تنبلي چشم شايعترين علت نابينايي يك چشم در افراد زير 20 سال
تنبلي چشم شايعترين علت نابينايي يك چشم در افراد زير 20 سال و دومين علت كاهش بينايي در كودكان است. آمار نشان ميدهد، شيوع آمبليوپي در جهان 2 تا 5 درصد و در ايران 4/1 درصد است.
به گزارش خبرگزاري فارس ، در افرادي كه مبتلا به اين بيماري هستند يك چشم بهتر از چشم ديگر عمل ميكند و چون چشم تنبل به دلايلي بدتر از چشم ديگر عمل ميكند. مغز تصميم ميگيرد تا از چشم سالم استفاده كند.
با گذشت زمان رشتههاي عصبي چشم تنبل به تدريج ضعيف تر ميشود و رشتههاي عصبي چشم سالم قويتر ميشود. راه درمان سنتي اين مشكل اين است كه بيمار با بستن چشم سالم خود، چشم تنبل را وادار به كار كند.
*تنها راه پيشگيري از تنبلي چشم تشخيص به موقع عوامل ايجادكننده آن است
زهرا نوع پرست، مدير كل دفتر پيشگيري از معلوليت سازمان بهزيستي در رابطه با راههاي پيشگيري از بيماري تنبلي چشم ميگويد: تنها راه پيشگيري از تنبلي چشم تشخيص به موقع عوامل ايجادكننده آن است و از آنجا كه بسياري از عوامل براي خانوادهها ناشناخته است. چشم همه كودكان بايد حداقل 3 بار قبل از دبستان در زمانهاي 3 تا 4 ماهگي، 2تا 3 سالگي و 5 تا 6 سالگي معاينه شود.
وي ميافزايد: درمان تنبلي چشم به 3 عامل سني كه تنبلي چشم به وجود آمده، مدت زماني كه از ايجاد تنبلي چشم گذشته و سني كه در آن درمان آغاز شده است، بستگي دارد. نكته مهم در درمان تنبلي چشم اين است كه هرچقدر سن كوك كمتر باشد، شانس درمان بيشتر و مدت زماني درمان كوتاهتر ميشود. هر چه درمان چشم تنبل بيشتر به عقب بيفتد، احتمال بهدست آوردن بينايي كامل كمتر ميشود و بهترين سن براي درمان تنبلي چشم قبل از 5 سالگي است.
*روشهاي درماني تنبلي چشم بستن چشم سالم و استفاده از عينك است
نوعپرست ميگويد: روشهاي درماني براي درمان چشم تنبل عبارتند از بستن چشم سالم، استفاده از عينك، انجام جراحي و تمرينات چشمي و بهترين درمان تنبلي چشم بستن چشم سالم است تا چشم تنبل فعال شود. اگر تنبلي چشم بر اثر بيماري مادرزادي مانند پايين افتادن پلك يا ساير عيوب ساختماني ايجاد شده باشد. بهترين درمان جراحي است. در مورد آب مرواريد مادرزادي اگر عمل جراحي پس از تولد تا سه ماهگي هرچه سريعتر صورت بگيرد نتيجه بهتري خواهد داشت اما پس از سه ماهگي نتيجه جراحي رضايتبخش نخواهد بود.
نوع پرست اضافه ميكند: انجام تمرينات چشمي مانند نقاشي كردن، بازي خط و نقطه، پرتاب توپ به سوي هدف تعيين شده كتاب خواندن، خميربازي و بريدن اشكال در كنار ساير روشهاي درماني ميتواند بر بهبود ديد كودك اثر بگذارد و آن را تسريع كند. علاوه بر اين با توجه به اينكه عود بيماري تنبلي چشم تا سن 10 سالگي امكانپذير است و در اكثر مواقع بدون علامت نيز هست لذا مراجعه منظم به متخصص و رعايت دقيق دستورات وي تا 10 سالگي ضروري است.
