پيامد افزايش دما؛ وبا در راه است
دکتر ناهيد رحيم زاده، فوق تخصص کليه اطفال با بيان اينکه آفتاب سوختگي، کم آبي در مناطق خشک و گرمسيري و فصول گرم سال يکي از شايعترين علل مراجعه به مراکز درماني است، گفت: کودکان به دليل جثه کوچک و قرار گرفتن در معرض عفونتهاي مختلف که با تب، اسهال و استفراغ همراه است بيشتر دچار کم آبي مي شوند.
گرمتر شدن هوا در روزهاي اخير علاوه بر اينکه افزايش ميزان مصرف منابع آب و برق کشور را به دنبال داشته تهديد ديگري را نيز در پي دارد و آن شيوع وبا به دليل استفاده از آبهاي آشاميدني آلوده و غيربهداشتي است که بعضا در طول سفر اتفاق مي افتد.
آغاز فصل تابستان و گرمتر شدن هوا باعث مي شود که عطش افراد بيشتر شده و در نتيجه ميل به خوردن انواع نوشيدنيها نيز افزايش يابد. در اين بين، نوشيدن آب خنک طرفداران بيشتري دارد به طوري که اغلب مردم آب خنک را به آب ميوه و ساير نوشيدنيهاي گازدار و... ترجيح مي دهند. البته اين مي تواند نکته مثبتي باشد اما بايد توجه داشت که نوشيدن هر آبي بدون اينکه از سلامت و بهداشت آن مطلع باشيم مي تواند خطرات زيادي در پي داشته باشد.
به گفته پزشکان، "گرمازدگي" و "فرسودگي ناشي از گرما" عوارض بالقوه مرگباري هستند که از افزايش شديد درجه حرارت بدن ناشي مي شوند. در حالي که هر کسي ممکن است به بيماريهاي ناشي از گرما دچار شود، برخي افراد در مقابل گرمازدگي آسيب پذيرترند. سالمندان، نوزادان و کودکان کم سن و سال، بيماران قلبي، افراد دچار مشکلات گردش خون يا بيماريهاي مزمن ديگر، هر کسي که در فضاي بيرون در گرماي ميانه روز کار ميکند، افرادي که به طور مرتب در فضاي بيرون ورزش ميکنند، افرادي که داروهايي ميخورند که بر توليد عرق اثر ميگذارد و افرادي که از مواد مخدر استفاده ميکنند، بايد مراقبت بيشتري به عمل بياورند و در حين گرماي شديد تابستان، بدن خود را سرد و مرطوب نگهدارند.
دکتر ناهيد رحيم زاده، فوق تخصص کليه اطفال با بيان اينکه آفتاب سوختگي، کم آبي در مناطق خشک و گرمسيري و فصول گرم سال يکي از شايعترين علل مراجعه به مراکز درماني است، گفت: کودکان به دليل جثه کوچک و قرار گرفتن در معرض عفونتهاي مختلف که با تب، اسهال و استفراغ همراه است بيشتر دچار کم آبي مي شوند.
اين فوق تخصص کليه اطفال افزود: يک علامت ساده کم آبي، رنگ ادرار است. ادرار زرد تيره يا کهربايي علامت مهم کم آبي است و خشکي دهان، تشنگي، سردرد و سرگيجه، ضعف و خواب آلودگي از ديگر علائم کاهش آب بدن محسوب مي شود.
تشنگي در روزهاي گرم سال باعث مي شود که عطش افراد براي خوردن انواع نوشيدني ها به خصوص آب خنک بيشتر شود. متاسفانه توجه نکردن به سلامت و بهداشت آبهاي آشاميدني، از نکات مهمي است که مورد غفلت اغلب مردم قرار مي گيرد و همين امر سبب شيوع بيماريهاي ميکروبي و عفوني مي شود که از جمله مي توان به بيماري خطرناک وبا اشاره کرد.
