بررسی ظرفیت های جدید تولید نفت در 20 سال آینده
چرخش اجباری سرمایه غرب به سمت اوپک
پیش بینی های OPEC در خصوص تغییر سهم کشورهای مختلف تامین کننده تقاضای جهانی نفت و تغییرات در هزینه های بالادستی نفت در این کشورها، نشان دهنده آن است که رشد هزینه بالادستی نفت در این دوره ، از جمله عوامل اصلی در کاهش یا افزایش سهم این کشور ها در بازار جهانی نفت بوده و سرمایه گذاران نفتی نیز بر همین اساس . . .
بولتن نیوز : چشم انداز جهانی نفت در طی سالهای 2010 تا 2030 ، نشان دهنده رشد 25 درصدی وافزایش 2/21 میلیون بشکه ای مصرف روزانه در طی این دوره است وبرآوردهای اپک حاکی از آن است که 73% از کل افزایش 2/21 میلیون بشکه ای در عرضه روزانه جهانی نفت توسط کشورهای عضو اپک خواهد بود و دیگر کشورهای عرضه کننده نفت تنها 27 % از افزایش تولید را به خود اختصاص خواهند داد. همچنین با توجه به ثابت بودن هزینه های سرمایه گذاری در بخش بالادستی نفت OPEC ، تولید این کشورها با 5/45% رشد ، بیشترین افزایش را خواهد داشت و سهم این کشورها در تولید نفت از 3/40 % به 8/46 % افزایش می یابد.

بررسي های انجام شده توسط دبیرخانه اوپک نشان ميدهد كه هزينههاي بخش بالادستي جهت افزايش ظرفيتهاي جديد توليد نفت و گاز به سير صعودي خود ادامه داده و از سال 2003 تاكنون تقريباً به حدود دو برابر رسيدهاست. اين افزايش هزينهها، معلول افزايش هزينههاي اكتشاف و توسعه است كه خود تحت تأثير رشد هزينههاي سرمايهاي پروژهها و در نتيجه فشارهاي تورمي در كل زنجيره توسعه نفت و گاز، افزايش هزينههاي لرزه نگاري سه بعدي، افزايش هزينههاي صنايع خدماتي، افزايش قيمت فولاد و ساير مواد اوليه ديگر و مشكل دسترسي به نيروي انساني ماهر و دستمزد آنان قرار دارد . علاوه بر این نتایج مطالعات حاکی از آن است که در سال 2010 ، سرمایه گذاری مورد نیاز در بخش بالادستی نفت کشورهای عضو اپک ، برای ایجاد یک ظرفیت جدید (یک ظرفیت بشکه نفت در روز) ، به طور میانگین حدود 141% نسبت به دیگر کشورهای تولید کننده نفت ،کمتر است و این فاصله در طی سالهای 2010 تا 2030 همچنان افزایش خواهد یافت . به نحوی که در سال 2030 ، سرمایه گذاری مورد نیاز در بخش بالادستی نفت کشورهای عضو اپک برای ایجاد یک ظرفیت جدید ، به طور میانگین حدود 180% نسبت به دیگر کشورهای تولید کننده نفت کمتر خواهد بود و این در حالی است که هزینه های لازم برای سرمایه گذاری مورد نیاز در بخش بالادستی نفت کشورهای عضو اپک ، برای ایجاد یک ظرفیت جدید در طی این دوره همچنان در رقم 12 هزار دلار ثابت خواهد ماند.
موضوعات فوق که مورد اشاره قرار گرفت را باید از جمله نکات کلیدی و حساسی دانست که قابل چشم پوشی از سوی کشورهای عمده مصرف کننده نفت و شرکتها و سرمایه گذاران نفتی نبوده و عامل اصلی حرکت سرمایه ها به سمت تولید کنندگان نفت اوپک و افزایش سهم OPEC در بازارهای جهانی نفت در سالهای 2010 تا 2030 خواهد بود و هست.
مطالعات نشان ميدهد كه افزايش هزينههاي بخش بالادستي صنعت نفت معلول دو علت دورهاي و ساختاري است. افزايش در هزينههاي خدمات و كالاها، كاهش ارزش دلار و كمبود نيروي كار ماهر در هر دو بخش ساخت و عمليات عمدتاً از نوع علل دورهاي است و تغييرات ساختاري عمدتاً معلول گرايش به سمت منابع اعماق دريا، اكتشاف از منابع كوچكتر و بهرهبرداري از منابع غيرمتعارف است. در افق كوتاهمدت و ميان مدت، هزينههاي بخش بالادستي، با سرعت كمتر، افزايش خواهند يافت و اين امر معلول افزايش هزينههاي سرمايهاي و تداوم كمبودها در بازار خدمات و كالاها و نيروي كار ماهر است. به نظر نميآيد كه شدت اين عوامل تا انتهاي دهه جاري كاهش يابد و پیش بینی ها بر آن است که در بلند مدت، هزينههاي بالادستي تحت تأثير رقابت بين فنآوريها و كاهش هزينهها از يك سو، و از سوي ديگر افزايش هزينههاي ناشي از كاهش ظرفيتهاي توليد از ذخائر، قرار خواهد داشت.
