رسانه اسلامی، فرصتی برای مقابله با غرب

در دنیای امروز، کارکرد و نقش رسانه ها، امری است که بر هیچ کسی پوشیده نیست. رسانه یکی از مهم ترین ابزار های انتقال ارزش های هر فرهنگ به شمار می رود. رسانه، اعم از نوع سنتی و جدید آن، کاملا می تواند در خدمت انتقال فرهنگ از یک جامعه به جامعه دیگر و نیز تثبیت آن فرهنگ و همچنین انتقال ارزش های مورد نظر صاحبان خود به سایر جوامع باشد. از مصادیق سنتی رسانه، می توان به منابر ( در میان مسلمین ) اشاره کرد، تا شکل جدید رسانه، که مبتنی بر انتقال اطلاعات توسط تارهای در هم تنیده اینترنت در تمام دنیا است.

در این میان، ایران اسلامی می تواند با استفاده درست از رسانه، در راه نشر ارزش های والای اسلام بکوشد. رسانه، امروزه به عنوان اصلی ترین سلاح غرب در مقابله با اسلام قرار گرفته است. و در مقابل این هجوم همه جانبه، جمهوری اسلامی ایران نیز باید با استفاده از همین سلاح به مقابله با جریانات ضد اسلامی بپردازد.

مسئولان رسانه های مختلف در کشور باید به این نکته واقف باشند که جمهوری اسلامی ایران به عنوان کشوری پیش رو در جهان اسلام، باید برای حفظ این جایگاه و دفاع از اسلام عزیز در صحنه جهانی، از فرصت هایی که در مقابل خود دارد به خوبی استفاده کند، که یکی از راه های پیشرو بودن در این زمینه، استفاده از رسانه است.

البته در اینجا داشتن رسانه ای اسلامی و پویا مد نظر است. حضور رسانه اسلامی قوی در سطح جهان، نه تنها برای مسلمانان ایران بلکه برای همه مسلمانان دنیا مورد نیاز و مفید است. اما چنین حضوری فقط زمانی احساس خواهد شد که رسانه اسلامی، هویت متمایزی را برای خود به‏ دست آورد.

توجه به این نکته امری ضروری است که مبدا رسانه های دیداری و شنیداری که امروزه در دنیا مشغول فعالیت هستند کشور های غربی است و کاملا بدیهی است که این رسانه ها برای حفظ قدرت صاحبان خود، با دیگر نهادهای غربی از قبیل نهادهای اقتصادی و سیاسی همکاری کنند.

رسانه ها در غرب با توجه به ماهیت کشور های غربی، کاملا در راستای ارتقای ارزش های مادی مورد توجه غرب فعالیت می کنند. در مقابل باید توجه داشت که رسانه اسلامی باید برای ارتقای ارزش های اسلام فعالیت کند و نه اینکه خود به عاملی برای قدرت یابی هرچه بیشتر ارزش های غربی در جوامع اسلامی تبدیل شود.

در روز گاری که با کمترین امکانات و هزینه، و با استفاده از ابزارهای مدرن می توان به سمت ارزش های غربی متمایل شد، آیا رسانه های اسلامی نمی توانند با تلاش شبانه روزی خود، به عنوان مدافعی در برابر هجمه های وحشتناک رسانه ای توسط غربیان، عمل کنند؟

رسانه اسلامی باید برای خودش رسالتی داشته باشد، که با توجه به وضعیت حال حاضر جهان می توان نجات جوانان از چنگال ارزش های منحط غربی را برترین رسالت یک رسانه اسلامی دانست. (مقصود از رسالت در این عرصه، چیزی متفاوت از کارکرد و وظیفه است و به احساس‏ تعهدی گفته می‏شود که رسانه‏ها و گردانندگان آن‏ها نسبت به ارائه یا عدم ارائه اطلاعات و اخبار احساس می‏کنند. برای تشبیه می‏توان رسالت را روی حاکم بر فعالیت‏های حرفه‏ای و التزام‏ درونی و عملی به دنبال کردن هدف یا اهداف خاصی در ضمن انجام وظایف ذاتی دانست.)‍(1)

منظور از رسانه اسلامی، رسانه ای است با اعتقادات اسلامی، که تعهد در آن حرف اول را می زند. در این راستا باید با آموزش درست و اصولی، افرادی را برای فعالیت در این عرصه تربیت کرد که بتوانند در راستای منویات اسلامی گام بردارند.

با عنایت به این نکته که رسانه یکی از نهاد های تاثیر گذار در قدرت یابی کشورها است، و یک رسانه متعهد کاملا باید در راستای افزایش قدرت کشور خود فعالیت کند. و نیز با توجه به نگاه جمهوری اسلامی ایران به جهان اسلام و توجه به امت واحده اسلامی از سوی ایران، افزایش قدرت ایران برابر است با قدرت یابی هرچه بیشتر جهان اسلام و مسلمانان.

