حرف و حدیث های برگزاری مراسم تحلیف روحانی/ پارادوکس شدید مراسم تحلیف 88 و 92

به گزارش بولتن نیوز به نقل از نشریه پنجره، اما ماجرا از کجا شروع شد؟ چند روز پیش مرتضی بانک مشاور رئیس‎جمهور منتخب کشورمان ضمن مصاحبه‎ای تفصیلی با خبرگزاری فارس تصریح می‎کند که احتمال دارد جک استراو وزیر خارجه اسبق انگلستان در مراسم تحلیف روحانی حضور یابد. این گزاره درست یک روز پس از اعلام خبر تمایل استراو برای سفر به ایران و دیدار با روحانی منتشر شد و همین قضیه نیز به‎شدت بر اهمیت ماجرا افزود. هرچند این مشاور مرکز تحقیقات استراتژیک خیلی زود سخن خود را تکذیب و آن را اشتباه و سوءبرداشت خبرنگار اعلام کرد اما انتشار متن تفصیلی این گفت‎وگو توسط خبرگزاری فارس این ماجرای جنجالی را وارد فاز تازه‎ای کرد.

واکنش قاطع مجلس

انتشار خبر سفر جک استراو به تهران و شرکت در مراسم تحلیف کافی بود تا نمایندگان مجلس که برگزاری مراسم تحلیف و همچنین انتخاب مهمانان ویژه این مراسم طبق قانون بر عهده آنهاست واکنش تندی به این موضوع داشته، مخالفت خود را با این سفر جنجالی اعلام کنند. از جمله سیدحسین نقوی‎حسینی، سخنگوی کمیسیون امنیت ملی و سیاست خارجی مجلس با تأکید بر این‎که بهتر است وزیر خارجه سابق انگلیس به‎جای سفر به تهران به واشنگتن سفر کند، گفت: مشکل اصلا در ایران نیست بلکه مشکل در انگلیس و آمریکاست. نقوی‎حسینی با یادآوری خبر منتشره مبنی بر احتمال حضور «جک استراو» وزیر خارجه سابق انگلیس در مراسم تحلیف حسن روحانی توضیح داد: هدف جک استراو از سفر به ایران با بهانه شرکت در مراسم تحلیف روحانی، این است که بیاید و با مقامات جمهوری اسلامی ایران گفت‎وگو کند تا بالأخره زمینه برای ادامه روند مثبت مذاکرات 1+5 و جمهوری اسلامی ایران فراهم شود اما حرف ما به «جک استراو» این است که سفر او به تهران مشکلی را حل نمی‎کند، چون مشکل در لندن است. وی با تأکید بر این‎که باید مشکل در انگلیس حل شود، افزود: وقتی دولت انگلستان به‎خاطر یک موضوع بین‎المللی سفارت خودش را در تهران تعطیل می‎کند و می‎رود و دوباره با حال زار برمی‎گردد و زمانی که یک اتفاقی در تهران می‎افتد که هیچ یک از مقامات جمهوری اسلامی ایران آن را تأیید نمی‎کنند، دوباره قهر می‎کند و در سفارت‎خانه‎اش را می‎بندد، این موارد نشان می‎دهد که مشکل در ایران نیست. سخنگوی کمیسیون امنیت ملی و سیاست خارجی مجلس در ادامه به فارس گفت: «جک‎ استراو» بهتر است ابتدا مشکل خودشان را حل نماید و به دولت‎شان این موضوع را تفهیم کند که بر خلاف عرف بین‎الملل عمل نکند و چهارچوب قواعد بین‎المللی را رعایت کند. هر زمان دولت خودشان را متقاعد کرد، بعد به ایران بیاید، زیرا در حال حاضر آمدن وی به تهران مشکلی را حل نمی‎کند.

