آقای علی‌اف! قرآن برای بوسیدن بود، حجاب برای ممنوع‌کردن؟!
گروه بین الملل از نمایش احترام به مقدسات اسلامی در روزهای پیروزی قره‌باغ تا محرومیت معلمان و دختران محجبه از کلاس درس؛ سیاست تازه باکو پرسش‌های جدی درباره صداقت رفتار مذهبی خاندان علی‌اف برانگیخته است.
به گزارش بولتن نیوز، یک‌سو تصویر الهام علی‌اف و همسرش مهربان علیوا در مسجد تاریخی آغدام دیده می‌شود؛ جایی که بانوی اول جمهوری آذربایجان با روسری در برابر دوربین‌ها قرآن کریم را می‌بوسد. سوی دیگر، تصاویر تلخی از دانش‌آموزانی منتشر شده که با گریه معلم محجبه خود را در آغوش می‌گیرند؛ معلمی که بنا بر گزارش‌های منتشرشده، ادامه فعالیتش به‌دلیل پوشش اسلامی با مانع روبه‌رو شده است.
فاصله این دو تصویر فقط شش سال نیست؛ فاصله میان دو رفتار متناقض از سوی حاکمیتی است که روزی احترام به نمادهای اسلامی را به نمایش گذاشت و امروز به نام سکولاریسم، پوشش مذهبی زنان و دختران را در مدارس محدود می‌کند.
وقتی قرآن در قاب دوربین‌های ریاست‌جمهوری قرار گرفت
در ۲۳ نوامبر ۲۰۲۰، پس از جنگ دوم قره‌باغ، الهام علی‌اف به همراه همسرش وارد مسجد تاریخی آغدام شد.
تصاویر رسمی آن روز، مهربان علیوا را با پوشش سر و در حال بوسیدن قرآن کریم نشان می‌دهد؛ تصاویری که در رسانه‌های مختلف بازتاب یافت و به یکی از نمادهای توجه رهبران باکو به میراث اسلامی قره‌باغ تبدیل شد.
اما امروز همان حکومت با پرسشی مواجه است که پاسخ به آن چندان ساده نیست:
چگونه پوشیدن روسری برای همسر رئیس‌جمهور در مسجد، نشانه احترام به مقدسات است، اما پوشیدن همان روسری برای یک معلم یا دانش‌آموز می‌تواند مانعی برای حضور در مدرسه باشد؟
اشک دانش‌آموزان؛ تصویری که تبلیغات رسمی نمی‌تواند پاک کند
در روزهای اخیر، ویدئوهایی از مدارس جمهوری آذربایجان منتشر شده که در آنها دانش‌آموزان با گریه و در آغوش گرفتن معلمان محجبه، نسبت به کنار گذاشته شدن آنان اعتراض می‌کنند.
براساس گزارش الجزیره، اصلاح مقررات پوشش مدارس که در سپتامبر ۲۰۲۶ تصویب شد، به‌صراحت نام حجاب را ذکر نمی‌کند، اما پوشش مغایر با اصل سکولار بودن آموزش را ممنوع می‌داند. اجرای این مقررات در برخی مدارس به جلوگیری از ورود معلمان و دانش‌آموزان محجبه منجر شده است.
گلشن علیوا، معلم زبان انگلیسی با ۲۳ سال سابقه، به الجزیره گفته است که اجازه ورود به مدرسه را نیافته و دخترش نیز از ورود محروم شده است. او خواسته است بدون آنکه اعتقادات مذهبی‌اش مانع اشتغال شود، به تدریس ادامه دهد.
اینجا دیگر مسئله صرفاً روسری نیست؛ مسئله آینده شغلی یک معلم، حق آموزش یک دختر و اشک کودکانی است که نمی‌فهمند چرا معلم محبوبشان باید به خاطر پوشش خود از کلاس درس دور بماند.
اعتراض از ترکیه؛ «علی‌اف ما را فریب داد»
این تناقض از نگاه کاربران ترکیه نیز پنهان نمانده است.
