آيا سید جمال هم فراماسونر بود؟

مباحث مطروحه از سوی حضرت آیت الله مصباح یزدی (حفظه الله) پیرامون اطرافیان رئیس جمهور کنونی و هشدار ایشان پیرامون شکل گیری حلقه های جدید فراماسونری در ایران حواشی فراوانی داشت.

اما آنچه که در این میان آزاردهنده بود، اظهارات یکی از شاگردان حضرت آیه الله مصباح در این زمینه است. حجت الاسلام دکتر سید محمود نبویان از اساتید و اعضای هیات علمی موسسه ی امام خمینی (ره) چندی پیش در سخنرانی ای در تبئین هشدار آیه الله مصباح پبرامون خطر نفوذ فراماسونری در سیستم مدیریت کشور، ضمن بیان مباحثی، سید جمال الدین اسدآبادی را فراماسونر خواند.

این روزها، زدن برچسب فراماسونر هم برای خودش موضوع جالبی شده است.
هرکس نداند، اما آقای نبویان خوب می دانند که سید جمال شاگرد مشرب عرفانی آخوند ملاحسینقلی همدانی (ره)  است. هرکس نداند، آقای نبویان خوب می دانند که سید جمال شاگرد شیخ مرتضی انصاری (ره) است و باز هرکس نداند آقای نبویان خوب می دانند که سید جمال، بیشترین نقش را در صدور فرمان تحریم تنباکو توسط میرزای شیرازی بزرگ داشته است. ( اینجا و اینجا را ببینید.)
تفکر وحدت شیعه و سنی، تفکر اتحاد مسلمین، تفکر بازگشت به اصل خویشتن اسلامی، تفکر مبارزه با استعمار انگلیس و ... در سرتاسر اندیشه و آثار سید جمال موج می زند، حال چگونه است که آقای نبویان به همین راحتی ایشان را فراماسونر می خوانند.  این چه نوع فراماسونی است که استعمار آن روزگار ـ بریتانیای کبیر با پادشاهان همیشه فراماسونرش ـ در به در و مصیبت کش اندیشه ی اوست.
این چه نوع فراماسونی است که از هند و پاکستان و افغانستان تا عثمانی و عراق و از آن جا تا شمال آفریقا و مصر، قدم به قدم در مبارزه با استعمار، مجاهده می کند. اصلا این چه نوع فراماسونی است که تبعید پشت تبعید نثارش می شود.

اصلا سید جمال چه نوع فراماسونری است که رهبر معظم انقلاب این چنین از او تقدیر می کنند: " سيد جمال‌الدين بزرگ، آن مرد اسلام‌خواه، شجاع، مبارز، بزرگ، بهترين جائى را که براى مبارزات خود توانست پيدا کند، مصر بود؛ بعد هم شاگردان او، محمد عبده و ديگران و ديگران.حرکات اسلام‌خواهى در مصر يک چنين سابقه‌اى دارد." اینجا

کلام شهید مرتضی مطهری (ره) در تقدیر از سید جمال نیز خالی از لطف نیست. ایشان در کتاب "جنبش های اسلامی معاصر در یکصدسال اخیر" این چنین می فرمایند:«بدون تردید سلسله جنبان نهضت های اصلاحی صد ساله ی اخیر، سید جمال الدین اسد آبادی معروف به افغانی است. او بود که بیدار سازی را در کشورهای اسلامی آغاز کرد، دردهای اجتماعی مسلمین را با واقع بینی خاصی بازگو نمود، راه اصلاح و چاره جویی را نشان داد... نهضت سید جمال، هم فکری بود و هم اجتماعی. او می خواست رستاخیزی هم در اندیشه ی مسلمانان به وجود آورد و هم در نظامات زندگی آنها... سید جمال در نتیجه ی تحرک و پویایی، هم زمان و جهان خود را شناخت و هم به دردهای کشورهای اسلامی – که داعیه ی علاج آنها را داشت دقیقاً آشنا شد.
سید جمال مهمترین و مزمن ترین درد جامعه ی اسلامی را استبداد داخلی و استعمار خارجی تشخیص داد و با این دو به شدت مبارزه کرد. آخر کار هم جان خود را در همین راه از دست داد. او برای مبارزه با این دو عامل فلج کننده، آگاهی سیاسی و شرکت فعالانه ی مسلمانان را در سیاست واجب و لازم شمرد و برای تحصیل مجدد عظمت از دست رفته ی مسلمانان و به دست آوردن مقامی در جهان که شایسته ی آن هستند، بازگشت به اسلام نخستین و در حقیقت حلول مجدد روح اسلام واقعی را در کالبد نیمه مرده ی مسلمانان، فوری و حیاتی می دانست. بدعت زدایی و خرافه شویی را شرط آن بازگشت می شمرد، اتحاد اسلام را تبلیغ می کرد و دست های مرئی و نامرئی استعمارگران را در نفاق افکنی های مذهبی و غیر مذهبی می دید و رو می کرد.»

از نقل جملات استاد "محمدرضا حکیمی" در کتاب "بیدار گران اقالیم قبله" پیرامون سید جمال الدین اسد آبادی هم می گذرم.

 اندیشه های سید جمال الدین اسدآبادی که از همان روزها تا کنون در گوشه گوشه ی جهان اسلام منشأ اثر بوده، رنگ و بویی از فراماسونری ندارد که هیچ، قطعا در تضاد با آن است.

اندیشه ای که در میان سنی مذهبان، مفسر و شارح نهج البلاغه تربیت می کند و در فراز و نشیب حرکت های اجتماعی، از ورای سالیان، اخوان المسلمین را به ظهور می رساند، کجایش با مفاهیم فراماسونری هم خوانی دارد.

اندیشه سید جمال همیشه در تضاد با منافع استعمار بوده و هست و قطعا استعمار می داند که چگونه مخالفینش را از راه بردارد. اینکه سید جمال متهم به فراماسونر بودن می شود که هیچ، حتی متهم به ریاست در لژ کوکب الشرق قاهره می شود و این موضوع که وی با لباس فراماسونری عکس هم دارد، قطعا توطئه همانانی است که تفکر او را سد راه منافع خویش می دیدند. لذا اولین کسانی که سید جمال را متهم به فراماسونر بودن کرده اند از همین قماشند.  ـ دیدن اینجا خالی از لطف نیست. ـ 

حال با توجه به شناختی که از آقای نبویان دارم و با تاکید بر صحت و سلامت نفس و عقیده ایشان، معتقدم که این تنها سهوی بوده از سوی ایشان. سهوی که البته امید جبران بر آن از سوی ایشان فراوان است.