آقاي دكتر دانشجو! کيفیت فدای کمیت، آخر به چه بهایی؟

بولتن نيوز: يكي از اساتيد محترم و دلسوز دانشگاه، با ارسال نامه‌اي به تحريريه بولتن نيوز، نسبت به برخي اقدامات و كاستي‌هاي دانشگاه آزاد انتقاد كرده‌اند. متن كامل اين نامه كه در اختيار بولتن نيوز قرار گرفته به شرح زير است:

دکتر فرهاد دانشجو، رییس تازه منصوب دانشگاه آزاد اسلامی در حاشیه برگزاری آزمون کارشناسی ارشد این دانشگاه، خبر از افزایش 20درصدی پذیرش دانشجوی ارشد داده اند. اگرچه می بایست با شنیدن این خبر خوشحال شد و مسرور که جمعیت تحصیلات تکمیلی دانشجویان باز هم افزون می شود و جای سپاس دارد اما نکته هایی بس آزاردهنده، شیرینی و حلاوت چنین اخباری را زیر تیغ پرسش می گیرد.

این بسیار خوب است که از جمعیت رو به رشد و خواهان مدارک بالاتر، هر ساله تعداد بیشتری در دانشگاههای مختلف و ازجمله آزاد پذیرفته شوند تا شاید در آینده شغل و حرفه مناسب تری بیابند اما نکته اصلی در این میان بهایی است که سیستم آموزش عالی و سطح علمی دانشگاهها می بایست در این سیر شتابنده بپردازند و همچنین هزینه متحملی که دانشجویان می بایست برای به دست آوردن برگه‌ای مهر و امضاشده متحمل شوند.

در طی این سال ها دانشگاه آزاد با افزایش کمیتی پذیرفته شدگان، ظرفیت کارشناسی ارشد خود را تا حد ممکن بالا برده است. چنانکه با سه نوبت اعلام پذیرش شهریور، تکمیل ظرفیت مهر و تکمیل ظرفیت بهمن، تا توانسته دانشجوی ارشد جذب کرده است. چنانکه گویی مسوولیتی جز افزونی آمار قبولی و بالطبع جذب شهریه های کلان از این رهگذار برعهده ندارد!

در برخی رشته ها تا 150نفر دانشجو با انواع لطایف پذیرش شده اند. اما در قبال این پذیرندگی عدیده دانشجویان ارشد، چه مقدار امکانات انسانی، آموزشی، آزمایشگاهی و... رشد یافته است، پرسش محل تردیدی می باشد که مسوولان دانشگاه می بایست پاسخ گویند. اکنون در برخی رشته ها، صفی از متقاضیان دفاع از پایان نامه وجود دارد که به علت نبود استاد راهنما و مشاور همچنان معطل مانده اند و جالب تر آنکه به دانشجویان پیشنهاد یافتن اساتید از دانشگاهها و شهرهای دیگر داده می شود.

جناب دکتر دانشجو!

نمی دانم از وضعیت زیرمجوعه خود در بخش آموزش خبر دارید يا نه؟ آیا می دانید در برخی واحدهای دانشگاهی و علوم و تحقیقات که به صورت بی رویه دانشجو جذب شده است نه استاد و مدرس آن رشته ها وجود دارد و نه دانشجویان از کمترین امکانات مناسب آموزشی مثل کلاس درس برخور دارند؟ آیا جنابعالی اطلاع دارید که در واحدهای علوم و تحقیقات و یا عادی دانشگاه آزاد، اصولا چیزی به نام تطابق سنجی علمی ـ آموزشی رشته های اعلام شده با تعداد دانشجوی قابل توجه (صد نفر به بالا) وجود ندارد و چند صباحی دیگر می بایست برای این تعداد دانشجوی متقاضی دفاع از پایان نامه فکر بکری بکنید؟ چگونه با این قوانین موجود مانند محدودیت ظرفیت راهنمایی و مشاوره برای اساتید (6نفر،3نفر) دانشجویان فرصت می یابند پروژه های خود را به پایان برند و یا به اجبار می بایست همچنان در پشت خط اشغال استاد راهنما بمانند و شهریه های تاخیری جریمه ای به دانشگاه بپردازند؟

جناب دکتر دانشجو!