*برنامه غربالگري بينايي از 13 پيش در كشور اجرا ميشود
وي ميگويد: برنامه كشوري پيشگيري از تنبلي چشم توسط معاونت امور فرهنگي و پيشگيري سازمان بهزيستي كشور پس از اجراي آزمايشي در مهدها و آمادگيهاي شهر بندرعباس سال 74 و سپس شهرستان اصفهان سال 75 به تدريج گسترش پيدا كرد و در سال 76 در سطح مهدها و آمادگي كشور و در سال 77 در همه شهرها و روستاهاي كشور اجرا شد. هر ساله در آبان كودكان 3 تا 6 ساله تحت پوشش مهدها و آمادگيها و كودكان 4 تا 6 ساله مراجعه كننده در مراكز سنجش بينايي شامل مهدها، آمادگيها، مدارس و خانههاي بهداشت تحت معاينه ديد قرار ميگيرند.
محمد نفريه، معاون امور پيشگيري سازمان بهزيستي كشور در اين رابطه اضافه ميكند: چشمان بعضي از كودكان با آنكه سالم و طبيعي به نظر ميرسد اما از سلامت و ديد كافي برخوردار نيستند. رشد و تكامل مركز بينايي در مغز از دوران جنيني تا حدود 10 سالگي ادامه دارد اما حداكثر سرعت رشد آن تا 3 سالگي است.
نفريه ميافزايد: نتيجه تكامل دستگاه بينايي در اين دوران ديد واضح و كامل است در اين مدت به خصوص در 3 سال اول زندگي هر عاملي كه باعث اشكال ديد در يك يا هر 2 چشم شود، رشد و تكامل دستگاه بينايي را متوقف ميسازد و در نتيجه باعث كاهش ميزان بينايي كودك ميشود. امكان دارد چشمي از نظر ظاهر كاملاً طبيعي باشد ولي فرد از بينايي كامل و طبيعي برخوردار نباشد. در صورتي كه اشكال ديد كودك قبل از 5 سالگي تشخيص داده شود و تحت درمان قرار گيرد حتي اگر چشم در اين مدت تنبل شده باشد با درمان به موقع بينايي كامل به دست ميآيد.
*بهترين سن براي درمان تنبلي چشم زير 5 سال است
معاون امور پيشگيري سازمان بهزيستي كشور ميگويد: بهترين سن براي درمان تنبلي چشم زير 5 سال است هرچه درمان چشم تنبل بيشتر به عقب بيفتد احتمال به دست آوردن بينايي كامل كمتر ميشود به طوري كه پس از 7 تا 10 سالگي درمان تأثير زيادي در بينايي نخواهد داشت.
*شايعترين عوامل ايجاد كننده تنبلي چشم نزديك بيني، دوربيني و آستيگماتيسم دانست
نفريه اضافه ميكند: شايع ترين عوامل ايجاد كننده تنبلي چشم را ميتوان در نزديك بيني، دوربيني و آستيگماتيسم دانست. اگر ديد هر دو چشم بسيار كم باشد، تفاوت ديد هر دو چشم زياد باشد چشم ضعيف تر نميتواند تصوير واضحي از اشيا را دريافت و چشم دچار تنبلي ميشود. اشكالات مادرزادي در ساختمان چشم آب مرواريد (كاتاراكت) و پايين افتادگي پلك باعث ميشود كه چشم نتواند تصوير واضحي از اشيا را دريافت كند.
* كاهش قدرت تمركز، اختلالات تحصيلي و يادگيري ميتواند از عوارض تنبلي چشم باشد
وي ادامه يادآور ميشود: اگر پس از توليد تا 3 ماهگي عمل جراحي صورت گيرد نتيجه بهتر خواهد شد. لوچي يا انحراف چشم نيز ميتواند باعث دوربيني شده در نتيجه تصوير واضحي روي شبكه چشم تشكيل نشود به اين ترتيب مغز به تدريج براي حذف دوبيني تصوير چشم منحرف را حذف كرده و تنبلي چشم ايجاد ميشود. نابينايي يا كاهش بينايي دائم، اختلال در ديد عمقي، كاهش قدرت تمركز و تفكيك، اختلالات تحصيلي و يادگيري ميتواند از عوارض تنبلي چشم باشد.
