«انواع عشق» و نگاه به زن با عینک غربی

رویداد، نقدی بر کتاب« انواع عشق»

دربارۀ ناشر:
ناشر: انتشارات بنیاد فرهنگ زندگی(وابسته به بنیاد فرهنگی زندگی بالنده )
سال تاسیس:1388
مدیریت : رضایی، سید محمدیاسر
نوع ناشر: خصوصی
فعالیت : عمده فعالیت این انتشارات، چاپ کتب روانشناسی غرب و به نوعی ترویج آن است. این در حالی است که رویکرد حوزه های فرهنگی در هر جامعه ای می بایست، ترویج و اشاعه فرهنگ بومی و ملی آن جامعه باشد.

آثار منتشر شده توسط ناشر:
 تنها راه پایداری زندگی زناشویی
 رازهای مدیریت وارن بافت
 زندگی نزیسته‌ات را زندگی کن
 زندگی برازنده من
 انواع عشق
 اسرار سایه
 لطفا از این طرف
 مرد ایده‌آل
 رمز پیروزی در بازارهای امروزی
 سایه‌ات را مالک شو
 چرا حال انسان امروزی خوب نیست
 انواع مردان

مترجم:
فرشید قهرمانی، مترجم کتاب انواع عشق می باشد که عمده فعالیت وی ترجمه آثار روانشناسی غرب است. ناگفته نماند، ترجمه کتاب "عشق رقص زندگی" مجموعه ای از سخنان و تعالیم اوشو نیز از آثار همین مترجم است.

کتب ترجمه شده توسط وی :
 عشق، رقص زندگی
 کتاب شانس
 انواع مردان
 نکته هایی درباره شادمانی
 کتاب گمشده راهنمای زندگی
 نامه هایی از هستی
 جشن زندگی
 حکایت خرد و ثروت
 مذاکره
 تائوت چینگ
 اسرار سایه
 هنر زندگی
 ماه نو
 کیش و مات
 مدیران پویا 1- 9

نویسنده :
الکساندر اویلا، دکترای روانشناسی بالینی و مدرس دانشگاه کالیفرنیا، نویسنده و پژوهشگر حوزه روانی است که با تکیه بر تئوری "کارل گوستا یونگ" (از شاگردان برجسته فروید) ، کتاب انواع عشق را به منظور انتخاب همسر دلخواه قلم فرسایی نمود.

کتاب در یک نگاه:
کتاب انواع عشق با ارائه آزمون خودشناسی، در بدو امر لازمه انتخاب صحیح را شناخت خویش دانسته و فصل اول این کتاب را با طرح آزمونی 28 سوالی، با عنوان ( برداشتن نقابتان)، به این مساله اختصاص داده است. با روشن شدن نوع شخصیت فرد بوسیله آزمون ابتدایی؛ در بخش دوم، با معرفی انواع شخصیتها، به بررسی انواع عشق مناسب پرداخته و در ادامه با طرح عناوین "کجا می توانید فرد مورد نظر خود را ملاقات کنید"، "چگونه می توان با شخص مورد نظر ملاقات کرد"، "چگونه می توانید شخص مورد نظر را به سوی خود جذب کنید" و "چه نوع رابطه ای را می توان از او انتظار داشته باشید" به بررسی و پاسخگویی این عناوین می پردازد و در بخش سوم (بخش پایانی) کاربرد شیوه انواع عشق را مطرح می سازد. علیرغم این که در پیشگفتار، رسالت این اثر -آگاهی بخشی روابط زناشویی- عنوان شد، محتوای کتاب، بیشتر در راستای تبیین روابط قبل از ازدواج و استحکام روابطی طولانی بوده که در خوش بینانه ترین حالت، می تواند منجر به ازدواج شود.

نقد های وارد به کتاب :

1. مغلطه ای در گفتار:
در مقدمه این کتاب با این عبارت مواجه می شویم: [به یاد داشته باشیم که یک خطر جدی در تشکیل زندگی مشترک از این رو پدید می آید که طرفین خواسته یا ناخواسته خود را به شکلی معرفی کنند که مقبول فرد مقابل باشد.] . نویسنده عدم شناخت رفتارهای متظاهرانه افراد برای ایجاد جذابیت را خطری جدی تلقی می کند و فضیلت این کتاب را پیشگیری از چنین رفتارهایی می داند؛ متاسفانه بر خلاف ادعای نویسنده، ساختار کتاب بر پایه هدفی مغایر سخن وی پی ریزی شده است.
کتاب حاضر با معرفی انواع شخصیتها، در ذیل هر شخصیت عناوینی را مطرح نموده و به شرح و بررسی آن عناوین می پردازد. یکی از آن عناوین، عنوانِ"چگونه می توانید شخصیت مورد نظر را به سوی خود جذب کنید" می باشد.

