تعطیلی ظاهري انجمن و آغاز فعاليت‌های مخفیانه

بولتن نيوز: با بروز اختلافات بين افراد حجتيه و طرفداران دولت در سبزوار، كار به زد و خورد نظامي كشيد كه نتيجه آن كشته و زخمي شدن عده اي از طرفين بود. در شهرهاي ديگر مثل بوشهر، اصفهان و كرمانشاه هم اختلافات به تظاهرات و زد و خوردهاي خياباني منجر شد. انجمن آن قدر در كارشكني و تبليغات مغرضانه خود به روش هاي مختلف ادامه داد تا امام امت در عيد فطر سال 1362 خطاب به انجمن فرمودند:

يك دسته ديگر هم كه تزشان اين است كه بگذاري كه معصيت زياد بشود تا حضرت صاحب بيايد، حضرت صاحب مگر براي چي مي آيد؟ حضرت صاحب مي آيد معصيت را بردارد ما معصيت مي كنيم كه او بياد؟ اين اعوجاجات را برداريد. اين دسته بنديها را براي خاطر خدا اگر مسلميد و براي خاطر كشورتان اگر ملي هستيد. اين دسته بنديها را برداريد. در اين موج خودتان را وارد كنيد و برخلاف اين موج حركت نكنيد كه دست و پايتان خواهد شكست.

انجمن حجتيه پس از گذراندن مراحل مختلف، سرانجام در مرداد سال 62 پس از اشاره به بيانات امام درباره عملكرد مغاير با اهداف نظام جمهوري اسلامي به ظاهر، تعطيلي فعاليت هاي خود را با انتشار بيانيه زير اعلام مي دارد:

بسم الله الرحمن الرحيم

اعضاي محترم انجمن حجتيه مهدويه، خدمتگزاران آستان مقدس حضرت بقيه الله الاعظم ارواحنا لتراب مقدمه الفداه

با ابلاغ سلام و تقديم مراتب مودت به اطلاع ميرساند: روز سه شنبه 21 تيرماه جاري (عيد سعيد فطر) رهبر عاليقدر انقلاب اسلامي حضرت نايب الامام آيت الله العظمي امام خميني(مدظله العالي) در بخشي از بيانات مبسوطه خويش فرمودند: «يك دسته ديگر هم كه تزشان اين است كه بگذاريد كه معصيت زياد بشود تا حضرت صاحب بيايد، حضرت صاحب مگر براي چي م يآيد؟ حضرت صاحب مي آيد معصيت را بردارد ما معصيت كنيم كه او بيايد؟ اين اعوجاجات را برداريد، اين دسته بنديها را براي خاطر خدا اگر مسلميد و براي خاطر كشورتان اگر ملي هستيد، اين دسته بنديها را برداريد. در اين موج خودتان را وارد كنيد و برخلاف اين موج حركت نكنيد كه دست و پايتان خواهد شكست.» در پي اين فرمايش، شايع شد كه طرف خطاب و امر مبارك اين انجمن است اگر چه به هيچ وجه افراد انجمن را مصداق مقدمه بيان فوق نيافته و نمي يابيم و در ايام گذشته به ويژه از زماني كه حضرت ايشان با صدور اجازه مصرف انجمن از سهم امام(ع) اين خدمات ديني و فرهنگي را تأييد فرموده بودند، هيچ دليل روشن و شاهد مسلمي كه دلالت بر صراحت معظمله، به تعطيل انجمن نمايد در دست نبود معذلك در مقام استفسار برآمديم. البته تماس مستقيم ميسر نبود. ليكن براي تحقيق از مجاري ممكنه و شخصيته اي محترمه موثقه و بنا به قراين كافيه محرز شد كه مخاطب امام «معظمله» اين انجمن ميباشد؛ لذا موضوع توسط مسئولان انجمن به عرض مؤسسه معظم و استاد مكرم حضرت حجتالاسلام والمسلمين آقاي حلبي (دامت بركاته) رسيد و فرمودند: در چنين حالتي وظيفه شرعي در ادامه فعاليت نيست. كليه جلسه ها و برنامه ها بايد تعطيل شود.» عليهذا همان گونه كه بارها كتباً و شفاهاً تصريح كرده بوديم بر اساس عقيده ديني و تكليف شرعي خود، تبعيت از مقام معظم رهبري و مرجعيت، حفظ وحدت و يكپارچگي امت و رعايت مصالح عاليه مملكت و ممانعت از سوءاستفاده دستگاههاي تبليغاتي بيگانه و دفع غرض ورزي دشمنان اسلام را براي ادامه خدمات و فعاليت مقدم دانسته، اعلام ميداريم كه از اين تاريخ تمامي جلسات و خدمات انجمن تعطيل ميباشد و هيچ يك مجاز نيست تحت عنوان اين انجمن كوچكترين فعاليتي بكنند و اظهارنظر يا عملي مغاير تعطيلي نمايند كه يقيناً در پيشگاه خداي متعال و امام زمان «سلام الله عليه» مسئول خواهد بود. با اين اميد كه تلاشها و كوششهاي صادقانه انجمن در سي ساله اخير مقبول ساحت قدس الهي و مرضي خاطر مقدس حضرت بقيه الله الاعظم ارواحنا فداه قرار گرفته باشد.

