مسكن و خوراكي بيشترين ضريب در تورم

به گزارش خبرنگار بانك و بيمه خبرگزاري دانشجويان ايران(ايسنا)، در مورد تورم يكي از مباحثي كه برخي منتقدان مطرح مي‌كنند اين است كه با تغيير ضرايب گروه‌هاي تاثيرگذار در تورم، اين مولفه چندان واقعي نشان داده نمي‌شود. شايد به همين دليل هم باشد بانك مركزي در گزارشي در مورد نحوه محاسبه تورم ميزان ضرايب اهميت 12 گروه موثر در تورم را اعلام كرده است.


بر اين اساس بيشترين ضرايب اهميت در محاسبه تورم متعلق به گروه مسكن، آب،‌ برق، گاز و ساير سوخت با 28.60 درصد سهم است. پس از اين گروه خوراكي‌ها و آشاميدني‌ها با 28.49 درصد بيشترين ضريب اهميت را دارد.

سومين گروه با بيشترين سهم در محاسبه تورم بخش حمل و نقل با 11.97 درصد است. گروه اثاث ، لوازم و خدمات مورد استفاده در خانه با 6.26 درصد، پوشاك و كفش با 6.22 درصد سهم، بهداشت و درمان با 5.54 درصد سهم، تفريح و امور فرهنگي با 3.80 درصد سهم، كالاها و خدمات متفرقه با 3.18 درصد سهم، تحصيل با 2.07 درصد سهم، رستوران و هتل با 1.72 درصد، ارتباطات با 1.63 درصد سهم و دخانيات با 0.52 درصد سهم نيز ساير گروه‌هاي تاثيرگذار در محاسبه تورم را تشكيل مي‌دهند.

بر اساس اين گزارش بانك مركزي، شاخص بهاي كالاها و خدمات مصرفي (CPI) معيار سنجش تغييرات قيمت تعادل ثابت و معيني از كالاها و خدمات است كه توسط خانوارهاي شهرنشين ايراني به مصرف مي‌رسد. اين شاخص به عنوان وسيله‌اي براي اندازه‌گيري سطح عمومي قيمت كالاها و خدمات مورد مصرف خانوارها، يكي از بهترين معيارهاي سنجش تغيير قدرت خريد پول داخل كشور به شمار مي‌رود و كاربرد اين شاخص براي تعديل مزد و حقوق در قراردادهاي دوجانبه و نيز دعاوي حقوقي و همچنين به عنوان مهمترين معيار سنجش ميزان تورم در اقتصاد ايران اهميت فراوان دارد.


پوشش جغرافيايي

گستردگي جغرافيايي شاخص به ميزان قابل توجهي تعيين كننده درجه درستي و اعتبار شاخص است. بديهي است فرهنگ مصرفي و سليقه افراد تا حدودي مي تواند ناشي از شرايط اقليمي و خصوصيات جغرافيايي هرمنطقه باشد، بنابراين جهت پوشش مناسب جغرافيايي در كليه مناطق شهري كشور، 75 شهر نمونه در سطح استان‌هاي مختلف كشور به طريق علمي طوري انتخاب شده كه تغييرات قيمت در آن‌ها نشانگر تغييرات در كل مناطق شهري و در هر استان باشد در نهايت شاخص بهاي كالاها و خدمات مصرفي در سطح 30 استان به صورت مستقل محاسبه واز تركيب استان‌هاي مختلف شاخص كل مناطق شهري كشور به دست مي‌آيد.


پوشش جمعيتي شاخص

در سال 1383 پس از انتخاب شهرها، حدود 12000 خانوار به طريق علمي از بين خانوارهاي ساكن در 75 شهر (كه 70 درصد جمعيت كل مناطق شهري را شامل مي‌شود) انتخاب شده است كه متوسط هزينه آن‌ها مانده متوسط هزينه كليه خانوارهاي ساكن در شهرهاي ايران است. خانوارهاي نمونه همه نوع خانوار با درآمدها و الگوهاي مصرف متفاوت را شامل مي‌گردد. پس از انتخاب خانوارها، با مراجعه مستقيم، ريز اقلام و هزينه آن‌ها استفسار و سپس به كل خانوارهاي ساكن در هر استان و سپس به كل مناطق شهري تعميم داده مي‌شود تا هزينه خانوارها براي كليه كالاها و خدمات كه در طول سال خريداري و به مصرف مي‌رسانند مشخص گردد.


كالاها و خدمات مشمول شاخص

با توجه به تغييرات در الگوي مصرف خانوارها، در سال 1383 با استفاده از نتايج بررسي بودجه خانوارهاي شهري تجديدنظري در انتخاب كالاها و خدمات صورت گرفت و از بين كالاها و خدماتي كه از خانوارهاي ساكن در شهرها مصرف مي‌كنند تعداد 359 قلم كالا و خدمات (272 قلم كالا و 87 قلم خدمت) با توجه به اهميت آن‌ها به طريق علمي انتخاب شده است.هزينه اين اقلام، بيش از 85 درصد كل هزينه اقلام مصرفي خانوارها را شامل مي‌شود.