موفقیت بازار بین‌بانکی در گرو حجم ارز تزریقی است / بورس ارز کارائی ندارد

سید کمال سیدعلی در گفت‌وگو با خبرنگار فارس با اشاره به لزوم راه‌اندازی بازار فرعی ارز، اظهار داشت: در این بازار این اختیار به بانک مرکزی داده می‌شود که ارز خود و ارز حاصل از صادرات را عرضه کند و  در ضمن امکان ورود ارز به این بازار وجود خواهد داشت.

وی در مورد برنامه‌های ارز بانک مرکزی مانند بازار بین بانکی، افزایش عرضه ارز و پرتال ارزی گفت: ایجاد بازار بین بانکی و پرتال ارزی از لحاظ ساختاری مناسب است اما باید بررسی شود که چه میزان ارز به بازار تزریق خواهد شد.

این کارشناس ارزی در پاسخ به این سوال که با این اقدامات می‌توان به کاهش نرخ ارز امیدوار بود، گفت:به دلیل اینکه عوامل مختلفی در این بخش تاثیرگذار است و طرف تقاضا متفرق است و عطش افزایش قیمت ارز و مشکلات ناشی از نقل و انتقال ارز، نمی‌توان در این باره پیش‌بینی دقیقی کرد.

وی افزود: بهترین روش در حالت فعلی باز بودن دست بانک مرکزی برای ورود به بازار فرعی و فروش ارز نزدیک به قیمت بازار است؛ بازار بین بانکی در کنار بازار فرعی که نزدیک به نرخ بازار باشد، مناسب است.

سید علی در خصوص تقاضای واقعی ارز و راهکار کاهش تقاضا، گفت: در سال 81 که ارز تک نرخی شد درآمد ارزی کشور حدود 25 میلیارد دلار بود و در سال‌های مختلف این اعداد تغییر کرد به طوری که در سال 89 حدود 64 میلیارد دلار واردات رسمی صورت گرفت؛ بنابراین تقاضا برای ارز در طول 8 سال چند برابر شد.

به گفته وی، البته این موضوع اصولاً اشکالی ندارد در صورتی که واردات در جهت تولید مدیریت می‌شد.

وی ادامه داد: واقعیت این است که در یک دوره‌ای به دلیل اختصاص ارز ارزان به واردکنندگان، تقاضای ارز و واردات آن به شدت افزایش یافت و با اهرم واردات، تورم مدیریت می‌شد؛ لذا نمی‌توان میزان مشخصی از تقاضای واقعی ارز را محاسبه کرد.

معاون سابق ارزی بانک مرکزی تاکید کرد: اگر از قاچاق کالا جلوگیری شود و تولید برخی کالاهای وارداتی در داخل صورت گیرد، نیاز ارز کشور در یک سال 50 میلیارد دلار است؛ با عرضه این میزان ارز، به خوبی می‌توان بازار را مدیریت کرد.

وی گفت: درآمدهای ارزی کشور مناسب است ما به دلیل مشکلاتی که در نقل و انتقال پول وجود دارد، وقفه‌هایی در عرضه ارز به بازار به وجود می‌آید و قیمت ارز در بازار را افزایش می‌دهد؛‌ البته در کنار این عامل تصمیمات متفرقه و وعده‌های مسئولان برای کاهش قیمت ارز هم تاثیرگذار بوده است.

سیدعلی در پاسخ به این سوال که در شرایط فعلی چه راهکاری برای مدیریت تقاضای وجود دارد، گفت: به عنوان مثال قبل از بروز این مشکلات ارز مسافرتی به راحتی پرداخت می‌شد اما بعد از اتفاقات به متقاضی ارز مسافرتی می‌توان با قیمت نزدیک به نرخ بازار ارز تحویل داد زیرا مردم علاقه‌مند هستند حتی اگر 100 تومان از بازار آزاد ارزان‌تر باشد، از بانک ارز خریداری می‌کنند. البته بهتر است پرداخت ارز مسافری در فرودگاه‌ها انجام شود زیرا روزانه تمامی مسافران کشور که بیش از 5 هزار نفر هستند به بازار آزاد مراجعه می‌کنند.

وی تصریح کرد: مدیریت تقاضا به تدریج صورت می‌گیرد و زمانی هیجان خرید ارز افزایش یابد دیگر تقاضا قابل کنترل نیست؛ استفاده از اهرم قیمت ارز مرجع در بخش کالاهای اساسی سیاست مناسبی است زیرا این کالاها با قدرت خرید و وضعیت معیشتی مردم ارتباط دارد.

این کارشناس ارزی در خصوص منتفی شدن بورس ارز، گفت: این بازار کارآمدی لازم را نداشت زیرا در شرایط فعلی که تنها عرضه‌کننده عمده ارز بانک مرکزی است، کشف قیمت صورت نمی‌گیرد و مدیریت بازار ارز از دست بانک مرکزی خارج می‌شود؛ همچنین صادرکنندگان باید ارز خود را به آن سیستم بیاورند که در صورتی که قیمت بازار بیشتر از بورس باشد هیچ‌گاه به این بازار ارز عرضه نمی‌کرد.