تعیین نرخ ارز بر اساس تورم داخل و خارج

علی اصغر یوسف‌نژاد در گفت‌وگو با فارس، در مورد تاثیر نوسان نرخ ارز و سکه بر تولیدکنندگان بخش صنعت به ویژه واردکنندگان مواد اولیه از خارج کشور گفت: مسائل بازار ارز و سکه مشکلات فراوانی برای نظام اقتصادی کشور به وجود آورده و انتظار می‌رود، تیم اقتصادی دولت و بانک مرکزی نسبت به این مسئله حساس باشند و با بی‌تفاوتی و انفعال از کنار آن نگذرند.

وی افزود: نوسان بازار ارز روی بخش‌های مختلف اثر داشته و در چنین شرایطی برای تولیدکننده و صنعت‌گر و کشاورز آزاردهنده است.

عضو هیات رئیسه کمیسیون صنایع معادن مجلس افزود: در حال حاضر نرخ ارز با ۴ رقم مرجع،‌نرخ فرعی،‌مسافرتی و بازار‌ آزاد که خود بازار آزاد نیز دارای ۲ نرخ دستوری و نرخ بازار است، مشاهده می‌شود که این ۴ نرخی بودن باعث ایجاد رانت و سودجویی عده‌ای می‌شود.

یوسف‌نژاد یادآور شد: گران شدن قیمت سکه از طریق پیش‌فروش بانک مرکزی مناسب نیست، گرچه با استقبال نگران‌کننده مردم مواجه شده، اما موجب نااطمینانی مردم به پول ملی و ارزش پول ملی شده است.

وی تاکید کرد: متاسفانه عدم تحقق وعده‌های بانک مرکزی برای ساماندهی بازار ارز و سکه باعث شده که این وضعیت آثار سوئی بر مردم داشته باشد و پیش فروش سکه در نرخ بالایی انجام شود.

*بانک مرکزی در زمین تحریم بازی کرده

سخنگوی کمیسیون صنایع معادن مجلس در مورد فضای ناشی از تحریم اقتصادی گفت:‌ این فضا اثر نامطلوبی بر نقل و انتقال ارز در بازار داشته و بانک مرکزی به جای اینکه با شرایط تحریم مقابله کند،‌ نه تنها مقابله نکرده، بلکه خود بانک مرکزی از این سیاست در جهت تکمیل حلقه‌های تحریم استفاده کرده و یک نوع تحریم داخلی برای تولید داخلی ایجاد شده است.

نماینده مردم ساری در مجلس افزود: باید بازار ارز و سکه در کنترل دولت باشد، چون بانک مرکزی عرضه کننده عمده سکه و دلار است و نمی‌تواند ادعا کند که قدرت کنترل بازار از دستش خارج شده است.

وی افزود: واقعیت این است که اظهارات مسئولان اقتصادی دولت غیرکارشناسی بوده و در مورد مشکلات اقتصادی راه‌حل های مناسبی در علم اقتصاد و نزد اقتصاد‌دانان وجود دارد.

عضو هیات رئیسه کمیسیون صنایع معادن مجلس  تاکید کرد: در این شرایط باید نگاه‌های کارشناسی به بازار سکه و ارز باشد و بین تیم اقتصادی دولت اتفاق و اجماع باشد.

یوسف‌نژاد با بیان اینکه بازدهی بازار سکه در حال حاضر در هیچ بازار دیگری در اقتصاد وجود ندارد، گفت: از شرایط حاکم باید درس گرفت و نرخ سود سپرده‌های بانکی متناسب با تورم تغییر پیدا کند؛ در حالی که در چند سال گذشته همواره نرخ تورم از نرخ سود سپرده بانکی بیشتر بوده به عبارت دیگر از موجودی واقعی سپرده‌گذاران نزد بانکها به خاطر شرایط تورمی کم شده است

وی افزود: قیمت واقعی سکه باید براساس قدرت برابری خرید یا شاخص PPP باشد در حالی که قیمت دلار در برابر ریال به طور غیرواقعی افزایش یافته است.

عضو هیات رئیسه کمیسیون صنایع معادن مجلس با بیان اینکه تولید در کشور با مشکلات زیادی مواجه است، گفت: نوسان نرخ ارز و بازار سکه به مشکلات تولید افزوده و سرمایه‌های کشور به جای اینکه صرف تولید و سرمایه‌گذاری شود، به بخش های واسطه گری و دلال‌بازی و التهاب بازار سکه کمک کرده است.

یوسف‌نژاد یادآور شد: ابزار کنترل بازار،‌انضباط مالی دولت است و اگر نرخ دلار به صورت واقعی تعیین شود، نرخ سود سپرده‌های بانکی نیز واقعی خواهد شد، اما شرایط کنونی برای تولید به هیچ عنوان مناسب نیست.

عضو هیات رئیسه کمیسیون صنایع معادن مجلس در مورد وضعیت بازار سکه و ارز گفت: از این بابت نگرانی وجود دارد و کمیسیون صنایع و معادن هفته آینده جلسه‌ای در این باره برگزار خواهد کرد، چون در شرایط کنونی تولید‌کننده،‌ وارد کننده و سرمایه‌گذار از این شرایط آسیب می‌بینند.

