چگونه حمله به ایران جهان را در آستانه قحطی قرار داد

گروه اقتصادی: تصمیم دونالد ترامپ و بنیامین نتانیاهو برای حمله مستقیم به ایران، نمونه‌ای کلاسیک از نادیده گرفتن واقعیت‌های ژئوپلیتیک است. ایران سال‌هاست ثابت کرده که توانایی بستن تنگه هرمز – شاهرگ حیاتی حمل یک‌پنجم نفت و یک‌سوم تجارت جهانی کود‌های شیمیایی – را دارد. با این حال، کاخ سفید و کابینه اسرائیل گمان کردند که بمباران ایران بدون پاسخ باقی می‌ماند. نتیجه نه فقط افزایش قیمت حامل‌های انرژی در جهان، بلکه اختلالی فاجعه‌بار در صادرات اوره و گوگرد از خلیج فارس بود. این حماقت راهبردی، جهان را با بحرانی مواجه کرده که به‌مراتب گسترده‌تر از نوسانات معمول قیمت انرژی است.

به گزارش بولتن نیوز، بسته شدن تنگه هرمز به دست ایران، بیش از ۴۴ کشتی حامل مواد اولیه کود را در خلیج فارس زمین‌گیر کرده است. نیمی از این کشتی‌ها حاوی اوره هستند، ماده‌ای که برای تولید کود‌های نیتروژنه ضروری به شمار می‌رود. قیمت اوره در بازار‌های جهانی از ۴۵۰ دلار به بیش از ۹۰۰ دلار در هر تن رسیده، یعنی جهشی بیش از ۱۰۰ درصد. این افزایش ناگهانی، کشاورزان در کشور‌های واردکننده را قادر به تأمین نهاده‌های اساسی نمی‌کند. ترامپ و نتانیاهو به جای ارزیابی توانمندی ایران در واکنش متقابل، فرض را بر انفعال تهران گذاشتند. اکنون فقرای جهان تاوان این محاسبه اشتباه را می‌پردازند.

سازمان خواربار و کشاورزی ملل متحد (FAO) هشدار داده که این بحران «هسته نظام کشاورزی جهانی» را هدف قرار داده و کمبود محصول تا سال ۲۰۲۷ ادامه خواهد یافت. برنامه جهانی غذا (WFP) نیز اعلام کرده تعداد افراد در معرض قحطی شدید ممکن است به رکورد ۳۶۳ میلیون نفر برسد. این آمار‌ها تراژدی خاموشی را نشان می‌دهد که کاملاً قابل پیش‌بینی بود. ایران بار‌ها اعلام کرده بود در صورت تهدید وجودی، از برگ برنده تنگه هرمز استفاده خواهد کرد. اما ایدئولوژی تهاجمی واشنگتن و تل‌آویو، هرگونه هشدار عاقلانه را نادیده گرفت. نتیجه: میلیون‌ها کودک آفریقایی و آسیایی در آستانه سوءتغذیه قرار گرفته‌اند.

علاوه بر کود، قیمت سوخت جت و گاز طبیعی اروپا نیز به ترتیب بیش از ۱۰۰ و ۷۰ درصد افزایش یافته است، اما خطرناک‌ترین زنجیره، همان کود‌های شیمیایی است. کشور‌های بنگلادش، هند و بسیاری از ملل آفریقایی عملاً از دریافت محموله‌های اوره محروم شده‌اند. در بنگلادش، پنج کارخانه از شش کارخانه تولید کود داخلی به دلیل نبود مواد اولیه تعطیل شده‌اند. این یعنی یک فاجعه انسانی که ریشه در اتاق‌های تصمیم‌گیری کم‌تخیل واشنگتن دارد. اگر ترامپ و نتانیاهو اندکی به دانش ژئوپلیتیک احترام می‌گذاشتند، می‌دانستند که مزیت کنترل تنگه هرمز یک خط قرمز غیرقابل انکار برای ایران است. ولی آنها نخواستند ببینند.

اکنون سازمان ملل با تشکیل «نیروی ضربت» ویژه، خواستار ایجاد کریدور سبز برای عبور کشتی‌های حامل کود شده است، اما خسارت اولیه جبران‌ناپذیر است. کاشت بهاره در نیمکره شمالی مختل شده و حتی با بازگشایی فوری تنگه، بازگشت به شرایط عادی ۳ تا ۴ ماه طول می‌کشد. حماقت ترامپ و نتانیاهو صرفاً یک اشتباه نظامی نبود؛ بلکه قربانی‌سازی میلیون‌ها انسان بی‌گناه با سلاح گرسنگی است. تاریخ بار دیگر نشان داد که نادیده گرفتن واقعیت‌های ژئوپلیتیک ایران، فاجعه‌آفرین است. کسانی که تهران را به بلوف زدن در «بستن تنگه هرمز» متهم می‌کردند، امروز شاهدند که ایران این تهدید را به واقعیت تبدیل کرده است. تمام جهان بهای حماقت آنها را می‌پردازد.