ده‌نمکی: اخراجی‌ها مانیفست من است

وی ابراز عقید کرد:در دنیا عموما استقبال از قسمت دو و سه فیلم‌ها بیشتر از قسمت اول نبوده و «اخراجی‌ها» این ویژگی را داشته است. خوشبختانه قسمت اول«اخراجی‌ها» آنقدر بین مردم محبوبیت داشته که آنها را به تماشای قسمت‌های بعدی مجاب کند. مضمون، فیلمنامه و چیدمان بازیگران هم مخاطب را برای شنیدن حرف جدید قانع می‌کند. مکانیزم تبلیغ دهان به دهان در سینمای ایران حرف اول را می‌زند و اگر سری اول کسانی که به سینما می‌آیند راضی شوند این در خانواده‌ها تاثیر می‌گذارند و مخاطب دیگری را به سینما می‌کشد. درمورد «اخراجی‌ها» این اتفاق افتاد چیزی که معمولا در تحلیل‌ها مغفول می‌ماند. در مجموع دلایل زیادی دست به دست هم می‌دهند تا یک فیلم در جذب مخاطب موفق عمل کند.

ده نمکی کار «اخراجی‌ها» را ساده کردن حرف‌های بسیار پیچیده‌ای دانست که باید در جامعه تئوریزه شود و گفت: این حرف‌ها باید به صورت یک فرهنگ درآید و این پل ارتباطی، زبان مشترک بین مردم و سینما برقرار شده است و حتما حساسیت‌هایی وجود دارد و اگر فیلم اصول را رعایت نکند بخشی از مخاطب خود را از دست خواهد داد. رعایت کردن این حرکت بر خط قرمز است نه عبور از آن. چیزی که دیگران شعار می‌دهند

«اخراجی‌ها» از خطوط قرمز عبور می‌کند آن را نفی می‌کنم در واقع «اخراجی‌ها» خطوط قرمز واقعی را می‌شناسد و از آنها عبور نمی‌کند.

این کارگردان حرف‌های مطرح شده در «اخراجی ها3» را بسیارفراتر از بحث‌های جناحی روزمره سیاسی دانست و اظهار کرد: فیلم مباحث کلان‌تری را مطرح می‌کند که هر کسی با نگاه منصفانه و بی‌غرضانه به تماشای فیلم بنشیند به آن پیام فیلم می‌رسد. شاید وحشت خیلی‌ها از «اخراجی‌ها3»به خاطر همین است. آنها دوست ندارند مردم پای فیلم بنشیند چون از نتیجه‌گیری فیلم می‌ترسند. فیلم به نوعی مردم را به یک وحدت ملی، یک نوع یکرنگی و هوشیاری در برابر سیاست‌ بازی‌ها فرا می‌خواند.

وی افزود: این فیلم به نوعی دست دعواهای حیدری نعمتی را در حوزه سیاست برای مردم رو می‌کند و چیزی که از «اخراجی‌ها» برای حضرات یک تابویی ساخته وحشت از پیام و مضمون آن است که این را در سینماها می‌بینند. جای شگفتی دارد که در سینمای ما همانقدر که در بالای شهر از فیلم استقبال می‌شود، در پایین شهر هم همان استقبال می‌شود. فروش فوق‌العاده سینما «ماندانا» در شرق و «شکوفه» در جنوب تهران با سینما «آزادی» و

«ملت» قابل مقایسه است و این اتفاقی در سینمای ایران است. یا همان استقبال در شهرهای مذهبی در دیگر شهرها هم می‌شود. این نشان می‌دهد مردم به نوعی حرف دلشان را بدون غرض در «اخراجی‌ها» می‌بینند.

ده‌نمکی اذعان داشت:حتی چهره‌های سیاسی هم فیلم را می‌بینند احساس نمی‌کنند به آنها توهین می‌شود، بلکه به یک نقد اجتماعی و مناسبات دموکراسی در کشور پرداخته می‌شود، به خاطر همین «اخراجی‌ها» به جای مصادیق با مفاهیم کار دارد و امیدواریم منتقدان آن چیزی که مردم را مجاب می‌کند را پیدا کنند.

ده نمکی درباره شخصیت‌های فیلمش که تداعی کننده افراد خاصی در ذهن مخاطب می شود گفت: نشانه شناسی فیلم با پرداختن به مصادیق جواب نخواهد داد. فیلم می‌خواهد حرف مهمی را طرح کند و خیلی باشخصیت‌ها کاری ندارد. علی‌رغم اینکه شباهت‌هایی ممکن است وجود داشته باشد و این نشانه‌ها واقعیت عینی جامعه ما است.