با گذشت زمان رشتههاي عصبي چشم تنبل به تدريج ضعيف تر ميشود و رشتههاي عصبي چشم سالم قويتر ميشود. راه درمان سنتي اين مشكل اين است كه بيمار با بستن چشم سالم خود، چشم تنبل را وادار به كار كند.
*تنها راه پيشگيري از تنبلي چشم تشخيص به موقع عوامل ايجادكننده آن است
زهرا نوع پرست، مدير كل دفتر پيشگيري از معلوليت سازمان بهزيستي در رابطه با راههاي پيشگيري از بيماري تنبلي چشم ميگويد: تنها راه پيشگيري از تنبلي چشم تشخيص به موقع عوامل ايجادكننده آن است و از آنجا كه بسياري از عوامل براي خانوادهها ناشناخته است. چشم همه كودكان بايد حداقل 3 بار قبل از دبستان در زمانهاي 3 تا 4 ماهگي، 2تا 3 سالگي و 5 تا 6 سالگي معاينه شود.
وي ميافزايد: درمان تنبلي چشم به 3 عامل سني كه تنبلي چشم به وجود آمده، مدت زماني كه از ايجاد تنبلي چشم گذشته و سني كه در آن درمان آغاز شده است، بستگي دارد. نكته مهم در درمان تنبلي چشم اين است كه هرچقدر سن كوك كمتر باشد، شانس درمان بيشتر و مدت زماني درمان كوتاهتر ميشود. هر چه درمان چشم تنبل بيشتر به عقب بيفتد، احتمال بهدست آوردن بينايي كامل كمتر ميشود و بهترين سن براي درمان تنبلي چشم قبل از 5 سالگي است.
*روشهاي درماني تنبلي چشم بستن چشم سالم و استفاده از عينك است
نوعپرست ميگويد: روشهاي درماني براي درمان چشم تنبل عبارتند از بستن چشم سالم، استفاده از عينك، انجام جراحي و تمرينات چشمي و بهترين درمان تنبلي چشم بستن چشم سالم است تا چشم تنبل فعال شود. اگر تنبلي چشم بر اثر بيماري مادرزادي مانند پايين افتادن پلك يا ساير عيوب ساختماني ايجاد شده باشد. بهترين درمان جراحي است. در مورد آب مرواريد مادرزادي اگر عمل جراحي پس از تولد تا سه ماهگي هرچه سريعتر صورت بگيرد نتيجه بهتري خواهد داشت اما پس از سه ماهگي نتيجه جراحي رضايتبخش نخواهد بود.
نوع پرست اضافه ميكند: انجام تمرينات چشمي مانند نقاشي كردن، بازي خط و نقطه، پرتاب توپ به سوي هدف تعيين شده كتاب خواندن، خميربازي و بريدن اشكال در كنار ساير روشهاي درماني ميتواند بر بهبود ديد كودك اثر بگذارد و آن را تسريع كند. علاوه بر اين با توجه به اينكه عود بيماري تنبلي چشم تا سن 10 سالگي امكانپذير است و در اكثر مواقع بدون علامت نيز هست لذا مراجعه منظم به متخصص و رعايت دقيق دستورات وي تا 10 سالگي ضروري است.