رسانه اسلامی باید در زمینه انتقال ارزش های دینی به جامعه کمک کند. زیرا در دوره ای که به عصر ارتباطات شهرت یافته است، بسیاری از مردم برای آگاهی از مسائل مختلف به رسانه رجوع می کنند. تا جایی که حضرت امام خمینی (ره) از صدا و سیما به دانشگاه تعبیر کرده اند و این خود کاملا نشان دهنده ارزش و اهمیت و جایگاه بالای رسانه در نزد علمای اسلام است. در نظر گرفتن چنین نقشی برای رسانه‏ها از جانب حضرت امام خمینی (ره)، مسئولیت اجتماعی و الهی مسئولین رسانه ها‏ را بسیار سنگین می‏کند. زیرا با توجه به این دیدگاه، رسانه‏ها نه تنها باید از انتشار آنچه برای جامعه‏ زیان‏آور است اجتناب کنند بلکه باید از نشر و پخش آنچه مفید نیست هم خودداری کنند.

امروزه صاحبان قدرت و ثروت در دنیا برای افزایش هرچه بیشتر ثروت خود و نیز فراگیر کردن ارزش های مادی مورد نظر خود، به ابزار رسانه دست یازیده اند و از این طریق به دنبال ایجاد شهروندان رسانه ای هستند. از نگاه این افراد(که مشهورترین آنها را می توان مرداک یهودی دانست)، رسانه برای تثبیت مرجعیت خودمدار خود نیاز دارد تا شبکه‏ای گسترده شکل دهد که چیزی یا ذهنی آزاده، خارج از آن نباشد که بتواند بیرون از این شبکه فراگیر دست به‏ تخریب یا نقد آن زند. باید همه‏چیز درون این شبکه فرو بلعیده شود. رسانه در ذات خود نیاز دارد تا خود را به عنوان تنها عالم ممکن بنماید. عالمی که همه‏چیز را درون این شبکه در اختیارتان قرار می‏دهد. هیچ اهمیتی ندارد که شما چه چیزی را در رسانه انتخاب می‏کنید، هم‏اینکه به درون این شبکه وارد می‏شوید به یک‏"شهروند رسانه‏ای‏"بدل شده‏اید. (2)

امروزه دنیای غرب تمام توان خود را به کار گرفته است تا نگاه جهانیان را برای همیشه به سمت خود داشته باشد و ابزارش در این راه، رسانه است. و با استفاده از رسانه است که ارزش های مورد نظر خود را انتقال می دهد. فرهنگ غرب چه چیزی را می خواهد انتقال بدهد؟ مگر نه این است که آنها به دنبال جهانی کردن سبک زندگی کاملا مادی خود و نیز فرهنگ خاص خود هستند. فرهنگی که ضد دین است و دین در آن نقشی ندارد و کاملا نگاهی مادی و این جهانی در آن موج می زند. و برای این کار از انواع فیلم ها، متون، سایت های اینترنتی و... استفاده می کند. ادوارد سعید نویسنده فلسطینی تبار در کتاب فرهنگ و امپریالیسم استدلال می کند که فرآورده های فرهنگی، متون و نوشته ها اموری خنثی و صرفا زیبایی شناسانه نیستند، بلکه در حقیقت همواره منافع قدرت ها، امیال و لذاتی در کار است، قطع نظر از اینکه اثر مربوط تا چه حد زیبایی شناسانه یا سرگرم کننده باشد.(3)

حال که غرب بیشترین توجه و تکیه خود را بر استفاده از قدرت رسانه برای استحاله فرهنگ های مختلف در فرهنگ لیبرالی غرب قرار داده است، بر ما است که تمام توان خود را صرف مقابله همه جانبه و نیز حملاتی پیش دستانه در عرصه رسانه نسبت به غرب قرار دهیم. ما باید به این یقین و باور برسیم که اسلام عزیز، یگانه راه سعادت بشر امروز است و باید برای قدرت یابی هرچه بیشتر آن تمام توان خود را مصروف داریم.

پی نوشت ها:

1.اسماعیلی، محسن. تأثیر انقلاب اسلامی بر کارکرد رسانه ها با مطالعه موردی در حقوق مطبوعات، مجله رسانه، بهار 88، شماره 77.

2. خاشعی، وحید. کاوشی در نسبت ماهوی انقلاب اسلامی و رسانه، مجله رسانه، بهار 88، شماره 77.

3. سمتی، محمد مهدی. عصر سی ان ان و هالیوود، صفحه 16، نشر نی، 1385.

علیرضا زمانی

منبع: مرکز اسناد انقلاب اسلامی