از خداي متعال عزت و سربلندي مسلمانان به ويژه شيعيان اثني عشري و ذلت و سرافكندگي كافران و منافقان و طول عمر امام امت و پيروزي رزمندگان اسلام را خواستاريم.

انجمن خيريه حجتيه مهدويه

دوازدهم شوال 1403، پنجم مردادماه 1362

اما عباس سلیمی نمین، تاریخ نگار معاصر درباره تعطیلی انجمن معتقد است که: «انجمن حجتیه به هیچ عنوان تعطیل نشد. تضعیف شد ولی تعطیل نشد. آنها ظاهراً بعد از سخنرانی معروف امام(ره) اعلام کردند که فعالیتشان را متوقف کردند اما عملا محافل و ارتباطات خودشان را حفظ کردند. عناصری از آنها هم که در نظام نفوذ کرده بودند همچنان به فعالیت های خود برای تضعیف انقلاب ادامه دادند. عرض کردم که یکی از نهادهای مورد توجه انجمن حجتیه، وزارت خارجه بود. به هرحال سفیر شدن در یک کشور خارجی، امکان سیاسی بسیار بالایی تلقی می شود که برخی از عناصر این جریان به چنین مقاماتی دست پیدا کردند. یا در حوزه های اقتصادی فردی مثل آقای… رئیس دخانیات شد این فرد مسئول شاخه ی اصفهان و درحقیقت نفر چهارم انجمن حجتیه بود. بعداً فساد سیاسی و اقتصادی و ارتباطات این فرد با بیگانگان و ضرباتش به نظام آشکارشد.»

تفرقه افکنی میان شیعه و سنی

در سال‌هاي اخير، استراتژی انجمن که طی نیم قرن گذشته بر محور مبارزه با بهائیت متمرکز شده بود تغییر یافته و بر فعالیت و تبلیغ علیه اهل سنت متمرکز شده است. در زمستان سال 1381، انتشار خبر فعاليتهاي تفرقه افكنانه انجمن حجتيه در مناطق سني نشين كشور، بحث درباره ماهيت اين تشكيلات را بار ديگر نقل محافل سياسي جامعه كرد. این موج تبلیغاتی با تحریکات متعصبان اهل سنت علیه شیعیان همراه شده و فضای عمومی در مناطق سنی نشین را به گونه ای رقم زده است که طیف لاییک و سکولار اهل سنت نیز به گرایشهای ضد شیعی پیوسته اند.