*برنامه غربالگري بينايي از 13 پيش در كشور اجرا ميشود
وي ميگويد: برنامه كشوري پيشگيري از تنبلي چشم توسط معاونت امور فرهنگي و پيشگيري سازمان بهزيستي كشور پس از اجراي آزمايشي در مهدها و آمادگيهاي شهر بندرعباس سال 74 و سپس شهرستان اصفهان سال 75 به تدريج گسترش پيدا كرد و در سال 76 در سطح مهدها و آمادگي كشور و در سال 77 در همه شهرها و روستاهاي كشور اجرا شد. هر ساله در آبان كودكان 3 تا 6 ساله تحت پوشش مهدها و آمادگيها و كودكان 4 تا 6 ساله مراجعه كننده در مراكز سنجش بينايي شامل مهدها، آمادگيها، مدارس و خانههاي بهداشت تحت معاينه ديد قرار ميگيرند.
محمد نفريه، معاون امور پيشگيري سازمان بهزيستي كشور در اين رابطه اضافه ميكند: چشمان بعضي از كودكان با آنكه سالم و طبيعي به نظر ميرسد اما از سلامت و ديد كافي برخوردار نيستند. رشد و تكامل مركز بينايي در مغز از دوران جنيني تا حدود 10 سالگي ادامه دارد اما حداكثر سرعت رشد آن تا 3 سالگي است.
نفريه ميافزايد: نتيجه تكامل دستگاه بينايي در اين دوران ديد واضح و كامل است در اين مدت به خصوص در 3 سال اول زندگي هر عاملي كه باعث اشكال ديد در يك يا هر 2 چشم شود، رشد و تكامل دستگاه بينايي را متوقف ميسازد و در نتيجه باعث كاهش ميزان بينايي كودك ميشود. امكان دارد چشمي از نظر ظاهر كاملاً طبيعي باشد ولي فرد از بينايي كامل و طبيعي برخوردار نباشد. در صورتي كه اشكال ديد كودك قبل از 5 سالگي تشخيص داده شود و تحت درمان قرار گيرد حتي اگر چشم در اين مدت تنبل شده باشد با درمان به موقع بينايي كامل به دست ميآيد.
*بهترين سن براي درمان تنبلي چشم زير 5 سال است
معاون امور پيشگيري سازمان بهزيستي كشور ميگويد: بهترين سن براي درمان تنبلي چشم زير 5 سال است هرچه درمان چشم تنبل بيشتر به عقب بيفتد احتمال به دست آوردن بينايي كامل كمتر ميشود به طوري كه پس از 7 تا 10 سالگي درمان تأثير زيادي در بينايي نخواهد داشت.
*شايعترين عوامل ايجاد كننده تنبلي چشم نزديك بيني، دوربيني و آستيگماتيسم دانست
نفريه اضافه ميكند: شايع ترين عوامل ايجاد كننده تنبلي چشم را ميتوان در نزديك بيني، دوربيني و آستيگماتيسم دانست. اگر ديد هر دو چشم بسيار كم باشد، تفاوت ديد هر دو چشم زياد باشد چشم ضعيف تر نميتواند تصوير واضحي از اشيا را دريافت و چشم دچار تنبلي ميشود. اشكالات مادرزادي در ساختمان چشم آب مرواريد (كاتاراكت) و پايين افتادگي پلك باعث ميشود كه چشم نتواند تصوير واضحي از اشيا را دريافت كند.
* كاهش قدرت تمركز، اختلالات تحصيلي و يادگيري ميتواند از عوارض تنبلي چشم باشد
وي ادامه يادآور ميشود: اگر پس از توليد تا 3 ماهگي عمل جراحي صورت گيرد نتيجه بهتر خواهد شد. لوچي يا انحراف چشم نيز ميتواند باعث دوربيني شده در نتيجه تصوير واضحي روي شبكه چشم تشكيل نشود به اين ترتيب مغز به تدريج براي حذف دوبيني تصوير چشم منحرف را حذف كرده و تنبلي چشم ايجاد ميشود. نابينايي يا كاهش بينايي دائم، اختلال در ديد عمقي، كاهش قدرت تمركز و تفكيك، اختلالات تحصيلي و يادگيري ميتواند از عوارض تنبلي چشم باشد.
شما می توانید مطالب و تصاویر خود را به آدرس زیر ارسال فرمایید.
bultannews@gmail.com