دکتر محسن زهرايي، کارشناس بيماريهاي منتقله از آب و غذاي وزارت بهداشت با توصيه به مردم مبني بر اينکه در فصل گرما براي پيشگيري از ابتلا به بيماريهاي روده اي از جمله وبا، سبزيجات و ميوه ها را قبل از مصرف تميز بشويند گفت: بيماريهاي روده اي در اثر مصرف ميوه ها و سبزيجات آلوده و آب آشاميدني ناسالم به ويژه در فصل گرما بروز مي کند.
اصل و ريشه بيماري وبا مربوط به هندوستان است اما کشور ما طي سالهاي گذشته در معرض تهديد اين بيماري بوده و از 44 سال پيش در ايران، موارد ابتلا به وبا ثبت شده است.
مهمترين راه انتقال اين بيماري رعايت نکردن بهداشت فردي و نشستن دستها قبل از غذا است. از سوي ديگر مردم تصور ميکنند که آب چاه، برکه، رودخانهها و چشمهها ظاهرا شفاف بوده و براي نوشيدن بسيار گواراست در حالي که اين آبها داراي انواع انگل هستند و خوردن آنها باعث بيماريهاي رودهاي از جمله وبا ميشود.
زهرايي با بيان اينکه هر فرد به طور ميانگين روزانه به 20 ليتر آب نياز دارد افزود: بر اساس برآورد سازمان بهداشت جهاني، تامين حداقل هفت ليتر آب روزانه به صورت گندزدايي شده و کاملا سالم ضروري است.
ويژگي مشخص وبا، آغاز ناگهاني اسهال جهنده بدون فشار و آبکي است که به دنبال آن استفراغ، کم آب شدن سريع، گرفتگي ماهيچهها و کم شدن ادرار فرا ميرسد. ميزان کشندگي بيماري درصورت عدمجايگزيني سريع مايعات و الکتروليت بدن 30 تا 40 درصد است. حدود 80 درصد بيماران مبتلا به وبا بدون علامت هستند و فقط 20 درصد افراد مبتلا به وبا دچار اسهال حاد آبکي ميشوند. از اين تعداد 10 تا 20 درصد هم دچار اسهال آبکي شديد همراه با استفراغ ميشوند.
کارشناسان بهداشت محيط معتقدند که جلوگيري از ورود وبا به يک منطقه غيرممکن است ولي ميتوان با انجام اقدامات مراقبتي به موقع از گسترش آن جلوگيري کرد. بهترين راه پيشگيري از وبا و ساير بيماريهاي اسهالي در دراز مدت، بهبود و تامين آب آشاميدني سالم، بهسازي محيط، سلامت غذا و آمادگي و هوشياري جامعه است. با اين حال در مرحله حاد بيماري، تعداد ميکروب وبا در هر ميلي ليتر مدفوع بيش از يک ميليون عدد است و هر بيمار مبتلا به وبا ممکن است طي بيماري خود يک تا 60 ليتر و به طور متوسط بيش از 10 تا 20 ليتر مدفوع آبکي دفع کند.
دکتر حسين معصومي اصل، رئيس اداره بيماريهاي منتقله از آب و غذا و عفونتهاي بيمارستاني وزارت بهداشت با اعلام اينکه در سال گذشته کمترين آمار ابتلا به وبا را طي 45 سال گذشته در کشور داشتيم، گفت: هنگام بروز علائم بيماريهاي گوارشي شامل تهوع، دل درد، تب و بدن درد حتما به نزديکترين مرکز درماني مراجعه و از مصرف خودسرانه آنتيبيوتيک خودداري کنيد.
وي افزود: هنگامي که فرد دچار اين علائم ميشود بايد از مصرف نوشابه و يا آب ميوههاي صنعتي اجتناب کرده و از مايعات و نوشيدنيهاي طبيعي مانند آب، دوغ، چاي و آب ميوه طبيعي استفاده کند.
دکتر ايرج خسرونيا، رئيس جامعه پزشکان متخصص داخلي ايران نيز با بيان اينکه علت بيش از 50 درصد مراجعات به درمانگاهها ناشي از مسمويت غذايي در روزهاي گرم تابستان است، به خبرنگار مهر گفت: مسموميت غذايي ناشي از مصرف غذاهاي فاسد و خراب يکي از علل بالا رفتن آمار مراجعات به پزشکان داخلي است.