منصور حقیقت‎پور، دیگر عضو کمیسیون امنیت ملی مجلس بود که به این ماجرا واکنش نشان داد. وی در این راستا خاطرنشان کرد: سفر «جک استراو» به تهران اگر به معنای پذیرش اشتباهات باشد اشکالی ندارد. نماینده مردم تبریز با اشاره به احتمال حضور «جک استراو» در مراسم تحلیف روحانی، رئیس‎جمهور منتخب، اظهار داشت: انگلیسی‎‎ها دارای پیشینیه بدی در ارتباط با جمهوری اسلامی ایران هستند و خطا‎های بزرگی در رابطه با ملت ایران داشته‎اند. وی افزود: اگر آمدن «جک استراو» با پای خودش به ایران به منزله این است که می‎خواهند بگویند ما در گذشته اشتباه و خطا کردیم، اشکالی ندارد. وی همچنین افزود: اگر آمدن «جک استراو» به ایران این‎گونه تعریف می‎شود و به معنای این است که انگلیس در این سال‎‎ها اشتباه نموده و در حق ملت ایران ظلم و خیانت کرده است، ‎ اشکالی ندارد. چراکه وقتی جک استراو با پای خودش و بدون دعوت به تهران سفر می‎کند، به معنای آن است که ما را ببخشید، ما خطا کردیم.

همچنین روح‎الله حسینیان نماینده مردم تهران در مجلس با تأکید بر اینکه مجلس باید از حضور برخی مقامات غربی در مراسم تحلیف جلوگیری کند، گفت: حضور جک استراو در مجلس با عکس‎العمل نمایندگان همراه می‎‎شود. روح‎الله حسینیان با اشاره به برگزاری مراسم تحلیف روحانی در مجلس گفت: مسئولیت برگزاری مراسم تحلیف بر عهده مجلس بوده و دولت جدید بدون هماهنگی با مجلس نمی‎تواند اقدام به دعوت افراد و مقامات کند. عضو شورای مرکزی جبهه پایداری در گفت‎و‎گو با خانه ملت با تأکید بر اینکه باید از حضور سران فتنه و برخی مقامات غربی در مراسم تحلیف جلوگیری شود، گفت: حضور جک استراو با عکس‎العمل نمایندگان همراه می‎شود از ‎‎این‎رو در صورت حضور این فرد در مراسم تحلیف من با گوجه از او پذیرایی می‎کنم.

جک استراو کیست؟

واکنش‎‎های گسترده به سفر استراو و مخالفت مسئولین سیاست خارجی کشورمان با این موضوع این شبهه را برای برخی به‎وجود آورد که علت مخالفت گسترده با این سفر چیست و مثلا اگر یک مقام بلند‎پایه غربی در مراسم تحلیف رئیس‎جمهور کشورمان حضور یابد موجب اقتدار بیش از پیش ما نخواهد شد؟ در این زمینه نگاهی به سوابق این دیپلمات انگلیسی و نوع مواجهه او با جمهوری اسلامی طی دوران مسئولیتش خالی از لطف نخواهد بود.

ابوالفضل ظهره‎وند سفیر سابق ایران در ایتالیا درباره مذاکرات سعدآباد می‎گوید: «جک استراو، وزیر خارجه وقت انگلیس در زمان استراحت و پس از مذاکرات سعدآباد مقابل وزیران خارجه وقت ایران و آلمان مانند یک فاتح در برابر کسی که الان تسلیم شده است، عمل کرده و پای خود را روی میز دراز کرده بود.» جک استراو که حد فاصل سال‎‎های 2001 تا 2006 وزیر امور خارجه انگلیس در دولت تونی‎بلر بوده، می‎گوید می‎خواهد به ایران بیاد. در حالی‎که وی هم‎اکنون فقط نماینده مردم «بلکبرن» در پارلمان انگلیس است و به‎همراه «بن والاس» ریاست گروه دوستی پارلمانی انگلیس و ایران را بر عهده دارد.

خاتمی کجا؟ مجلس اصول‎گرا کجا؟!

