آیاعربستان قادربه جایگزینی نفت ایران است

به گزارش فارس به نقل از یونایتدپرس، عربستان سعودی، بزرگترین صادر کننده نفت جهان در طی دهه های گذشته از ظرفیت تولید ذخیره خود برای جبران کمبود عرضه در بازار نفت ناشی از کاهش تولید سایر کشورها استفاده کرده است و همواره تلاش کرده بهای نفت را در بازارهای جهانی در مواقع بروز بحران پائین نگه دارد.

اما در شرایط فعلی، این سوال به صورت جدی مطرح شده که آیا در صورت بسته شدن تنگه هرمز توسط ایران، عربستان قادر خواهد بود باز هم به کمک غرب بشتابد؟

بر روی کاغذ، عربستان ظرفیت افزایش تولید روزانه 2 میلیون بشکه نفت را داراست. اوایل سال گذشته، عربستان با افزایش تولید خود تا 10 میلیون بشکه در روز، در صدد جبران کمبود نفت حاصل از اختلال در صادرات نفت لیبی و برخی کشورها همچون سوریه، یمن و سودان جنوبی بر آمد.

در 14 دسامبر، اوپک که عربستان نیز عضو آن است، سقف تولید روزانه خود را از 24.84 میلیون بشکه به 30 میلیون بشکه افزایش داد.

اما صرف نظر از توانایی عربستان و احتمالا امارات در تامین کمبود بازار نفت، سایر اعضای اوپک در صورت وقوع بحران، فاقد ظرفیت تولید مازاد برای تزریق به بازار هستند.

بنابراین عربستان، همانطور که در گذشته نشان داده، در صورت بروز بحرانی همچون بسته شدن تنگه هرمز، نقشی حیاتی در تامین نفت مورد نیاز بازار خواهد داشت.

در ماه نوامبر، خالد الفلیج، مدیر اجرایی شرکت دولتی آرامکوی عربستان، فاش کرد که ریاض پس از رسیدن به سقف تولید روزانه 12 میلیون بشکه نفت خام، یکی از طرح های افزایش ظرفیت تولید خود به ارزش 100 میلیارد دلار را متوقف کرده است.

وی افزود: «فشار بر عربستان برای افزایش میزان تولید این کشور، به صورت قابل توجهی کاهش یافته است.»

طرح عربستان برای افزایش ظرفیت تولید خود در اوایل دهه میلادی گذشته، زمانی که تولید روزانه عربستان به 8.5 میلیون بشکه می رسید، آغاز شده بود. هدف از اجرای این طرح، رساندن حجم تولید روزانه عربستان به 15 میلیون بشکه بود.

تحلیلگران حوزه انرژی معتقدند، متوقف کردن طرح های افزایش ظرفیت تولید نفت عربستان، احتمالا ناشی از مشکلات بودجه ای این کشور بوده است. این در حالی است که خاندان حاکم بر عربستان با خیزش های دموکراسی خواهانه  ای مواجه است که سال گذشته موجب تغییر حکومت در تعدادی از کشورهای عرب منطقه خاور میانه و شمال آفریقا شد.

آمریتا سن، یکی از تحلیلگران انرژی در لندن گفت: «در حال حاضر عربستان بر روی وضعیت اجتماعی داخلی خود متمرکز شده که متاثر از انقلاب های اخیر منطقه است.»

ملک عبدالله اوایل سال 2011، طرح کمک هزینه اجتماعی، رفاهی و معیشتی را به ارزش 130 میلیارد دلار به اجرا گذاشت تا از موج خیزش های تحول خواهانه در این کشور 12 میلیونی بکاهد.

در همین حال، کارشناسان مسائل اقتصادی می گویند، عربستان برای افزایش تولید به بیش از ظرفیت تولید معمول خود، در دراز مدت با مشکل مواجه خواهد بود.

ذخایر نفتی عربستان حدود 262 میلیارد بشکه اعلام شده است که بالاترین حجم ذخایر نفتی در جهان محسوب می شود. اما این رقم را مقامات سعودی اعلام کرده اند و تعدادی از تحلیلگران در خصوص واقع بینانه بودن این برآوردها تردیدهای جدی را مطرح ساخته اند.

در فوریه سال 2011، ویکی لیکس، افشا کرد که بر اساس  پیام های دیپلماتیک سفارت آمریکا در ریاض، بنابر ادعای عبدالله السیف معاون بخش اکتشاف آرامکو، عربستان دارای 716 میلیارد بشکه ذخایر نفتی است که 51 درصد آن قابل استخراج است.

وی همچنین ادعا کرده بود که در طی 20 سال، حجم ذخایر شرکت آرامکو به 900 میلیارد بشکه خواهد رسید.

اما دیپلمات های آمریکایی گفتند، سداد الحسینی، زمین شناس و مسئول سابق بخش اکتشاف آرامکو در سال 2007 هشدار داده که برنامه عربستان برای رسیدن به حجم تولید 12.5 میلیون بشکه در روز قابل دسترسی نخواهد بود، زیرا در خصوص میزان ذخایر نفتی عربستان غلو شده است و حدود 40 درصد معادل 300 میلیارد بشکه بیش از میزان واقعی برآورد شده است.

بر اساس این گزارش، کنسول آمریکا در ریاض اظهار داشت: «با توجه به سابقه و تجربه الحسینی، باید برآوردهای او را به طور جدی مورد توجه قرار داد.»