اين پزشک متخصص داخلي از افزايش مصرف سبزيجات و همچنين استفاده از آبهاي آلوده به عنوان دو عامل تشديد مسموميت در روزهاي گرم سال نام برد و افزود: خوردن غذاهاي مانده، مصرف آبهاي آلوده و بستنيهايي که در تهيه آنها از شيرهاي غيرپاستوريزه استفاده شده از علل بروز مسموميت در روزهاي گرم سال است.
همان طور که گفته شد راه سرايت وبا، آب و يا غذاي آلوده به مدفوع انساني است چون که ناقل بيماري فقط انسان است. معمولا 12 ساعت تا 6 روز پس از مصرف مواد غذايي يا آب آلوده، بيماري ايجاد ميشود و در طول اين مدت امکان انتقال بيماري به نفر ديگر نيز وجود دارد و اين ميتواند به عنوان يک عامل خطر در شيوع اين بيماري تلقي شود. ضمن اينکه هر چيزي که آلوده به باکتري وبا شده باشد، آلوده کننده است. مثلا حمام کردن يا شستشوي وسايل آشپزي در آب آلوده هم ميتواند موجب انتقال وبا شود.
به اعتقاد کارشناسان بهداشتي، هرگاه تعداد مبتلايان به وبا در دوره متوسط سه سال افزايش پيدا کند، اپيدمي شروع ميشود. در ايران نخستين همه گيري در سال 1344 اتفاق افتاد و تا به حال 9 بار همه گيري در کشور رخ داده است اما ابتلا به اين بيماري به صورت تک گير همه ساله در بيشتر استانهاي کشور گزارش شده است. از سال 1377 تا 1384 در ايران تعداد موارد ابتلا به وبا 12033 مورد و موارد مرگ ناشي از وبا 149 مورد بوده است.
در هر حال به نظر مي رسد با گرمتر شدن هوا و آغاز سفرهاي تابستاني، مردم مي بايست بيش از پيش بهداشت فردي را رعايت کنند. اطمينان از سالم بودن و بهداشتي بودن آبهاي آشاميدني، مهمترين نکته اي است که نبايد از نظر دور داشت. ضمن اينکه بايد در نگهداري موادغذايي فاسد شدني، حداکثر دقت را بکار برد و مراقب کودکان و سالمندان بود.
آغاز فصل تابستان و گرمتر شدن هوا باعث مي شود که عطش افراد بيشتر شده و در نتيجه ميل به خوردن انواع نوشيدنيها نيز افزايش يابد. در اين بين، نوشيدن آب خنک طرفداران بيشتري دارد به طوري که اغلب مردم آب خنک را به آب ميوه و ساير نوشيدنيهاي گازدار و... ترجيح مي دهند. البته اين مي تواند نکته مثبتي باشد اما بايد توجه داشت که نوشيدن هر آبي بدون اينکه از سلامت و بهداشت آن مطلع باشيم مي تواند خطرات زيادي در پي داشته باشد.
به گفته پزشکان، "گرمازدگي" و "فرسودگي ناشي از گرما" عوارض بالقوه مرگباري هستند که از افزايش شديد درجه حرارت بدن ناشي مي شوند. در حالي که هر کسي ممکن است به بيماريهاي ناشي از گرما دچار شود، برخي افراد در مقابل گرمازدگي آسيب پذيرترند. سالمندان، نوزادان و کودکان کم سن و سال، بيماران قلبي، افراد دچار مشکلات گردش خون يا بيماريهاي مزمن ديگر، هر کسي که در فضاي بيرون در گرماي ميانه روز کار ميکند، افرادي که به طور مرتب در فضاي بيرون ورزش ميکنند، افرادي که داروهايي ميخورند که بر توليد عرق اثر ميگذارد و افرادي که از مواد مخدر استفاده ميکنند، بايد مراقبت بيشتري به عمل بياورند و در حين گرماي شديد تابستان، بدن خود را سرد و مرطوب نگهدارند.