نویسنده در ذیل این عنوان، روشهای جذب شخصیت افراد را با توجه به نوع شخصیت آنها بررسی می کند، که این مساله با ادعای او در تناقض است. برای نمونه در ذیل شخصیت افراد نوآور آورده است: نکته ی مهم دیگر این است که هنگام ملاقات با نوآور از ایده های او حرف بزنید و خود را به این ایده ها علاقه مند نشان بدهید. علاقه مند نشاندن فرد نوعی تظاهر برای مقبول واقع شدن است که با ادعای کتاب در قسمت مقدمه تغایر دارد.

2. ترویج فرهنگ غربی و دوری از معنویت:
هر اثری متاثر از: فرهنگ، باور، عقاید و ایدئولوژی نویسنده خویش است. مهمترین نقد وارده بر این اثر را، ترویج فرهنگ غیر بومی نویسنده اش می توان عنوان کرد. این گونه آثار به دلیل تزریق روحیه مادی گرایانه به تفکر افراد، آنان را از معنویت که نیاز اساسی هر انسانی است دور میکنند.

3. حذف نقش خانواده ها در مساله ازدواج :
جایگاه عقل، این فصل ممیز انسان با سایر موجودات، برکسی پوشیده نیست و انسان به وسیله روشنگری همین موهبت الهی است که ظلمت جهل را پایان می بخشد و در راه سعادتمندی قدم می نهد. اما همین عقل نیز در پاره ای از موارد از انتخاب صحیح باز مانده و محتاج عقل کامل تری در جبران بعضِ کاستی های خود می گردد. فلسفه مشورت نیز ریشه در همین مساله دارد. خانواده به عنوان امین ترین و خیرخواه ترین کانون اجتماعی می تواند ،در رأسِ این آگاهی بخشی ها، در امر مشورت به اعضاء خود یاری رساند.
متاسفانه راهکارهای ارائه شده این اثر، مبتنی بر نگاه فردی است تا جمعی و رد پای حضور خانواده و اعتبار بخشی به مساله مشورت در آن بسیار کمرنگ است. این رویکرد را در شیوه پیشنهادی نویسنده در مساله همسریابی به وضوح می توان یافت . در این شیوه ، فرد می بایست یکه و تنها روانه محیط اجتماع گردد و برای یافتن همسر در مکان های پیشنهادی نویسنده حضور یابد.

4. تدلیس و فریب در جذب دیگران:
نویسنده با ارائه راهکارهایی متظاهرانه در جذب افراد، مخاطبش را تشویق به نوعی تدلیس در رسیدن به آنچه مطلوب است می نماید. فریب دیگران با تظاهر به انجام آنچه او می پسندد در محتوای این اثر به ظاهر آموزشی به وضوح یافت می شود.

5. عملی نبودن راهکارهای نویسنده بدلیل تنافی آن با شریعت:
جز این نیست که رسالت یک اثر آموزشی در عملی بودن شیوه های بکار گرفته شده در آن است. این اثر را به دلیل تنافی شیوه ها و راه کارهای ارائه شده با شریعت اسلام نمی توان اثری کاربردی دانست. این مساله علاوه بر این که اعتبار یک اثر آموزشی را زیر سوال می برد؛ در صورت بکارگیری شیوهای مطروحه، نویسنده مخاطبش را در راستای خلاف شرع های دینش پیش خواهد برد.

6. نگاه به زن با عینک غربی :
این اثر به دلیل ترغیب جوانان به ازدواج با سبک و سیاق غربی و به دلیل نگاه فمینیستی در طرح مساله ازدواج توسط زنان، علاوه بر عدم شناخت نیازهای فردی و پایین آوردن جایگاه و منزلت زن ، حساسیت زدایی از مساله حیاء و عفت دینی و ترویج آن را موجب خواهد شد، که با عرف و فرهنگ جامعه کنونی ما در تنافی است. پیشنهاد مستقیم زن به فرد مورد علاقه اش منافی حیاء و عفت زن مسلمان است و اگر زنی خواستار ازدواج با فرد مورد علاقه خویش باشد؛ شایسته تر آنکه این مساله به طور غیر مستقیم ، توسط بستگان و خانواده او مطرح گردد.