فاتح توغرا دوروک، کاربر ترک شبکه اجتماعی ایکس، با انتشار تصاویر علی‌اف و همسرش در مسجد و اشاره به محدودیت‌های حجاب در مدارس جمهوری آذربایجان، از رفتار آنان به‌شدت انتقاد کرده است.
او معتقد است نمایش احترام به اسلام در دوران جنگ قره‌باغ با سیاست امروز حکومت باکو در قبال زنان محجبه سازگاری ندارد.
این انتقاد، هرچند بیانگر موضع یک کاربر است، اما پرسش مهمی را پیش روی افکار عمومی مسلمانان منطقه قرار می‌دهد: آیا احترام به نمادهای دینی باید فقط در مراسم رسمی و مناسبت‌های سیاسی دیده شود؟
آقای علی‌اف! سکولاریسم به معنای محروم‌کردن مؤمنان از تحصیل نیست
حکومت جمهوری آذربایجان برای دفاع از مقررات جدید، به اصل سکولار بودن نظام آموزشی استناد می‌کند. اما منتقدان می‌پرسند چگونه می‌توان از آزادی عقیده سخن گفت و هم‌زمان حضور زنان و دختران محجبه را در محیط آموزشی محدود کرد؟
سکولار بودن حکومت و مدارس لزوماً به معنای محروم‌کردن شهروندان از حق انتخاب پوشش مذهبی نیست.
اگر معلمی صلاحیت علمی و حرفه‌ای لازم را دارد، چرا باید روسری او بر سال‌ها تجربه تدریسش سایه بیندازد؟
اگر دختری خواهان تحصیل است، چرا باید میان اعتقاد مذهبی و نشستن پشت نیمکت مدرسه یکی را انتخاب کند؟
این پرسش‌ها اکنون متوجه دولتی است که باید توضیح دهد چگونه می‌خواهد میان اصول آموزشی، حقوق شهروندی و آزادی مذهب تعادل برقرار کند.
قرآن را می‌توان بوسید؛ اما حرمت آن را هم باید نگه داشت
الهام علی‌اف و همسرش حق دارند به مسجد بروند، قرآن ببوسند و به میراث اسلامی کشورشان احترام بگذارند؛ همان‌طور که شهروندان جمهوری آذربایجان نیز باید بتوانند از آزادی عقیده و حقوق آموزشی خود برخوردار باشند.
مسئله اصلی، حضور رئیس‌جمهور در مسجد یا برگزاری جشن کریسمس نیست. احترام به آیین‌های مختلف می‌تواند نشانه مدارا باشد.
تناقض از جایی آغاز می‌شود که نمایش احترام به یک باور در سطح حاکمیت مجاز باشد، اما ابراز همان باور برای شهروند عادی به محرومیت از آموزش یا اشتغال منتهی شود.
اکنون دولت باکو باید به جای پنهان‌شدن پشت تعابیر کلی، روشن و صریح پاسخ دهد: آیا معلمان محجبه حق ادامه تدریس دارند؟ آیا دختران محجبه می‌توانند بدون کنار گذاشتن پوشش خود وارد کلاس درس شوند؟
و سرانجام، پرسشی که تصاویر آغدام را دوباره به صدر توجه افکار عمومی بازگردانده است:
آقای علی‌اف! اگر روسری مهربان علیوا در مسجد آغدام محترم بود، چرا روسری معلم آذربایجانی در کلاس درس تحمل نمی‌شود؟
برای انتشار، پیشنهاد می‌کنم تصویر مسجد آغدام و تصویر خداحافظی معلم با دانش‌آموزان کنار یکدیگر قرار بگیرند و فیلم گریه دانش‌آموزان در ابتدای گزارش بارگذاری شود.
جمله روی عکس:
«روسری همسرتان مقدس؛ روسری معلمان ممنوع؟!»
یک نکته تحریریه‌ای مهم: اتهام «وابستگی به صهیونیسم» که در توییت آمده، بدون سند مستقل نباید به‌عنوان واقعیت وارد گزارش شود. تناقض مستند رفتار دولت علی‌اف در موضوع حجاب، به‌تنهایی برای یک گزارش تند و اثرگذار کافی است.
شما می توانید مطالب و تصاویر خود را به آدرس زیر ارسال فرمایید.
bultannews@gmail.com
