درصدی در یکسال و 44.9 درصدی در 11 ماه داشته که رشد بالایی محسوب می شود.  مهمترین عامل رشد پایه ولی طبق معمول خالص دارایی های خارجی بانک مرکزی 5654 همت بوده که رشد 101 درصدی در یکسال و 77 درصدی در 11 ماه داشته است.

رشد بالای سپرده های بانکی 

همچنین اجزای تشکیل دهنده نقدینگی نشان می دهد که سپرده های بانکی در یکسال گذشته رشد بسیار بالایی داشته اند و پول نقد شامل اسکناس و سپرده دیداری معادل 3802 با رشد 51.6 درصدی، سپده قرض الحسنه پس انداز 1783 همت با رشد 71.2 درصد، کوتاه مدت 3131 همت با رشد 55.6 درصد، سپرده یکساله 2593 همت با رشد 62.8 درصد، سپرده سه ساله 2727 همت با رشد 25.7 درصد در یکسال اخیر اعلام شده است. 

بدهی دولت به بانک ها

بدهی بخش دولتی شامل دولت و شرکت های دولتی به سیستم بانکی شامل بانک مرکزی و بانک ها به رقم 2771 همت بارشد 44 درصدی رسیده است. از این رقم بدهی دولت به سیستم بانکی شامل بانک مرکزی و بانک ها،  با رقم 2534 همت رشد 51.9 درصدی داشته است.  بدهی شرکت های دولتی نیز 236 همت با کاهش 7.5- درصدی اعلام شده است. 

بدهی دولت به بانک مرکزی نیز 756 همت با رشد 82 درصدی، بدهی شرکت های دولتی به بانک مرکزی 185 همت با کاهش 9.2- درصدی اعلام شده است. 

876 همت بدهی بانک ها به بانک مرکزی 

بدهی بانک ها به بانک مرکزی نیز که حاصل رشد بدهی دولت و شرکت های دولتی به بانکهاست، به رقم 876 همت رسیده که 9.4- درصد در یکسال اخیر کاهش داشته است. یکی از دلایل عمده رقم بزرگ 876 همت بدهی بانک ها به بانک مرکزی، عملکرد بانک آینده و ناترازی های سایر بانک هاست. 
بدهی دولت به بانک ها نیز به رقم بزرگ 1778 همت رسیده که رشد 42 درصدی در یکسال منتهی به بهمن 1404 داشته است. بدهی شرکت های دولتی به بانک ها نیز رقم 52 همت با کاهش 0.07- درصدی بوده است. 

بدهی دولت به بانک های دولتی تجاری

بدهی دولت به بانک های تجاری دولتی مانند بانک های ملی و سپه، 800 همت با رشد 36.1 درصدی بوده و بدهی بانک های تجاری دولتی به بانک مرکزی 515 همت با رشد 70.7 درصد اعلام شده است. 

بدهی دولت به بانک های تخصصی 

بدهی دولت به بانک های تخصصی مانند بانک مسکن، صنعت و معدن، توسعه صادرات، توسعه تعاون330 همت با رشد 16.4 درصدی بوده و بدهی بانک های تخصصی به بانک مرکزی نیز 130 همت با کاهش 28.2- دصدی اعلام شده است. 

بدهی دولت به بانک های غیر دولتی 

بدهی دولت به بانک های غیر دولتی و خصوصی معادل 647 همت با رشد 70.3 درصدی بوده و بدهی بانک های غیر دولتی به بانک مرکزی نیز 230 همت با کاهش 52.4- درصدی اعلام شده است. 

رشد مطالبات معوق 

همچنین از مانده 11424 همت مانده تسهیلات بانک ها معادل 1066 همت مطالبات معوق، سررسید گذشته، مشکوک الوصول، خرید دین و اموال معاملات بوده که سهم 9.3 درصدی از کل مانده تسهیلات داشته و رشد 28 درصدی در 11 ماه نخست سال 1404 داشته است.