رسانه های غربی: اثرمدیریت براقتصاد ایران بیش از تحریم هاست

بولتن نیوز: در مورد اندازه گیری شاخص هایی که همزمان نرخ تورم، نرخ بیکاری، نرخ رشد اقتصادی یا تولیدناخالص داخلی، درآمد سرانه، نرخ سود اعتبارات بانکی برای صنعت و معدن وتولید، نرخ ارز و.... را نشان دهد و تصویری کلی ازیک اقتصاد، روند قیمت ها وشاخص ها در یک دوره زمانی را ارائه می نماید، اختلاف نظرهای زیادی وجود دارد.





این نمودار نشان می دهد که اقتصاد ایران در سال های 1370 و 1375 در دولت هاشمی رفسنجانی، سال 1382 در دولت خاتمی، سال 87 و 88 در دولت احمدی نژاد، بهترین روندشاخص های کلان  را در طول 22 سال گذشته شاهد بوده است و مجموع شاخص های تورم، رشد اقتصادی، اعتبارات بانکی، رشد تولید و صنعت، درآمد نفت، نرخ ارز، نقدینگی و... از وضعیت بهتری نسبت به سال های دیگر برخوردار بوده است.

برخی نام این شاخص را فلاکت نامیده اند اما نسبت به آن انتقادهای زیادی وجود دارد زیرا اساسا این شاخص ها از یک جنس نیستند و نمی توان تورم و بیکاری و رشد اقتصادی و نرخ سود بانکی را یک جنس در نظر گرفت که حالا بتوان اندازه اش گرفت. اما به هر حال این رویه معمول شده است.
برخی نیز می گویند که این شاخص را تنها برای یک دوره 10 ساله باید ارزیابی کرد زیرا همان طور که برای محاسبه تورم هر 10 سال ، سال پایه را عوض می کنیم، برای شاخص فلاکت یا جمع این شاخص ها نیز باید وسواس نشان دهیم زیرا وقتی سال پایه را برای 20 تا 30 سال ثابت فرض می کنیم در نهایت به زیان دولت آخری یا سال آخری اقتصاد ایران است که با عددی بزرگ برای نرخ بیکاری و تورم و نقدینگی و... مواجه است.

در نهایت با وجود مشکلاتی که به این شاخص وارد است اما جهت اطلاع کارشناسان از نوسان این روند، می توان به این شاخص مراجعه کرد. خوشبختانه رونداین شاخص برای اقتصاد ایران نشان می دهد که در طی 21 سال یعنی سه دولت هاشمی، خاتمی و احمدی نژاد، به جز امسال، این روند باثبات نسبی و شیب ملایم همراه بوده و نشان می دهد که مدیریت اقتصادی و درآمد نفت اثرگذارتر از تحریم های اقتصادی بوده است...

برخی کارشناسان می گویند، که به زحمت می توان دوره های زمانی و سال های فعالیت یک دولت 8 ساله مانند دولت احمدی نژاد را با دولت خاتمی یا دولت هاشمی رفسنجانی یا دولت میرحسین موسوی را مقایسه کرد.
زیرا با تغییر توانایی ها، سطح زندگی و تکنولوژی و درآمد و ثروت جامعه، تغییر شرایط جهان و... شرایط اقتصاد تغییرمی کند و نمی توان شاخصی را پیداکرد که مثلا وضعیت اقتصادی مردم ایران در سال 91 با قیمت نفت بالای 110 دلار وباامکانات لوله کشی گاز را با شرایط سال های جنگ و دهه 60 که قیمت نفت زیر 10 دلار بود و مردم در صف نفت بودند، مقایسه کرد.
همچنین نمی توان برخورداری از آب لوله کشی و امکانات امروز در دهه 1390 را با سال های ابتدای سال های 1301 به بعد، که مردم با بیماری های پوستی ومشکلات نبود آب سالم و... مواجه بودند، مقایسه کرد.
به هر حال، امروزه شاخص های تورم، نرخ بیکاری، نرخ سود بانکی برای اعتبارات بانکی جهت تولید، صنعت و معدن، نرخ سرمایه گذاری تولیدی، رشد اقتصادی سالانه و... را به عنوان شاخص هایی برای مقایسه سال های امروز با چند سال قبل در نظر می گیرند. برخی نام شاخص فلاکت به آن داده اند، برخی شاخص تورم و بیکاری نامگذاری کرده اند و....

در سال های بعد از جنگ یعنی از سال 1368 به این سو سه دولت 8 ساله برسرکار بوده و در 24 سال گذشته، شاخص های اقتصادی فرازو نشیب های بسیاری داشته اند، که مقایسه آنها هم از جهت ارزیابی تاریخ و روند اقتصاد ایران و از جهت مقایسه شرایط و عملکرد دولت ها قابل توجه است.

صاحب نظران در این زمینه یک توصیه و هشدار جدی مطرح کرده اند و معتقدند که سال پایه و مقایسه هر 10 سال باید تغییر کند، زیرا رشد تدریجی شاخصی مانند نقدینگی و تورم، باعث بزرگ شدن عدد در سال های بعدی می شود ودر آن صورت نمی توان این عدد بزرگ را نسبت به سال پایه مقایسه کرد.

مثلا نرخ رشد یا حجم نقدینگی در سال 83 در حدی بود که حجم نقدینگی به 68 هزار میلیارد تومان برسد که نسبت به سال های ابتدای انقلاب و دهه 60 رشد زیادی را نشان می دهد اما این رقم اکنون در سال 91 و دولت احمدی نژاد به مرز 400 هزار میلیارد تومان رسیده است و اگر قرار باشد این رقم را نسبت به دهه 60 مقایسه کنیم شاهد رشد بسیاربالاتری نسبت به دولت خاتمی خواهیم بود.
براین اساس، لازم است که نرخ رشد متوسط را مبنا قرار دهیم. و همچنین سال پایه برای مقایسه را 10 سال 10 سال تغییر دهیم.
با این توضیح باید توجه داشت که رشد شاخصی که از مجموع 10 شاخص تورم، نقدینگی، بیکاری، رشد اقتصادی، نرخ سود بانکی و... به دست آمده، نسبت به سال پایه یعنی سال 1991 یا 1370 به تدریج صعودی تر می شود.
در هر حال، برای آن که نگاهی به گزارش و نمودار منتشر شده در رسانه های غربی داشته باشیم، این نمودار منتشر شده و نشان می دهد که در اغلب سال ها و دوره 20 ساله 1991 تا 2011 روند این شاخص تقریبا با ثبات نسبی و بانوسان کمتری همراه بوده است. اما در سال 2012 تحت تاثیر تحریم ها، مشکلات ساختاری و مدیریتی و... این شاخص با صعود مواجه شده است.
به عبارت دیگر، در شرایط تحریم اقتصادی غرب علیه ایران که از ابتدای انقلاب تاکنون ادامه داشته، اقتصاد با بحران و مشکل عمده ای مواجه نشده است و اگر امروز مدیریت اقتصادی تقویت شود و همراهی مردم را شاهد باشیم و کنترل بازار ارز، کالا، حمایت از تولید ملی و... را شاهد باشیم، روند شاخص های اقتصادی به تدریج روبه بهبود خواهد گذاشت و همان طور که تاکنون و در 20 سال گذشته اقتصاد به حیات خود ادامه داده، بعد از این نیز قادر به کنترل شاخص ها و بازار خواهد بود.