وی افزود: گفتمان شخصیت مهندس اکبر دباغ گفتمان لیبرال روشنفکری ضد جنگ است که جاهایی هم از جنگ سوء استفاده می‌کند. این نوع مرزبندی جناح‌های ما که مشخصا بشود حزبی را با نماد یکی از کاندیداها مشخص کرد، به خصوص در انتخابات اخیر فروپاشید. ما اینجا گفتمان‌ها را داریم. سید جواد در فیلم نماد بچه‌های جبهه و جنگ است و تعبیری که از شهید رجب بیگی در ابتدای فیلم می‌آید مانیفیست فیلم است «خدایا تومی‌دانیم چه می‌کشیم از یک سو باید شهید شویم آینده بماند و از یک سو باید بمانیم تا آینده شهید نشود عجب دردی است» و این بچه‌های اصیل جبهه و جنگ را به این فرا می‌خواند که خودتان را از مناسبات روزمره کنار نکشید و احساس تکلیف کنید و در حوزه مبارزه باقی بمانید.

این کارگردان به نقل قولی از شهید باکری اشاره کرد و ادامه داد: او گفته بچه‌ها بعد از جنگ سه دسته می‌شوند عده‌ای از گذشته پشیمان می‌شوند، عده‌ای غرق در زندگی می‌شوند وعده‌ای هم پشیمان نمی‌شوند و غرق در زندگی هم نمی‌شوند اما غصه می‌خورند و دق می‌کنند که من دسته چهارمی را که با «اخراجی‌ها3» به این دسته معرفی می‌کنم آنهایی هستند که نه می‌توانند و نه باید کنار بکشند. غصه می‌خورند اما با وضع موجود باید مبارزه کنند. اگر اینها کنار بکشند آنهایی که نان جبهه و جنگ را خورده‌اند و دشنام می‌دهند میدان‌دار افکار عمومی خواهند شد و مردم با این قشر هیچ دشمنی ندارند و با آن همراهی هم می‌کنند که شما همذات‌پنداری مخاطب را با آنها در «اخراجی‌ها» می‌بینید که اگر مورد اقبال قرار گیرد قطعا این بی‌اخلاقی‌ها در حوزه سیاست کمتر می‌شود. حتی بچه‌های جبهه و جنگ هم با نسل امروز باید زبان مشترکی برقرار کنند و می‌بینند آدم‌ها با بچه‌های خودشان هم مشکل دارند. شخصیت ایران در فیلم نماد نسل امروز است که اگر نتوانی زبان مشترک با آن پیدا کنی ممکن است گول حاجی گرینف‌ها را بخورد.

ده نمکی در ادامه گفتگو با ایسنا درباره پیش بینی‌اش از فروش فیلم گفت: «اخراجی‌ها3» شرایط متفاوت‌تری را نسبت به 1 و 2 دارد و هزینه تخریبی علیه فیلم به مراتب بیشتر است. مخاطب سینمای ایران هر سال ریزش دارد و باید منتظر آینده بود و امیدوارم این پدیده قاچاق که در هفته اول رخ داد تاثیر منفی خودش را نگذارد. کسانی که دایه‌دار امنیت شغلی هستند و در موارد مشابه واکنش‌های خوبی از خود نشان دادند در این مورد که‌ انگیزه‌های سیاسی پشتش است سکوت نکنند. اگر قرار باشد این تبدیل به قاعده‌ای شود که هر کسی که از فیلم خوشش نیاید بتواند به آن لطمه بزند فکرمی‌کنم در آینده دیگران هم از این امنیت برخوردار نخواهند بود.

وی با اشاره به حواشی اکران این فیلم اظهار کرد: اینکه گفته می‌شود بعضی جاها هنگام نمایش اتفاقاتی افتاد چنین چیزی نبود و این جوسازی تیمی رسانه‌ای است که ارتباطات سینمایی دارند و با حب و بغض و حسادت‌های سینمایی این کارها را می‌کنند و به نام سیاست تمام می‌کنند و نمی‌خواهند «اخراجی‌ها3» اتفاق 1 و 2 برایش بیفتد. چطور می‌شود کسی در مشهد کمی رنگ به پرده بپاشد و هنوز خشک نشده خبر در سایت‌های ضد انقلاب خارج برود و قطعا کسی که رنگ پاشیده و کسی که خبر داده هر دو دستشان در یک کاسه است و امیدوارم کسانی که فضای اکران را ناامن کردند به مجازات برسند.

ده‌نمکی درباره ساخت قسمت چهارم «اخراجی ها» با بیان اینکه هنوز تصمیم نگرفته‌ام اظهار کرد: اگر«اخراجی‌ها» باعث این شود عده‌ای اینقدر عصبانی شوند چرا ادامه پیدا نکند، اما فعلا تصمیمی ندارم.