چرا هند خرید نفت از ایران را متوقف نخواهد کرد؟

                                               

1- در حالی که به دلیل آغاز هدفمندی یارانه ها هزینه های داخلی دولت افزایش پیدا کرده، دولت از درآمدهای خود محروم شود تا شاید در مقطعی از پرداخت یارانه به مردم ناتوان بماند و همین امر ناآرامی های اجتماعی را احیا کند.

2- تحلیل امریکایی ها این بوده است که کاهش درآمدهای ارزی کشور، توان واردات دولت بویژه در حوزه کالاهای اساسی را مستقیما با معیشت مردم مرتبط است به نحو اساسی کاهش خواهد داد.

3- و نهایتا امریکایی ها در پی آن بوده اند که با کاهش دادن درآمدهای ایران زمینه های گسترش انتقادهای داخلی از دولت را در آستانه انتخابات مجلس (و تا انتخابات ریاست جمهوری یازدهم) فراهم کنند.

اینکه چرا از میان کشورهایی که امریکا از آنها خواسته بود در پرداخت بدهی خود به ایران تعلل کنند، فقط هند زیر بار فشارهای واشینگتن رفت سوال مهمی است کارشناسان درباره آن دیدگاه های متنوعی دارند.

برخی عقیده دارند مشکل مربوط به هیئت حاکمه فعلی هند است که در معرض اتهام های مالی فراوان و بی کفایتی داخلی قرار دارد و تحت این شرایط نمی خواهد روابط خود با امریکا را هم بحرانی کند.

برخی دیگر به موضوع قراردهای هسته ای و تسلیحاتی امریکا و هند اشاره می کنند و می گویند هند برای تداوم عمل امریکا به این قراردادها چاره ای جز سرخم کردن نداشته است.

عامل دیگر این است که برخی کارشناسان عقیده دارند هند هم در مقابل چین و هم در مقابل پاکستان خود را نیازمند حمایت راهبردی امریکا می بیند و بنابراین واضح است که باید در مقابل این حمایت های راهبردی امتیازهایی واگذار کند.   

در هر حال، قطع واریز پول نفت خریداری شده به حساب ایران این نگرانی را بوجود آورد که آیا ایران یکی از مهم ترین مشتری ها نفت خام خود را از دست خواهد داد و آیا احتمال دارد که این رفتار به دیگر خریداران هم تسری پیدا کند؟

                                          

دلیل دوم این است که اگر هند در پرداخت پول نفت ایران سیاسی کاری کند آن وقت اعتماد دیگر فروشندگان را هم از دست خواهد داد و بسیاری از آنها از خود خواهند پرسید از کجا معلوم هند همین بازی را در آینده بر سر آنها هم در نیاورد.

و نهایتا دلیل سوم یک دلیل کاملا راهبردی است. همین حالا تقاضای نفت در بازارهای جهانی مدت هاست از عرضه آن پیشی گرفته و علت افزایش سرسام آور بهای نفت خام هم همین است. پس از حادثه فوکوشیما کشورهایی مانند آلمان، ژاپن، ایتالیا و چند کشور بزرگ دیگر تصمیم گرفته اند به تدریج انرژی هسته ای را از راهبرد انرژی خود حذف کنند و بنابراین نیاز به نفت گاز روز به روز افزون تر خواهد شد. تحت این شرایط، بازار جهانی نفت اساسا در موقعیتی نیست که تامین کننده ای با قدرت ایران را به سادگی از دست بدهد یا بتواند خلا آن را پر کند. بنابراین واضح است که هند و دیگرمشتریان ایران در بلند مدت هیچ جایگزینی برای نفت ایران ندارند و باید خودرا با شرایط آن تطبیق بدهند.

علی شاهدیان