گروه اقتصادی: مقاله ای به قلم فدریکو فبینی و الکساندرا پروکوپنکو که به تاریخ 5 می 2023 در تارنمای پراجکت سیندیکیت منتشر شده است.

به گزارش بولتن نیوز به نقل از ابتکار ایران، صندوق بین‌المللی پول ماه‌ها پس از تهاجم پیش‌بینی کرد که اقتصاد روسیه در سال 2022 به میزان 5/8 درصد و در سال جاری 3/2 درصد کوچک خواهد شد. بااین‌حال پس از آن، صندوق بین المللی پول برآورد تولید ناخالص داخلی روسیه برای سال‌های 2022 و 2023 را به میزان 4/9 درصد افزایش داد. این برآورد بازتابی از ارزیابی بیش از حد غرب از توانایی خود در کنترل تجارت بین‌الملل و دیگر جنبه‌های کلیدی اقتصاد جهانی بود. حقیقت این است که مجموعه کشورهای غربی، دیگر حاکم مطلق فضای بین الملل نیستند.

 الیگارشها با پوتین و ماشین جنگی او همکاری دارند؛ حتی زمانی که در خلوت به خارجی ها می‌گویند که موافق سیاستهای او نیستند. روابط کرملین/ الیگارشها بر نوعی وفاداری منفی استوار است؛ ویژگی‌ای که نمونه‌ای از روسیه امروزی و روابط حقوقی مابین روسیه و غرب در دوره تحریم‌ها است.

 وقتی روسیه برای اولین بار در سال 2014 تحت تحریم قرار گرفت، برخی از شرکتهای غربی، شکل وفاداری منفی خود به کشورهایشان را نشان دادند. آنها در مجموع به محدودیتهای وضع شده از سوی دولتهای غربی پایبند بودند اما راههایی برای ادامه همکاری سودآور با همتایان روسی خود را پیدا کردند؛ حتی برای شرکت هایی که برای مجتمع نظامی - صنعتی روسیه کار می کنند نیز کالا تأمین می کنند.

 به‌طورکلی، خلأهای قانونی، رفتار فرصت طلبانه شرکتها، تزلزل دولت‌ها، لابی های صنعتی بانفوذ در کشورهای غربی و عدم همکاری اقتصادهای نوظهور همگی در کاهش تأثیر تحریمها نقش داشته اند.

 باتوجه‌به دورنمای ناخوشایند موقعیت مالی روسیه، روابط بین کرملین و برخی از الیگارشهای روسیه بیش‌ازپیش اهمیت خواهد یافت.

 نخبگان روسیه اعم از مقامات و تاجران ارشد، بسیار عملگرا و غیرایدئولوژیک هستند ... تحریمها باعث بی اعتمادی بی سابقه ای نزد آنها شده است اما آنها همچنان وفاداری منفی خود به پوتین را ادامه می دهند.

 جدیدترین گزارش یرماک -مک‌فول پیشنهاد می‌کند که درصورتی‌که افراد به‌صورت داوطلبانه و معناداری از کرملین فاصله گرفته و به احیای مرزهای بین‌المللی سال 1991 اوکراین متعهد شوند، مسیری روشن برای لغو تحریم‌ها علیه آنها تعیین گردد. این به معنای تلاش برای القای «عدم وفاداری مثبت» به الیگارش‌های روسیه است و برای تقویت انگیزه در این راستا باید تحریمها علیه تعداد بیشتری از افراد در روسیه گسترش یابد.

دیدگاه: در گزارش معروف power to coerce که در سال 2016 توسط RAND منتشر شد یکی از ابزارهای آمریکا برای مقابله با به اصطلاح متخاصمان این کشور، استفاده از ابزار انرژی و بیرون انداختن رقبا از بازار انرژی معرفی شده است. البته در همان گزارش به صراحت بیان می‌شود که بیرون انداختن روسیه از بازار جهانی انرژی غیرممکن است. همین رویداد در جنگ روسیه و اوکراین رخ داد و عملا تفوق جغرافیای اقتصادی (حضور سنگین روسیه در بازار جهانی انرژی) بر محاسبات تحریمی اثبات شد. کشورهای مختلفی از دستورات تحریمی ایالات‌متحده و اتحادیه اروپا سر باز زدند و به صورت مستقیم و غیرمستقیم به خرید انرژی و سایر کامودیتی‌ها از روسیه ادامه دادند؛ چنین کشورهایی هم در اردوگاه غرب یافت می‌شوند و هم در اردوگاه رقیب. البته باید دانست که تحریم‌ها، ضربه‌های سنگینی هم به اقتصاد ‌روسیه و هم اقتصاد کشورهای اروپایی وارد کرده است. دلالت مشخص گزاره فوق برای ایران آن است که راه برون‌رفت از چالش‌های تحریمی، ایجاد درهم‌تنیدگی‌های اقتصادی - سیاسی - اجتماعی - نظامی با فرامرز است؛ این یعنی هم‌بست حوزه‌های قدرت در طراحی نسبت کلیتِ سیاسی‌ای به نام ایران با فرامرز خود. در شرایط فعلی، دستور کار سیاستی ایران در نسبت با فرامرز، به جای کمینه‌کردن اثرپذیری از دیگران باید بیشینه‌سازی اثرگذاری بر کشورهای منطقه و فرامنطقه باشد.

برای دانلود فایل کلیک کنید