برای مهار دلار فقط ارز تزریق نکنید؛ «موتور تولید تقاضای دلاری» را خاموش کنید
گروه اقتصادی وقتی دلار بالا میرود، همه نگاهها به بانک مرکزی و میزان عرضه ارز دوخته میشود؛ اما گزارشهای اخیر یک سؤال بنیادیتر را مطرح کردهاند: اگر بخشی از اقتصاد داخلی با فرمولهایی کار میکند که قیمت نفت، گاز، خوراک، مواد اولیه و کالاهای پایه را به دلار و قیمتهای جهانی گره میزند، آیا خودمان هر روز بخشی از نیاز و انتظار دلاری را در داخل اقتصاد بازتولید نمیکنیم؟ اگر پاسخ حتی در بخشی از اقتصاد مثبت باشد، مقابله با جهش ارز فقط در صرافی و بازار حواله کافی نیست؛ باید سرچشمه داخلی تقاضای دلاری و تورم انتظاری نیز هدف قرار گیرد.
به گزارش بولتن نیوز، حسین صمصامی، عضو کمیسیون اقتصادی مجلس، در روزهای اخیر بر نکتهای تأکید کرده که ارزش بررسی فوری دارد: افزایش قیمت جهانی نفت در سازوکارهای موجود میتواند از طریق فرمولهای قیمتگذاری خوراک، فرآورده و مواد اولیه به هزینه تولید داخل منتقل شود.
بولتن نیوز نیز در بررسی زنجیره تصمیمات اقتصادی سالهای گذشته این پرسش را مطرح کرد که چرا اقتصادی که درآمد، دستمزد و قدرت خرید مردم آن ریالی است، باید در بخشهایی از قیمتگذاری داخلی مرتب با متر دلار اندازهگیری شود؟
اینجا دیگر زمان گزارشنویسی صرف نیست.
بیشتر بخوانید
کودتای اقتصادی از کجا آغاز شد؟ / نفت و گاز مردم چگونه دلاری شد و ریال زیر چرخ آن ماند؟
آقای پزشکیان، مسیر درست است؛ حالا بانک مرکزی بگوید چقدر از نیاز ایران به دلار کم میشود؟
آقای پزشکیان؛ همکاری عملیاتی بریکس را از بازار ارز ایران شروع کنید
پشت کنایه پوتین به G7 چه فرصتی برای بازار ارز ایران پنهان است؟
از کاهش وابستگی به دلار تا هدایت سرمایههای خرد به تولید؛ مقاومت اقتصادی فقط مأموریت دولت نیست
سه مطالبه ایران از بریکس؛ پزشکیان از ائتلاف سیاسی، خروجی عملی خواست
از سه شرط ایران برای حمایت از بریکس تا اعتراض سران به چند پارگی نظم جهانی
لیلاز: با جنگ یا بیجنگ، تورم ساختاری ایران بدون اصلاح نظام بانکی باقی میماند
بریکس بر حفظ جریان تجارت و انرژی توافق کرد؛ بانک مرکزی سهم ایران را عملیاتی کند
دلار فعلاً در ایستگاه انتظار؛ بانک مرکزی این فرصت را از دست ندهد
بریکس از حرف عبور میکند؛ بانک مرکزی بگوید سهم ایران از تجارت بدون دلار چقدر است؟
یک اقدام فوری؛ «اتاق عملیات تقویت ریال» تشکیل دهید
پیشنهاد روشن است:
دولت، بانک مرکزی، وزارت اقتصاد، وزارت نفت و سازمان برنامه فوراً تمام فرمولها، بخشنامهها و مقرراتی را که قیمت داخلی کالاهای پایه، خوراک و انرژی را مستقیماً به دلار یا قیمتهای جهانی متصل میکنند روی یک میز بگذارند و اثر ارزی و تورمی هرکدام را عددگذاری کنند.
نه حذف کورکورانه قیمتهای جهانی و نه قیمتگذاری دستوری.
هر فرمولی که برای جلوگیری از رانت و قاچاق ضرورت اقتصادی دارد باقی بماند؛ اما هرجا بدون ضرورت، شوک دلار یا قیمت جهانی را مستقیماً وارد هزینه تولید داخلی میکنیم، سازوکار آن اصلاح شود.
بانک مرکزی همزمان از سمت دیگر فشار بیاورد
بانک مرکزی نیز بهجای آنکه تنها پس از افزایش قیمت وارد میدان شود، سه اقدام را همزمان جلو ببرد:
بازگشت سریعتر ارز صادراتی، افزایش عمق بازار رسمی و انتشار روزانه قدرت واقعی عرضه ارز.
یعنی بازار هر روز بداند چه میزان ارز وارد چرخه شده، چه میزان تقاضای واقعی تأمین شده و چه مقدار معامله انجام گرفته است.
ترکیب این دو سیاست اهمیت دارد:
از یک طرف عرضه واقعی ارز را تقویت کنید؛ از طرف دیگر موتورهای داخلی تولید تقاضا و انتظار دلاری را کاهش دهید.
این میتواند پیام بسیار قویتری از تزریق مقطعی ارز به بازار داشته باشد.
یک سؤال ساده از دولت
اگر طی سالها بخشی از اقتصاد کشورمان به قیمت دلار گره خورده، چرا برای دفاع از ریال فقط باید منتظر پایین آمدن دلار باشیم؟
بخشی از اقتصاد را دوباره ریالی کنیم تا نیاز نباشد برای هر شوک خارجی، از جیب مردم هزینه بدهیم.
اقدامات اخیر بانک مرکزی برای مدیریت بازار قابل توجه است؛ اما اکنون فرصت یک حرکت بزرگتر وجود دارد.
دلار را فقط در بازار ارز مهار نکنید؛ کانالهایی را که دلار را وارد قیمتگذاری روزمره اقتصاد کشور کردهاند نیز اصلاح کنید.
این میتواند آغاز یک راهبرد متفاوت باشد:
«عرضه بیشتر ارز + تقاضای دلاری کمتر + کاهش انتقال شوک دلار به قیمتهای داخلی»
اگر قرار است صعود ارز شکسته شود، همزمان باید روی هر سه جبهه کار کرد.
شما می توانید مطالب و تصاویر خود را به آدرس زیر ارسال فرمایید.
bultannews@gmail.com