طی روز‎های گذشته تنها نام جک استراو نبود که مراسم تحلیف روحانی را در مجلس دستخوش حاشیه کرد بلکه طرح نام محمد خاتمی رئیس دولت اصلاحات و از افراد مؤثر اصلاحات در جریان فتنه 88 نیز فضای رسانه‎ای کشور را متلاطم کرد. هرچند که رسانه‎‎های اصلاح‎طلب برای نخستین‎بار این موضوع را مطرح کرده بودند اما این «منابع آگاه» بودند که در ادامه این ماجرا میدان‎داری می‎کردند! چنان‎که نخست یک منبع آگاه به خبرگزاری فارس گفت: «مجلس هیچ برنامه‎ای برای دعوت از محمد خاتمی در مراسم تحلیف حجت‎الاسلام روحانی ندارد و این تصمیم قطعی است.»

وی با اشاره به عدم موضع‎گیری شفاف محمد خاتمی در فتنه 88 و برائت نجستن از فتنه‎گران اظهار داشت: «در روز‎های اخیر برخی رسانه‎‎های اصلاح‎طلب از خاتمی به‎عنوان مهمان ویژه مراسم تحلیف حجت‎الاسلام روحانی نام برده‎اند در حالی‎که مجلس هیچ‎ برنامه‎ای در این زمینه ندارد. چراکه طبق قانون در مراسم تحلیف رئیس‎جمهوری، مقامات و مسئولانی که دارای مناصب حکومتی و اجرایی هستند، شرکت خواهند کرد و برنامه‎ای برای دعوت از افرادی که در زمان فتنه مواضع مشخصی نداشتند، نداریم.»

حضور خاتمی با بلیت روحانی؟

با این حال سایت خبری تابناک نزدیک به محسن رضایی نوشت که مجلس، برنامه‎ای برای دعوت از سید محمد خاتمی ندارد؛ اما اگر رئیس‎جمهور منتخب وی را در فهرست میهمانان ویژه خود برای مراسم تحلیف گذارد، رئیس‎جمهور اسبق می‎تواند در مجلس حضور پیدا کند؛ بنابراین، آن‎چه ‎از قرائن پیداست، شرط حضور سید محمد خاتمی در مراسم تحلیف، این است که رئیس‎جمهور برگزیده مردم، بخواهد وی در این مراسم ‎باشد و مانع دیگری در این زمینه نخواهد بود.

با همه این‎ها هفته گذشته خبری در این‎خصوص منتشر شد که به‎نظر می‎رسد نزدیک‎تر از سایر اخبار به حقیقت باشد. طبق این گزارش هاشمی رفسنجانی در قامت رئیس مجمع تشخیص مصلحت نظام قطعا یکی از میهمانان ویژه مراسم تحلیف حسن روحانی است. مثلت هاشمی، خاتمی و علی اکبر ناطق نوری که از نامزدی روحانی در انتخابات 92 حمایت کردند، 13 مردادماه در مجلس کنار یکدیگر خواهند نشست. آخرین حضور سید محمد خاتمی در صحن علنی پارلمان هم به همان مراسم سی سال قانونگذاری در سال 87 برمی‎گردد. اما علی اکبر ناطق نوری بعد از آن همایش یک‎بار در مجلس حضور پیدا کرده است. حضوری که چندان هم بی‎حاشیه نبود. رئیس دفتر بازرسی دفتر مقام معظم رهبری که در انتخابات سال 88 از اتهامات مناظره معروف شب 13 خرداد در امان نمانده بود، خرداد ماه سال 91 در مراسم افتتاحیه مجلس نهم حضور پیدا کرد اما هنگام سخنرانی احمدی‎نژاد صحن علنی را ترک کرد.

گفتنی است در پایان هفته گذشته روابط عمومی مجلس شورای اسلامی با صدور بیانیه‎ای تلاش کرد تا از التهاب گمانه‎زنی‎ها درباره مهمانان ویژه مراسم تحلیف روحانی بکاهد. در بخشی از این بیانیه آمده است: «این مراسم در تاریخ سیزدهم مردادماه و بر اساس اصل 121 قانون اساسی برگزار خواهد شد و ‎طبق معمول در مراسم تحلیف تعدادی از مقامات لشکری و کشوری، مدیران ارشد نظام، مقامات و سفرای کشور‎های خارجی مقیم ایران حاضر می‎شوند. همچنین درباره حضور میهمانان ویژه مراسم هیچگونه تصمیمی گرفته نشده و در این‎باره ضمن مشورت با دفتر رئیس‎جمهور منتخب برنامه‎ریزی لازم صورت خواهد گرفت».

