در واکنش به اظهارات مجید انصاری؛ آیا می‌توان اختلاف با چند قدرت را «تقابل با تمام جهان» دانست؟

گروه سیاسی: اظهارات اخیر مجید انصاری مبنی بر اینکه «شاید ما طوری رفتار کرده‌ایم که تمام جهان علیه ماست» با واکنش‌های تحلیلی و انتقادی در فضای سیاسی و رسانه‌ای همراه شده است. برخی کارشناسان معتقدند این گزاره، هم از منظر واقعیت‌های روابط بین‌الملل و هم از حیث دقت مفهومی، نیازمند بازنگری است.
🔹 ۱. تعمیمی فراتر از واقعیت‌های میدانی

به گزارش بولتن نیوز ، منتقدان تأکید می‌کنند که تعبیر «تمام جهان» با واقعیت‌های عینی سیاست خارجی ایران تطابق ندارد. جمهوری اسلامی ایران در حال حاضر با ده‌ها کشور در آسیا، آفریقا، آمریکای لاتین و حتی بخش‌هایی از اروپا روابط رسمی سیاسی و اقتصادی دارد و در پیمان‌ها و سازوکارهای منطقه‌ای و بین‌المللی حضور فعال دارد.
از این منظر، تبدیل اختلاف با چند کشور خاص به تصویری از «انزوای جهانی»، نوعی تعمیم حداکثری و ساده‌سازی تحلیلی تلقی می‌شود.
🔹 ۲. تمرکز تنش‌ها بر چند قدرت مشخص

به باور تحلیلگران، بخش عمده چالش‌های راهبردی ایران متوجه چند بازیگر مشخص از جمله ایالات متحده آمریکا، بریتانیا، فرانسه و آلمان است؛ کشورهایی که در ساختار قدرت جهانی و به‌ویژه در شورای امنیت سازمان ملل متحد نقش اثرگذار دارند.
منتقدان می‌گویند اختلاف جمهوری اسلامی با این کشورها، عمدتاً بر سر مسائل راهبردی و تعارض در الگوی نظم بین‌الملل است، نه نشانه تقابل با «اکثریت کشورهای جهان».

🔹 ۳. آیا هر دشمنی الزاماً ناشی از خطای داخلی است؟

در بُعد منطقی نیز این پرسش مطرح می‌شود که آیا هر نوع فشار یا دشمنی خارجی را می‌توان صرفاً نتیجه رفتار داخلی دانست؟ در ادبیات روابط بین‌الملل، تعارض منافع و رقابت قدرت‌ها امری ساختاری است و همواره به معنای تقصیر یک‌جانبه نیست.
در همین چارچوب، برخی منتقدان با استناد به آیه «إِنَّ الشَّيْطَانَ لَكُمْ عَدُوٌّ فَاتَّخِذُوهُ عَدُوًّا» یادآور می‌شوند که در منطق قرآنی، اصل وجود دشمنی در برخی موقعیت‌ها مفروض گرفته شده و نمی‌توان همه تقابل‌ها را ناشی از خطای طرف مقابل دانست.

🔹 ۴. ضرورت نقد درونی، بدون خودمتهم‌سازی افراطی

کارشناسان در عین حال تأکید می‌کنند که نقد عملکردها و اصلاح خطاهای مدیریتی ضرورتی انکارناپذیر است؛ اما تبدیل هر چالش خارجی به «نتیجه رفتار خودمان» می‌تواند به نوعی خودمتهم‌سازی افراطی منجر شود و ابعاد ساختاری و سیاسی تحولات بین‌المللی را نادیده بگیرد.
در مجموع، منتقدان معتقدند تحلیل دقیق سیاست خارجی نیازمند تفکیک میان «چند قدرت اثرگذار» و «کل جامعه جهانی» است و به‌کارگیری تعابیر کلی می‌تواند تصویر نادقیقی از جایگاه ایران در نظام بین‌الملل ارائه دهد.