وی افزود: گرچه مسئولان بانک مرکزی ادعا‌ می‌کنند بهترین شاگردان دانشگاه‌ها در بانک مرکزی کار ‌می‌کنند، اما چه فایده توان کنترل بازار سکه و ارز ندارند و بانک مرکزی به وظیفه قانونی خود برای تنظیم بازار ارز و سکه عمل نکرده است.

نماینده مردم ساری در مجلس افزود:‌سیاست بانک مرکزی باید واقع ‌بینانه باشد و از برخورد غیرکارشناسی خودداری شود.

*کالای موجود انبار نباید به دلار روز محاسبه شود

وی در مورد سوء استفاده عده‌ای از بازاریان و انبارداران کالاهای وارداتی گفت: برخی از این فضای نوسان نرخ ارز سوء استفاده کرده و حتی برای کالاهای وارداتی از ماه‌های گذشته که در انبار موجود است، نرخ روز دلار را محاسبه کرده و قیمت کالاهای وارد شده قبلی و موجود در انبار را افزایش می‌دهد که دولت باید بر این امر نظارت کند، تا عده ای از نوسان نرخ دلار سو‌ء‌استفاده نکنند.

یوسف‌نژاد در مورد اینکه وارد‌کنندگان از نرخ رسمی دلار استفاده و محصول خود را براساس نرخ آزاد دلار عرضه‌ می‌کنند، گفت: ‌آنهایی که از نوسان نرخ ارز سوء استفاده می‌کنند، باید توسط دولت کنترل شوند، یا کسانی که از تسهیلات صندوق توسعه ملی استفاده می‌کنند، ملاک تسویه حساب همان نرخ رسمی ارز قرار داده ‌می‌شود، اما عده ای از این شرایط به نفع سود شخصی خود استفاده‌ می‌کنند.

*تعیین نرخ ارز بر اساس تورم داخل و خارج

عضو هیات رئیسه کمیسیون صنایع معادن مجلس درباره تعیین نرخ ارز در لایحه بودجه ۹۱ گفت: طبق قانون برنامه چهار و پنجم توسعه(ماده۸۱ بند ج) نرخ دلار متناسب با تورم داخلی و جهانی باید تعیین شود و نرخ تبدیل ارز براساس قانون برنامه پنجم باید از تورم تبعیت کند و به صورت دستوری و غیراقتصادی نمی‌توان نرخ ارز در لایحه بودجه را تعیین کرد.

یوسف‌نژاد یادآور شد: نرخ تورم از سال ۸۰ تا ۹۰ سه برابر شده در حالی که نرخ ارز رسمی در این مدت از ۸۰۰ تومان به ۱۱۵۰ تومان یعنی فقط ۴۰ درصد رشد کرده، به عبارت دیگر کالای خارجی در ایران به یک سوم قیمت واقعی به فروش می‌رسد که کالای مشابه داخلی توان رقابت با کالای خارجی ندارد و این یکی از مشکلات تولید داخلی به شمار‌ می‌رود.

وی خواستار شد: نرخ چندگانه ارز طبق قانون برنامه باید از بین برود و نرخ دلار براساس تورم داخلی و جهانی تعیین شود و منطق عقلی نیز  این را می‌گوید که اگر نرخ ارز متناسب تورم داخلی و خارجی ما باشد مشکلاتی برای تولید داخل به وجود می‌آید.

یوسف‌نژاد با بیان اینکه چند نرخی بودن ارز دارای یک رانت است، گفت:‌ متاسفانه مسئولان اقتصاد کشور چراغ خاموش حرکت‌ می‌کنند و شفافیت لازم برای تولید‌کننده و واردکننده و سرمایه‌گذار در اقتصاد وجود ندارد و باید سرمایه‌گذار از شفافیت شرایط اقتصادی باخبر باشد.

عضو هیات رئیسه کمیسیون صنایع معادن مجلس با بیان اینکه براساس قانون برنامه پنجم باید یک‌سوم رشد اقتصادی از محل بهره‌وری تامین شود، گفت: متاسفانه به بهره‌وری توجه نشده و برعکس دلال‌بازی در بازار سکه و ارز رونق گرفته است.

*کمتر از ۵۰ درصد بودجه عمرانی تحقق یافت

یوسف نژاد در مورد بودجه عمرانی در لایحه بودجه ۹۱ گفت: از بودجه عمرانی مصوب در قانون بودجه سال ۹۰ کمتر از ۵۰ درصد اختصاص یافته و گرچه ارقام ۴۷ درصدی رشد بودجه عمرانی در قانون بودجه مشاهده می‌شود، اما هنگام تخصیص اعتبار و مبادله موافقت‌نامه چون دیر عمل ‌می‌شود، بودجه‌های عمرانی تخصیص پیدا می‌کند، یعنی قانون خوب نوشته می‌شود، اما به خوبی عمل نمی‌کند.

عضو هیات رئیسه کمیسیون صنایع معادن مجلس افزود: به نظر من ارقام بودجه عمرانی در لایحه بودجه ۹۱ باید متناسب با عملکرد سال گذشته و نقاط قوت و ضعف شرایط اجرایی کشور تهیه شود و کمیسیون تلفیق به صورت واقع‌بینانه ارقام بودجه عمرانی را به تصویب رساند، نه اینکه بودجه با کسری و تورم اعداد و ارقام تصویب شود، ولی در عمل اتفاق خاصی در پروژه‌های عمرانی رخ ندهد.