سیاستها، مدارس و محافل وابسته و تحت تاثیر القاعده بیشترین نقش را در دامن زدن به این روند ایفا می کنند. از سوی دیگر موج تبلیغات ضد اهل سنت نیز در برخی محافل تندرو در چاپ کتاب و... متمرکز شده است. انجمن در شهرستانها در میان تشیع دشمن اصلی را مسلمانان سنی قلمداد می کنند و گروه های مشابهی در میان اهل تسنن هم دشمنان اصلی را شیعیان معرفی می کنند. این هم دقیقا در راستای همان دشمن شناسی انحرافی و در حقیقت دشمن تراشی غیر واقعی است یعنی قبل از انقلاب که دشمن اصلی استبداد و استعمار بود آنها بهائیت را مطرح می کردند بعد از انقلاب که تهدید امپریالیسم مطرح بود آنها خطر مارکسیسم را بزرگنمایی می کردند و الان هم تجاوز و استعمار نوین کشورهای اسلامی را تهدید می کند آنها شیعه و سنی را دشمن یکدیگر معرفی می کنند.

ظهور گروه های مشابه انجمن

یکی دیگر از تاثیرات منفی تفکرات انجمن ظهور گروههایی بود که از تفکرات این انجمن الهام گرفته بودند. در واقع گروهک مهدویت محصول تحول فکری انجمن حجتیه بود. رهبر گروه مهدویت شخصی به نام «سید محمد حسینی میلانی» بود که توانست با ایجاد تشکیلاتی محدود برخی از اهداف خود را پیش برد.  کار گروه تحت نظر میلانی زمانی اوج گرفت که بنا به دلایلی نامعلوم حکم ترور علی رازینی دادستان وقت دادگستری تهران توسط وی صادر شد و هوادارانش برای اجرای این دستور در دی ماه 1377 دست به اقدام زدند که نتیجه تلاش آنان ترور نافرجام علی رازینی و مجروح شدن چهار نفر از همراهان او و شهادت شخصی به نام انصار عزتی قره‌لو که به صورت تصادفی از محل حادثه می گذشت شد.

سید محمد حسینی میلانی فرزند عباس بنا به ادعای خود از نوادگان مرحوم آیت الله میلانی بود که از جوانی در کشور عراق بوده و پس از پیروزی انقلاب وارد ایران شده و در مشهد ساکن شد. وی مدتها در حسینیه ابوالفضلی ها صحبت ها و گفتگوهایی که با مراجعات به حسینیه داشت مسایلی را در خصوص ظهور حضرت بقیه الله (عج) عنوان می کرد. این گونه اظهار نظرها و همین طور ظاهر آراسته و پرجذبه او سبب شد برخی دور او جمع شده و شنونده مباحث وی باشند و نیز باعث ارتباط مسئولان برخی هیاتهای مذهبی با او شد. اعتبار میلانی به تدریج به لحاظ این که وی مدعی ارتباط با امام زمان بود بالا گرفت.

وی خود را رابط امام زمان می دانست و مریدانش تصور می کردند که او نماینده امام زمان است. حتی در اظهارات خود میلانی نیز به این مساله تصریح شده بود که می بایست این گروه کوچک در شمار کسانی باشند که برای فراهم آمدن شرایط ظهور امام عصر تلاش می کنند. در راستای این هدف احساسات جوانان مذهبی را تحریک می نمود که آمادگی خود را برای اجرای هر حکمی اعلام نمایند. برای اینکه در اجرای دستور میلانی موفق باشند اقداماتی از جمله خلع سلاح ده پاسگاه بسیج و تهیه ده فقره سلاح و مهمات را انجام دادند. آخرین فقره از این اقدامات ترور نافرجام علی رازینی رئیس وقت دادگستری استان تهران بود. این ترور باعث شناسایی و انهدام باند مهدویت گردید.

ردپای انجمن حجتیه در مسجد آدینه

گروهی از سران انجمن حجتیه نيز با اغفال و سازماندهی وسیع تعداد زیادی از جوانان مذهبی به تحرکات گسترده ای دست زدند. یکی از تحرکات تهیه بروشور تبلیغاتی برای این گرایش متحجر و تکثیر آن در ده ها هزار نسخه و توزیع آن در محافل مذهبی بود. در این جزوه تاکید شده که «دعا جهت تعجیل در فرج، مثل نمازهای واجب روزانه بر هر زن و مرد مسلمان و مومن واجب است و ترک آن مثل ترک نمازهای واجب گناه کبیره و موجب کفر است». در ادامه این مطلب آمده است که علما، روحانیان، اهل منبر و ائمه جمعه و جماعات و صاحب نظران، تنها تئوری پرداز مسایل مربوط به مهدویت بوده اند و هیچکار انقلابی و عملی جهت تعجیل در فرج انجام نداده اند.