میهمانان مهم مراسم تحلیف

علاوه‎بر جک استراو، امیر قطر، حامد کرزای، نخست‎وزیر سوریه و سران بیش از ده کشور دنیا که برای حضور در مراسم تحلیف اعلام آمادگی کرده‎اند. گفته می‎شود از کشور‎هایی چون روسیه، ترکیه، اوگاندا، کنیا، سریلانکا و... دعوت شده تا در سطوح ویژه حضور داشته باشند. همچنین آیت‎الله محمدرضا مهدوی کنی رئیس مجلس خبرگان رهبری، آیت‎الله جنتی دبیر شورای نگهبان و فقها و حقوقدانان این شورا، محمود احمدی‎نژاد به‎عنوان رئیس‎جمهور سابق، و آیت‎الله آملی لاریجانی رئیس قوه قضاییه از میهمانان ویژه مراسم تحلیف خواهند بود. احتمالا نامزدهای انتخابات اخیر ریاست جمهوری هم در این مراسم حضور خواهند داشت.

تحلیف زیر سایه اغتشاش

ناگفته نماند سال 88 مراسم تحلیف احمدی‎نژاد با حاشیه و سروصدا برگزار شد. 60 نماینده اصلاح‎طلب مجلس در این مراسم حضور پیدا نکردند. هاشمی رفسنجانی رئیس مجمع تشخیص مصلحت نظام و علی اکبر ناطق نوری رئیس دفتر بازرسی دفتر مقام معظم رهبری هم به مجلس نرفتند. از هیئت رئیسه مجلس خبرگان آیت‎الله هاشمی شاهرودی در صحن علنی حضور یافت. از میان سفرای دعوت شده سایمون گس سفیر انگلیس که بعد‎ها از سوی علاءالدین بروجردی به‎عنوان عنصر نامطلوب خوانده شد و سفیر سوئد که در آن مقطع کشورش رئیس دوره‎ای اتحادیه اروپا بود در این مراسم حضور داشتند.

در این مراسم نیز خبری از حضور رقبای انتخاباتی نبود. رفتار احساسی و جو‎زده در آن ایام سبب شد برخی نمایندگان فراکسیون اقلیت نیز در این مراسم حضور پیدا نکنند . سال 84 اما داستان برای احمدی‎نژاد کمی فرق می‎کرد. در آن سال که انتخابات ریاست‎جمهوری برای اولین‎بار در تاریخ جمهوری اسلامی به دور دوم کشیده شده بود و احمدی‎نژاد در دور دوم در رقابتی تنگاتنگ هاشمی رفسنجانی را پشت سرگذاشته بود. پس از این پیروزی مراسم تحلیف باشکوهی برای احمدی‎نژاد برگزار شد. هاشمی رفسنجانی به‎عنوان رقیب احمدی‎نژاد و رئیس مجمع تشخیص مصلحت نظام به پارلمان رفت تا در این مراسم حضور پیدا کند. سید محمد خاتمی در قامت رئیس‎جمهور سابق در این مراسم در کنار احمدی‎نژاد نشست و مرحوم آیت‎الله علی مشکینی به‎عنوان رئیس وقت مجلس خبرگان در صحن علنی مجلس هفتم حاضر شد. آیت‎الله هاشمی شاهرودی به‎عنوان رئیس وقت قوه قضاییه، مسئولان کشوری و لشکری، اعضای شورای نگهبان، استانداران، ائمه جمعه مراکز استان‎ها، رؤسای شورا‎های استان‎ها، و سفرای کشور‎های خارجی میهمانانی بودند که سال 84 در مراسم تحلیف احمدی‎نژاد حضور یافته بودند.