مطالعات نشان ميدهد كه افزايش هزينههاي بخش بالادستي صنعت نفت معلول دو علت دورهاي و ساختاري است. افزايش در هزينههاي خدمات و كالاها، كاهش ارزش دلار و كمبود نيروي كار ماهر در هر دو بخش ساخت و عمليات عمدتاً از نوع علل دورهاي است و تغييرات ساختاري عمدتاً معلول گرايش به سمت منابع اعماق دريا، اكتشاف از منابع كوچكتر و بهرهبرداري از منابع غيرمتعارف است. در افق كوتاهمدت و ميان مدت، هزينههاي بخش بالادستي، با سرعت كمتر، افزايش خواهند يافت و اين امر معلول افزايش هزينههاي سرمايهاي و تداوم كمبودها در بازار خدمات و كالاها و نيروي كار ماهر است. به نظر نميآيد كه شدت اين عوامل تا انتهاي دهه جاري كاهش يابد و پیش بینی ها بر آن است که در بلند مدت، هزينههاي بالادستي تحت تأثير رقابت بين فنآوريها و كاهش هزينهها از يك سو، و از سوي ديگر افزايش هزينههاي ناشي از كاهش ظرفيتهاي توليد از ذخائر، قرار خواهد داشت.

به هر حال با توجه به پیش بینی اپک مبنی بر افزایش تقاضای جهانی نفت از 84 میلیون و 700 هزار بشکه در سال 2010 به 105 میلیون و 900هزار بشکه در سال 2030 ، لزوم ایجاد ظرفیتهای جدید تولید نفت خام امری قطعی به نظر میرسد و ضروری است تولیدکنندگان نفت هر ساله سرمایه گذاریهایی را در بخشهای بالادستی نفت صورت دهند تا علاوه بر ثابت نگه داشتن سطوح قبلی تولید که هر ساله تحت تاثیر افت طبیعی میادین ، بخشی از ظرفیت تولید آنها کاهش می یابد ، امکان پاسخگویی به تقاضای جدید بازار را هم داشته باشند.
از سوی دیگر حفظ تعادل عرضه و تقاضا در بازارهای جهانی نفت از نکاتی است که هم منافع تولید کنندگان نفت و هم منافع مصرف کنندگان آن را در برگرفته و حساسیت هردو طرف را بر می تابد و لزوم سرمایه گذاری در این بخش را بیش از پیش آشکار می سازد .اگر همگام با رشد اقتصاد جهانی ، سرمایه گذاری در بخش نفت نیز افزایش یابد و استخراج نفت خام و تولید فراورده های نفتی زیاد شود ، میتوان انتظار داشت که قیمت نفت تغییر چندانی نکند. در غیر این صورت و اگر در شرایط رشد اقتصاد جهانی کشورهای تولید کننده نفت نتوانند خواسته های جهان را برآورده کنند ، قیمت نفت رو به افزایش خواهد گذارد.
پیش بینی های OPEC در خصوص تغییر سهم کشورهای مختلف تامین کننده تقاضای جهانی نفت و تغییرات در هزینه های بالادستی نفت در این کشورها، نشان دهنده آن است که رشد هزینه بالادستی نفت در این دوره ، از جمله عوامل اصلی در کاهش یا افزایش سهم این کشور ها در بازار جهانی نفت بوده و سرمایه گذاران نفتی نیز بر همین اساس ناگزیر خواهند بود سرمایه های خود را به سمت مناطق نفتی دارای هزینه های بلند مدت کمتر ، سوق دهند.
براوردهای اپک درخصوص محاسبه سرمایه گذاری مورد نیاز در بخش بالادستی نفت برای ایجاد ظرفیتهای جدید تولید ( این برآورد سرمایه گذاریهای لازم برای ایجاد زیرساختهای بیشتر مانند خط لوله و پایانه را شامل نمی شود) حاکی از آن است که تا سال 2030 ، بخش بالادستی صنعت نفت جهان ، در مجموع به سرمایه گذاری ای بالغ بر 2 هزارو 300 میلیارد دلار (به دلار 2008) نیاز دارد و همچنین مجموع سرمایه گذاریهای مورد نیاز در این بخش ، برای اعضای غیر OPEC ، دو تا سه برابر بیشتر از اپکی ها است و در طول زمان این تفاوت بیشتر و بیشتر میشود.