در بسیاری از مراکز علوم و تحقیقات دانشگاه آزاد و حتی واحدهای آن، زیرساخت قابل توجه آموزشی ـ علمی برای دانشجویان پی ریزی نشده و ظاهرا تنها هدف، جذب دانشجو به هرقیمتی بوده است! آیا برای برگزاری کلاس های یک رشته در جایی دوردست نمی‌بایست اساتید مجرب، فضای آموزشی، امکانات کمک آموزشی و... مد نظر قرار گیرد؟ اکنون دانشجویان بسیاری در نوبت دفاع از پایان نامه اند اما استاد مورد نظرشان را نمی یابند. علت شلوغی و ترافیک ظرفیتی و متقاضی بالای اساتید و تعداد کم آنها نسبت به جمعیت دانشجویی است. بماند که مجله علمی مناسبی هم برای چاپ و انتشار مقاله در دسترس دانشجویان نیست و بماند که دانشجویان با صدجور گرفتاری و هزینه های گزاف و خون دل می بایست در این فضای معطوف شده به کمیت گرایی، تحصیل خود را پایان ببرند. برخی از روسای واحدهای علوم و تحقیقات دانشگاه آزاد به متقاضیان اعلام کرده اند که شما بعد از آزمون، نامه ای بنویسید و تقاضای رشته را بدهید تا ما برای شما ایجادکنیم! این چه منطق و استدلالی است؟ با کدام استاد، کدام فضای آموزشی و کدام امکان؟ جالب تر آنکه برخی از این واحدها حتی کارشناسی رشته های مزبور را هم ندارند!

جناب دکتر،به دست آوردن شهریه و توسعه عددی و کمی دانشجو و دانشگاه به چه بهایی؟ از دست رفتن فرصت های آموزشی و جوانی دانشجویان كسی مخالف تحصیلات تکمیلی دانشجویان و جوانان و علاقه مندان نیست اما نمی بایست حداقل استانداردها در این مسیر رعایت شود. آیا صرف پذیرش دهها نفر دانشجو در رشته های مختلف می تواند شرایط ایده آلی برای یک دانشگاه باشد بدون آنکه ارزش هایی مانند سطح علمی، نسبت دانشجو و استاد و... رعایت شود؟

جناب دکتر دانشجو!

اگر پذیرش عددی دانشجو، الویت دانشگاه آزاد است و با انواع شیوه ها، هر ساله بر تعداد آنان افزوده می شود لااقل تجدید نظری در بقیه شرایط هم بکنید تا دانشجویان گرفتارتر نشوند. فرض مثال محدودیت پذیرش دانشجو برای اساتید رشته ها را بردارید یا تعداد آن را افزایش دهید تا دانشجویان معطل خالی شدن ظرفیت اساتید برای راهنمایی و مشاوره نشوند یا اجازه دهید آنان از اساتید دارای تجربه اما غیرهیات های علمی هم بهره گیرند و یا پایان نامه ها را حذف کنید! اين‌طوري بهتر نيست؟

جناب دکتر دانشجو!

این موج کارشناسی ارشد تا دو سه سال دیگر به دکتری هم می رسد و این سونامی را اگر اصلاح نکنید در فردا روزی کشور با مدرک به دستانی روبه‌روست که پس از فارغ التحصیلی، تازه می بایست کلاس های کاربردی و مهارتی را از سر بگذرانند و یابه مدرکی که در دست دارند دل خوش باشند.

پس بهتر است از همين حالا كه تازه شروع روي كار آمدن جنابعالي است و هنوز توان و قدرت شما به تحليل نرفته است، براي اين موضوعات فكري كنيد و علاج واقعه را پيش از وقوع آغاز كنيد. و يقين بدانيد در اين راه همه اساتيد متعهد و دلسوز، پشت سر و يار و ياور شما خواهند بود.

س.هاشمی (استاد دانشگاه )