چرا نمایندگی مجلس جاذبه دارد؟

بطور کلی هر شغلی و جایگاهی امتیازات ، مواهب و در کنار آن مسئولیّت هایی دارد؛ که باعث می شود افراد با داشتن شرایط احراز آن شغل برای تصاحب آن تلاش نمایند. البتّه همین شغل ممکن است مشکلاتی هم در پی داشته باشد که فرد متقاضی با همه ی محاسبات و با ارزیابی کامل جهت انجام کار، پای پیش می گذارد. با نگاهی سرسری و ظاهرنگری معلوم نیست بحث نمایندگی مجلس علاوه بر کار طاقت فرسای قانون گذاری و نظارت بر اجرای قانون و عملکرد جریان قانون چه شرح شغل دیگری دارد که آنرا از تمامی مشاغل، حتی وزیر بودن جذّاب تر و متمایز می کند.آنچه از دور ملاحظه می شود نمایندگی کاریست پر مسئولیت و دشوار، که تمامی شبانه روز شخص ،تمام فکر و ذهن و تمام توان او را به خود اختصاص می دهد.باری است که سنگینی آن کمر آدم را خم می کند . زیرا بر اساس قانون شخص را در برابر کل ملّت مسئول و پاسخگو می کند و لو اینکه با رأی محدود و از منطقه ای کوچک به مجلس راه یافته باشد.

می دانیم دلایل مختلفی ممکن است برای نمایندگی جاذبه ایجاد کند و این نکته را هم می پذیریم که اکثر آنهایی که پای بر این عرصه می گذارند ؛ قصد جدّی برای خدمتگزاری و ادای دین به جامعه دارند. منظور ما یقیناً با توجّه به رفتارشناسی داوطلبین این قشر حداکثری در تعداد و حداقلی در امکانات مالی و رسانه ای نیست.

        منظور ما نقد عملکرد افرادی است که این صحنه را میدان دیگری غیر از خدمت تصوّر می کنند. البتّه این افراد هم امکانات مالی فراوان دارند ؛ هم رسانه ای دارند که آنها را موجّه جلوه می دهد.

      انگیزه ی متصوّر برای تعدادی ممکن است کسب قدرت،ثروت،شأن اجتماعی،برتری جوئی و دلایل دیگری باشد. این دلایل به خودی خود جاذبه دارد ولی چیزی دیگر را باید جستجو کرد. زیرا این اهداف را در سایر دستگاه ها نیز می توان به نوعی محقّق ساخت.

        با اینکه وضعیّت مجلس کاملاً استثنائی است و مردم با دست بسته به عنوان ناظر حضور دارند و رسانه ها حسّاس عمل می کنند؛ پس موضوع چیز دیگری است . هرچه هست کار طاقت فرسا را توجیه می کند. دوری از خانواده و عزیزان را گوارا می کند و چشمان ناظر را قابل تحمّل می کند.

آن چیست؟

       در خصوص قوای دیگر مثلاً دولت و در رأس آن رئیس جمهور، حتی اگر با ده ها میلیون رأی انتخاب شده باشد؛ بوسیله ی نمایندگانِ مجلس نظارت می شوند؛ به آنها تذکّر داده می شود و در صورت لزوم با استیضاح از آنها سلب مسئولیّت می شود.

       قوانین مورد نیاز قوّه ی قضائیه از مسیر مجلس عبور کرده و تا حدودی بر روند کلی این قوّه مخصوصاً در ستاد بوسیله مجلس اعمال نظر می شود. و در صورت لزوم تحقیق و تفحّص می شود. البتّه این هم از حقوق مردم است که بر امور نظارت داشته باشند. دقیقاً موضوع اصلی اینجاست که چه کسی بر خود مجلس و صحّت عملکرد نمایندگان مجلس نظارت دارد؟ کدام مسیر قانونی برای اعمال نظازت بر موتور محرّکه نظام (مجلس) وجود دارد؟

      حلقه ی مفقوده و پاسخ سؤال اینجاست و دقیقاً قدرت خارج از نظارت و مسئولیّت آن چیزی است که جاذبه ای شدید برای نمایندگی مجلس بوجود آورده است.

مثلاً رئیس جمهور یا وزراء (هر رئیس جمهور و هر وزیری) با هر میزان رأی ،باید در خصوص دلایل هر فعل یا حرفی آماده ی توضیح باشند ولی نماینده مجلس!!!

      سؤال اینجاست اگر احدی از نمایندگان یا گروهی از نمایندگان بعد از انتخاب شدن خلاف ویترین ارائه شده عمل نمود و منافع ملّت را رعایت نکرد « خدای نکرده گندم نمای جو فروش » بود ؛ بواسطه ی تسلط بر قانون هم نشد او را به دادگاه کشید؛ آن وقت چه باید کرد؟

       آیا تا کنون شاهدی بر استیضاح و سلب وکالت چنین افرادی مشاهده شده است؟ آیا راهکار قانونی وجود دارد که در صورت ردّ صلاحیّتِ فرد انتخاب شده از سوی رأی دهندگان بشود از او سلب مصونیّت و وکالت کرد؟ آیا مردم حتماً باید فرد خاطی را تا پایان دوره تحمّل کنند؟ در این صورت چه بر سر کشور و حوزه ی انتخابیه ی فرد خاطی خواهد آمد؟

       حافظه تاریخی مردم وجود چنین افرادی را تأیید می کند ولی سابقه ی ذهنی قابل ذکری در برخورد با اینگونه افراد وجود ندارد.

       به نظر می رسد برای بعضی افراد ،این قدرت نامحدود و فارغ از نظارت از نان شب هم واجب تر است و شاید جاذبه نمایندگی برای بعضی ها اینجا باشد.جاذبه ای که باعث می شود بعضی از داوطلبین و حامیان مالی و سیاسی آنها ،ده ها برابرِ کل حقوق دوران نمایندگی را صرف تبلیغات ،خرید رأی، سفره انتخاباتی و ... نمایند و این آفتی است که در نهایت به سلامت مجلس و حیثیّت آن آسیب زده و مشارکت مردم را در امر انتخابات مجلس کاهش داده و امور محوله به نمایندگان معطّل می ماند و مجلسی که عصاره ی فضائل ملّت است و باید در رأس امور باشد ؛ توسط بعضی متولّیان به حاشیه خواهد رفت.

       مجلس هشتم پس از مقاومت فراوان و برای رهایی از فشار افکار عمومی و درخواست رهبری قدمی بسیار ناقص و دیر هنگام برداشت که به هیچ وجه جامعه را راضی نکرد.

      کوتاه سخن اینکه مردم چشم براه ساز و کاری جدّی برای نظارت بر عملکرد نمایندگان و صیانت از سلامت مجلس هستند؛ زیرا ممکن است خدای ناکرده این قدرت خارج از نظارت در راه هایی غیر از خدمت به مردم مورد سوء استفاده قرار گیرد. آن موقع ضرر آن تشدید خواهد شد. مثلاً اگر از این اختیارات جهت تشدید قدرت، ایفاء نقش اپوزیسیون از درون ، فشار به مسئولین اجرائی جهت امتیازخواهی و یا کسب ثروت استفاده شود ؛ یقیناً تاوان آن را مردم و نظام خواهند پرداخت...