بررسي های انجام شده توسط دبیرخانه اوپک نشان ميدهد كه هزينههاي بخش بالادستي جهت افزايش ظرفيتهاي جديد توليد نفت و گاز به سير صعودي خود ادامه داده و از سال 2003 تاكنون تقريباً به حدود دو برابر رسيدهاست. اين افزايش هزينهها، معلول افزايش هزينههاي اكتشاف و توسعه است كه خود تحت تأثير رشد هزينههاي سرمايهاي پروژهها در نتيجة فشارهاي تورمي در كل زنجيره توسعه نفت و گاز، افزايش هزينههاي لرزه نگاري سه بعدي، افزايش هزينههاي صنايع خدماتي، افزايش قيمت فولاد و ساير مواد اوليه ديگر و مشكل دسترسي به نيروي انساني ماهر و دستمزد آنان قرار دارد. بعنوان مثال، هزينههاي اكتشاف و توسعه در سال 2007 بطور ميانگين در حدود 15 دلار در هر بشكه و تقريباً حدود صد درصد بيشتر از سال 2003 با رقم ميانگين 6/7 دلار در هر بشكه بودهاست. بنابراين، برگشت سرمايه همانند گذشته، مستلزم افزايش قيمتهاي نفت است زيرا، هزينه افزايش ظرفيت توليد كشورهاي غير عضو اوپك افزايش يافتهاست.
از سوی دیگر حفظ تعادل عرضه و تقاضا در بازارهای جهانی نفت از نکاتی است که هم منافع تولید کنندگان نفت و هم منافع مصرف کنندگان آن را در برگرفته و حساسیت هردو طرف را بر می تابد و لزوم سرمایه گذاری در این بخش را بیش از پیش آشکار می سازد .اگر همگام با رشد اقتصاد جهانی ، سرمایه گذاری در بخش نفت نیز افزایش یابد و استخراج نفت خام و تولید فراورده های نفتی زیاد شود ، میتوان انتظار داشت که قیمت نفت تغییر چندانی نکند. در غیر این صورت و اگر در شرایط رشد اقتصاد جهانی کشورهای تولید کننده نفت نتوانند خواسته های جهان را برآورده کنند ، قیمت نفت رو به افزایش خواهد گذارد.
پیش بینی های OPEC در خصوص تغییر سهم کشورهای مختلف تامین کننده تقاضای جهانی نفت و تغییرات در هزینه های بالادستی نفت در این کشورها، نشان دهنده آن است که رشد هزینه بالادستی نفت در این دوره ، از جمله عوامل اصلی در کاهش یا افزایش سهم این کشور ها در بازار جهانی نفت بوده و سرمایه گذاران نفتی نیز بر همین اساس ناگزیر خواهند بود سرمایه های خود را به سمت مناطق نفتی دارای هزینه های بلند مدت کمتر ، سوق دهند.
براوردهای اپک درخصوص محاسبه سرمایه گذاری مورد نیاز در بخش بالادستی نفت برای ایجاد ظرفیتهای جدید تولید ( این برآورد سرمایه گذاریهای لازم برای ایجاد زیرساختهای بیشتر مانند خط لوله و پایانه را شامل نمی شود) حاکی از آن است که تا سال 2030 ، بخش بالادستی صنعت نفت جهان ، در مجموع به سرمایه گذاری ای بالغ بر 2 هزارو 300 میلیارد دلار (به دلار 2008) نیاز دارد و همچنین مجموع سرمایه گذاریهای مورد نیاز در این بخش ، برای اعضای غیر OPEC ، دو تا سه برابر بیشتر از اپکی ها است و در طول زمان این تفاوت بیشتر و بیشتر میشود.
بررسي های انجام شده توسط دبیرخانه اوپک نشان ميدهد كه هزينههاي بخش بالادستي جهت افزايش ظرفيتهاي جديد توليد نفت و گاز به سير صعودي خود ادامه داده و از سال 2003 تاكنون تقريباً به حدود دو برابر رسيدهاست. اين افزايش هزينهها، معلول افزايش هزينههاي اكتشاف و توسعه است كه خود تحت تأثير رشد هزينههاي سرمايهاي پروژهها در نتيجة فشارهاي تورمي در كل زنجيره توسعه نفت و گاز، افزايش هزينههاي لرزه نگاري سه بعدي، افزايش هزينههاي صنايع خدماتي، افزايش قيمت فولاد و ساير مواد اوليه ديگر و مشكل دسترسي به نيروي انساني ماهر و دستمزد آنان قرار دارد. بعنوان مثال، هزينههاي اكتشاف و توسعه در سال 2007 بطور ميانگين در حدود 15 دلار در هر بشكه و تقريباً حدود صد درصد بيشتر از سال 2003 با رقم ميانگين 6/7 دلار در هر بشكه بودهاست. بنابراين، برگشت سرمايه همانند گذشته، مستلزم افزايش قيمتهاي نفت است زيرا، هزينه افزايش ظرفيت توليد كشورهاي غير عضو اوپك افزايش يافتهاست.
* پیمان جنوبی
شما می توانید مطالب و تصاویر خود را به آدرس زیر ارسال فرمایید.
bultannews@gmail.com