دکتر ناهيد رحيم زاده، فوق تخصص کليه اطفال با بيان اينکه آفتاب سوختگي، کم آبي در مناطق خشک و گرمسيري و فصول گرم سال يکي از شايعترين علل مراجعه به مراکز درماني است، گفت: کودکان به دليل جثه کوچک و قرار گرفتن در معرض عفونتهاي مختلف که با تب، اسهال و استفراغ همراه است بيشتر دچار کم آبي مي شوند.
اين فوق تخصص کليه اطفال افزود: يک علامت ساده کم آبي، رنگ ادرار است. ادرار زرد تيره يا کهربايي علامت مهم کم آبي است و خشکي دهان، تشنگي، سردرد و سرگيجه، ضعف و خواب آلودگي از ديگر علائم کاهش آب بدن محسوب مي شود.
تشنگي در روزهاي گرم سال باعث مي شود که عطش افراد براي خوردن انواع نوشيدني ها به خصوص آب خنک بيشتر شود. متاسفانه توجه نکردن به سلامت و بهداشت آبهاي آشاميدني، از نکات مهمي است که مورد غفلت اغلب مردم قرار مي گيرد و همين امر سبب شيوع بيماريهاي ميکروبي و عفوني مي شود که از جمله مي توان به بيماري خطرناک وبا اشاره کرد.
دکتر محسن زهرايي، کارشناس بيماريهاي منتقله از آب و غذاي وزارت بهداشت با توصيه به مردم مبني بر اينکه در فصل گرما براي پيشگيري از ابتلا به بيماريهاي روده اي از جمله وبا، سبزيجات و ميوه ها را قبل از مصرف تميز بشويند گفت: بيماريهاي روده اي در اثر مصرف ميوه ها و سبزيجات آلوده و آب آشاميدني ناسالم به ويژه در فصل گرما بروز مي کند.
اصل و ريشه بيماري وبا مربوط به هندوستان است اما کشور ما طي سالهاي گذشته در معرض تهديد اين بيماري بوده و از 44 سال پيش در ايران، موارد ابتلا به وبا ثبت شده است.
مهمترين راه انتقال اين بيماري رعايت نکردن بهداشت فردي و نشستن دستها قبل از غذا است. از سوي ديگر مردم تصور ميکنند که آب چاه، برکه، رودخانهها و چشمهها ظاهرا شفاف بوده و براي نوشيدن بسيار گواراست در حالي که اين آبها داراي انواع انگل هستند و خوردن آنها باعث بيماريهاي رودهاي از جمله وبا ميشود.
زهرايي با بيان اينکه هر فرد به طور ميانگين روزانه به 20 ليتر آب نياز دارد افزود: بر اساس برآورد سازمان بهداشت جهاني، تامين حداقل هفت ليتر آب روزانه به صورت گندزدايي شده و کاملا سالم ضروري است.
ويژگي مشخص وبا، آغاز ناگهاني اسهال جهنده بدون فشار و آبکي است که به دنبال آن استفراغ، کم آب شدن سريع، گرفتگي ماهيچهها و کم شدن ادرار فرا ميرسد. ميزان کشندگي بيماري درصورت عدمجايگزيني سريع مايعات و الکتروليت بدن 30 تا 40 درصد است. حدود 80 درصد بيماران مبتلا به وبا بدون علامت هستند و فقط 20 درصد افراد مبتلا به وبا دچار اسهال حاد آبکي ميشوند. از اين تعداد 10 تا 20 درصد هم دچار اسهال آبکي شديد همراه با استفراغ ميشوند.
کارشناسان بهداشت محيط معتقدند که جلوگيري از ورود وبا به يک منطقه غيرممکن است ولي ميتوان با انجام اقدامات مراقبتي به موقع از گسترش آن جلوگيري کرد. بهترين راه پيشگيري از وبا و ساير بيماريهاي اسهالي در دراز مدت، بهبود و تامين آب آشاميدني سالم، بهسازي محيط، سلامت غذا و آمادگي و هوشياري جامعه است. با اين حال در مرحله حاد بيماري، تعداد ميکروب وبا در هر ميلي ليتر مدفوع بيش از يک ميليون عدد است و هر بيمار مبتلا به وبا ممکن است طي بيماري خود يک تا 60 ليتر و به طور متوسط بيش از 10 تا 20 ليتر مدفوع آبکي دفع کند.
