آمریکا رسماً پذیرفت: ایران در میدان جنگ روایت‌ها، ما را تحقیر کرده است

گروه بین الملل  - سید مجتبی نعیمی: مرکز مطالعات راهبردی و بین‌المللی (سیاسآیاس) از باسابقه‌ترین و معتبرترین اندیشکده‌های واشنگتن است که نقشی کلیدی در شکل‌دهی به سیاست خارجی و امنیتی آمریکا دارد. این مرکز در تاریخ ۱۴ اردیبهشت ۱۴۰۵ گزارشی با عنوان «بهره‌برداری از بیزاری آمریکایی‌ها از جنگ‌های بی‌پایان: گسترش روایت‌های ایرانی در بلواسکای» منتشر کرد که به تحلیل کارزار اطلاعاتی ایران در این شبکهٔ اجتماعی می‌پردازد. نویسندگان از میان ۹۰۱۲ پست منتشرشده توسط ۱۹ حساب کاربری اصلی با الگوهای رفتاری منطبق بر عملیات نفوذ مرتبط با ایران، سه مضمون محوری را استخراج کرده‌اند.

به گزارش بولتن نیوز، مضمون نخست، ارتش و رهبری قربانی اما پیروز، بر بزرگنمایی توانمندی‌های نظامی ایران متمرکز است. در این دسته از پست‌ها که اغلب با تصاویر جعلی هوش مصنوعی همراه است، موفقیت‌های میدانی ایران اغراق‌آمیز یا کاملاً ساختگی نمایش داده می‌شود. این مضمون هرچند کم‌ترین میزان تعامل را در میان سه مضمون داشته، اما برای تقویت روحیهٔ جبههٔ خودی و ایجاد تردید در افکار عمومی غرب همچنان مؤثر بوده است.

مضمون دوم، اسرائیل به‌عنوان متجاوز اصلی و طراح اصلی کشاندن آمریکا به جنگ معرفی می‌شود. سه الگوی گفتمانی در این مضمون شناسایی شده است: نخست، اسرائیل مسئول جنگ معرفی می‌شود؛ دوم، رنج غیرنظامیان با استناد به وقایع واقعی مانند حمله به بیمارستان گاندی و مدرسهٔ میناب برجسته می‌شود؛ و سوم، مشروعیت اسرائیل با عباراتی مانند «صهیونازی» به چالش کشیده می‌شود. تحلیل‌ها نشان می‌دهد که افزایش نمرهٔ احساسات منفی در این پست‌ها به طور متوسط با افزایش ۳۶.۶ درصدی نرخ بازنشر همراه است، اما عبور از مرز سمّیت، نتیجهٔ معکوس می‌دهد و بازنشر را ۶۲.۴ درصد کاهش می‌دهد. این نشان می‌دهد که گردانندگان این کارزار، مرز میان منفی‌گرایی مؤثر و سمّیتِ آسیب‌رسان را با دقت تشخیص داده‌اند.

اما آنچه توجه تحلیلگران سیاسآیاس را بیش از همه جلب کرده، مضمون سوم است: تشدید شکاف‌های عمومی دربارهٔ جنگ. هدف این مضمون متقاعد کردن مخاطبان به درستی موضع ایران نیست، بلکه تحمیل هزینهٔ سیاسی بر ادامهٔ حمایت از جنگ و القای این ایده است که این درگیری برخلاف منافع ملی آمریکا و متحدانش می‌باشد. عملکرد این مضمون در پلتفرم بلواسکای تکان‌دهنده است: میانگین بازنشر ۱۵۰، میانگین لایک ۴۷۰، و دسترسی به حدود ۲۹۳ هزار کاربر. پست‌های این دسته ۴۱ درصد بیشتر از میانگین سایر مضامین بازنشر می‌شوند. چهار الگوی گفتمانی در اینجا به کار گرفته می‌شود: حمله به رهبری سیاسی آمریکا با روایت‌های ساختگی از فساد شخصی (مانند ادعای خرید قراردادهای آتی نفت توسط اعضای خانوادهٔ ترامپ)؛ بزرگنمایی اختلالات داخلی آمریکا برای القای بی‌نظمی در خاک این کشور؛ ترجمهٔ جنگ به هزینه‌های اقتصادی مستقیم برای خانوارهای آمریکایی از جمله افزایش قیمت بنزین و تورم؛ و گسترش این کارزار به جوامع بریتانیا، استرالیا، ایرلند و کشورهای اسپانیایی‌زبان.

سیاسآیاس اذعان می‌کند که کتاب راهنمای اطلاعات نادرست ایران برگرفته از الگوهای روسیه و چین است: زمانی که رقابت مستقیم نظامی به نفع ایران نیست، هدف به یک کارزار مستمر برای فرسایش حمایت از درگیری از طریق افزایش هزینه‌های سیاسی تغییر می‌کند. این مرکز سه توصیهٔ سیاستی نیز ارائه می‌دهد: طراحی کارزار پیام‌رسانی متقابل بصری، ایجاد رژیم برچسب‌گذاری برای محتوای تحت حمایت دولت‌های خارجی، و استفاده از هوش مصنوعی عامل‌گرا برای شناسایی شبکه‌های پروپاگاندا. با این حال، نکتهٔ قابل تأمل این است که هیچ‌یک از این راهکارها به علت اصلی آسیب‌پذیری، یعنی شکاف‌های عمیق سیاسی-اجتماعی داخلی آمریکا، نمی‌پردازد.

یافته‌های این گزارش را باید در چارچوب نبرد روایت‌ها تحلیل کرد؛ مفهومی که رهبر شهید انقلاب اسلامی بارها بر اولویت آن نسبت به نبرد نظامی تأکید فرموده بودند: «شما اگر روایت نکنید، دشمن روایت می‌کند.» نمایندهٔ ایشان نیز در اسفند ۱۴۰۴، در بحبوحهٔ جنگ، تصریح کرد که ما با دو جنگ روبرو هستیم: جنگ نخست و بسیار سنگین، جنگ روایت‌هاست و جنگ دوم، جنگ نظامی. امروز تحلیلگران سیاسآیاس با حیرت مشاهده می‌کنند که ایران دقیقاً در همین عرصه با بهره‌گیری از هوش مصنوعی و شناخت دقیق از شکاف‌های اجتماعی غرب در حال پیشروی است.

گزارش سیاسآیاس را باید اعتراف یک نهاد راهبردی آمریکایی به اثربخشی راهبرد رسانه‌ای ایران دانست. این سند ثابت می‌کند که موفقیت در جنگ روایت‌ها نه محصول اطلاعات نادرست، بلکه مبتنی بر حقایق میدانی دردناکی است که قابل انکار یا پنهان‌سازی نیستند، و نیز بر بستر شکاف‌های سیاسی-اجتماعی واقعی در غرب شکل می‌گیرد.

پیش‌بینی راهبردی رهبر شهید انقلاب دربارهٔ اولویت جنگ روایت‌ها بر جنگ نظامی، امروز نه به‌عنوان یک تحلیل نظری، بلکه به‌عنوان واقعیتی میدانی و تأییدشده توسط نهادهای امنیتی دشمن، تحقق یافته است.