این گروه در ادامه مردمی را که به توصیه های آنان عمل نکنند به عذاب تهدید کرد. همچنین اعلام نمود که بر اثر دعاهای اعضای آن در مسجد آدینه که مرکز گروه مذکور می باشد کسانی که به این توصیه ها عمل نکنند به عذابی سخت و خوار کننده دچار خواهند شد. گفتنی است جزوه  یاد شده با واکنش منفی روحانیون و مسئولان هیات های بزرگ مذهبی مواجه شد.

در پی انتشار خبری به نقل از سایت بازتاب با عنوان تحرکات تازه انجمن حجتیه در شماره 26/6/84 روزنامه ایران، امام جماعت مسجد آدینه در جوابیه­ای از مباحث مطرح شده در بروشور منتشره این مسجد دفاع کرد. در این جوابیه تاکید شده است: «انجمن حجتیه مروج فساد و انتظار بی روح و مسجد مقدس آدینه مروج صلاح و دعا جهت فرج می باشد این جوابیه می افزاید این که فعالیت تبلیغی و فرهنگی این مسجد به عنوان تحرکات انجمن حجتیه شمرده شده و افراد توزیع کننده بروشور اغفال شده محسوب شده اند ظلمی بس بزرگ نسبت به فعالیت این مسجد و جوانان عاشق امام زمان (عج) می باشد و لازم است تذکراتی جهت رفع ابهامات داده شود تمام مطالب چاپ شده در اعلامیه و بروشور مذکور به استناد فرمایشات مولایمان حضرت مهدی (عج) و معصومین و حضرت امام بوده و هیچ نظریه شخصی و گروهی مطرح نبوده است»

نفوذ در تشکیلات نظام اسلامی

اگر چه خطر نفوذ انجمنی ها در ارکان نظام اسلامی در گذشته نیز به طور جدی مطرح بوده و برای جلوگیری از نفوذ آنان در دستگاهای حکومتی و مدیریتی بالا و میانی تدابیری نیز اندیشیده شده بود اما امروز این بحث بسیار جدی و پرطمطراق شده است به طوری که تعداد زیادی از سخنرانان، روزنامه نگاران و سایت های اینترنتی هر کدام از بعدی به این قضیه پرداخته اند.

اين‌جا است كه بايد بار ديگر هشدارهاي امام خميني را مرور كنيم. امام خمینی در مورد انجمن حجتیه به ناطق نوری و پرورش، وزیران وقت کشور و آموزش و پرورش می‌فرمایند: «به آنها پست کلیدی ندهید. خطرناکند. وقتی آمدند بین شما تفرقه ایجاد می کنند، تشتت ایجاد می کنند. برادران را به جان هم می اندازند. آنها کار دیگری دارند. دنبال مسأله دیگری هستند. اینها با شاه همکاری می کردند. برایشان مسئله دین مطرح نبوده است».

آیت الله توسلی (رئیس دفتر امام خمینی) نفوذ و تحرکات اخیر انجمن حجتیه را این طور تبیین نمود: «مسلما افرادی با تفکر حجتیه در حال دخالت در امور هستند و در بعضی جاها نفوذ کرده اند در یکی از سخنرانی هایم گفتم دو گروه همواره می خواهند از امام انتقام بگیرند. یکی امریکا که امام ابهت امریکا را شکست و یکی انجمن حجتیه که امام از همان روز اول می دانست این ها چه کسانی هستند».

* درباره اقدامات و فعالیت های انجمن حجتیه در دو سه سال اخیر، پیش تر در مقاله «نو انجمنی های اصلاح طلب» صحبت کردیم که از ذکر مجدد آن در این مجال، خودداری شده است.