دکتر حسين معصومي اصل، رئيس اداره بيماريهاي منتقله از آب و غذا و عفونتهاي بيمارستاني وزارت بهداشت با اعلام اينکه در سال گذشته کمترين آمار ابتلا به وبا را طي 45 سال گذشته در کشور داشتيم، گفت: هنگام بروز علائم بيماريهاي گوارشي شامل تهوع، دل درد، تب و بدن درد حتما به نزديکترين مرکز درماني مراجعه و از مصرف خودسرانه آنتيبيوتيک خودداري کنيد.
وي افزود: هنگامي که فرد دچار اين علائم ميشود بايد از مصرف نوشابه و يا آب ميوههاي صنعتي اجتناب کرده و از مايعات و نوشيدنيهاي طبيعي مانند آب، دوغ، چاي و آب ميوه طبيعي استفاده کند.
دکتر ايرج خسرونيا، رئيس جامعه پزشکان متخصص داخلي ايران نيز با بيان اينکه علت بيش از 50 درصد مراجعات به درمانگاهها ناشي از مسمويت غذايي در روزهاي گرم تابستان است، به خبرنگار مهر گفت: مسموميت غذايي ناشي از مصرف غذاهاي فاسد و خراب يکي از علل بالا رفتن آمار مراجعات به پزشکان داخلي است.
اين پزشک متخصص داخلي از افزايش مصرف سبزيجات و همچنين استفاده از آبهاي آلوده به عنوان دو عامل تشديد مسموميت در روزهاي گرم سال نام برد و افزود: خوردن غذاهاي مانده، مصرف آبهاي آلوده و بستنيهايي که در تهيه آنها از شيرهاي غيرپاستوريزه استفاده شده از علل بروز مسموميت در روزهاي گرم سال است.
همان طور که گفته شد راه سرايت وبا، آب و يا غذاي آلوده به مدفوع انساني است چون که ناقل بيماري فقط انسان است. معمولا 12 ساعت تا 6 روز پس از مصرف مواد غذايي يا آب آلوده، بيماري ايجاد ميشود و در طول اين مدت امکان انتقال بيماري به نفر ديگر نيز وجود دارد و اين ميتواند به عنوان يک عامل خطر در شيوع اين بيماري تلقي شود. ضمن اينکه هر چيزي که آلوده به باکتري وبا شده باشد، آلوده کننده است. مثلا حمام کردن يا شستشوي وسايل آشپزي در آب آلوده هم ميتواند موجب انتقال وبا شود.
به اعتقاد کارشناسان بهداشتي، هرگاه تعداد مبتلايان به وبا در دوره متوسط سه سال افزايش پيدا کند، اپيدمي شروع ميشود. در ايران نخستين همه گيري در سال 1344 اتفاق افتاد و تا به حال 9 بار همه گيري در کشور رخ داده است اما ابتلا به اين بيماري به صورت تک گير همه ساله در بيشتر استانهاي کشور گزارش شده است. از سال 1377 تا 1384 در ايران تعداد موارد ابتلا به وبا 12033 مورد و موارد مرگ ناشي از وبا 149 مورد بوده است.
در هر حال به نظر مي رسد با گرمتر شدن هوا و آغاز سفرهاي تابستاني، مردم مي بايست بيش از پيش بهداشت فردي را رعايت کنند. اطمينان از سالم بودن و بهداشتي بودن آبهاي آشاميدني، مهمترين نکته اي است که نبايد از نظر دور داشت. ضمن اينکه بايد در نگهداري موادغذايي فاسد شدني، حداکثر دقت را بکار برد و مراقب کودکان و سالمندان بود.
شما می توانید مطالب و تصاویر خود را به آدرس زیر ارسال فرمایید.
bultannews@gmail.com
