دفاع از ریال با اعلام قیمت نیست؛ بانک مرکزی برای آرامش بازار چه برنامه‌ای دارد؟

به گزارش بولتن‌نیوز، نوسانات بازار ارز بار دیگر این پرسش را پیش روی سیاست‌گذاران قرار داده است که چرا هر خبر سیاسی یا امنیتی می‌تواند به سرعت بر انتظارات اقتصادی اثر بگذارد و فضای خریدوفروش را تحت تأثیر قرار دهد؟

واقعیت آن است که جنگ و تحریم بر بازار ارز فشار وارد می‌کند، اما نباید همه مشکلات را به این عوامل نسبت داد. رشد نقدینگی، ناترازی بانک‌ها، تأخیر در تخصیص ارز و تعهدات صادراتی ایفا‌نشده نیز از موضوعاتی هستند که نیازمند رسیدگی مستمرند.

در همین زمینه، عبدالصمد خرم‌آبادی، مشاور قضایی رئیس قوه قضائیه، پیش‌تر نسبت به آثار سیاست‌های پولی و تعهدات ارزی انجام‌نشده هشدار داده است. این هشدارها باید به جای تکرار در فضای رسانه‌ای، به پرسش‌های مشخص از دستگاه‌های مسئول تبدیل شود.

نخستین گام، روشن‌شدن سرنوشت ارزهای صادراتی است. اقدامات قضایی و نظارتی برای پیگیری تعهدات ارزی قابل توجه است، اما باید مشخص شود چه میزان ارز واقعاً وصول شده، چه مقدار به چرخه تأمین کالا بازگشته و چه اثری بر کاهش انتظار تولیدکنندگان داشته است.

گام دوم، پایان‌دادن به بلاتکلیفی تولیدکنندگان است. واحدی که برای تأمین مواد اولیه ماه‌ها منتظر ارز می‌ماند، نمی‌تواند با اطمینان برای تولید و قیمت تمام‌شده برنامه‌ریزی کند. بانک مرکزی باید زمان واقعی انتظار تخصیص و تأمین ارز را به‌صورت شفاف اعلام و برای کاهش آن اقدام کند.

گام سوم، مهار ریشه‌های پولی التهاب است. کنترل اضافه‌برداشت بانک‌ها، رسیدگی به ناترازی مؤسسات اعتباری و جلوگیری از رشد بی‌ضابطه نقدینگی، اقداماتی است که نتیجه آن باید در شاخص‌های رسمی و قابل سنجش دیده شود.

در کنار این اقدامات، رسانه‌ها نیز مسئولیت دارند. بازنشر لحظه‌به‌لحظه نرخ‌های غیررسمی، بدون توضیح درباره حجم معاملات، اعتبار منبع و شرایط بازار، ممکن است به نرخ‌های محدود و غیرشفاف مرجعیت عمومی بدهد؛ درحالی‌که اعلام یک قیمت به‌تنهایی، نشان‌دهنده نرخ انجام همه معاملات نیست.

البته خودداری از بازنشر هیجانی قیمت‌ها نباید به پنهان‌کردن واقعیت بازار یا محدودکردن اطلاع‌رسانی معتبر منجر شود. راه کاهش التهاب، ارائه اطلاعات دقیق و اقدامات مؤثر اقتصادی است.

بولتن‌نیوز معتقد است در شرایط کنونی، معیار موفقیت سیاست ارزی صرفاً میزان ارز عرضه‌شده یا تعداد وعده‌های مسئولان نیست؛ ملاک اصلی، کاهش نگرانی مردم، کوتاه‌شدن زمان انتظار تولیدکننده و بازگشت اطمینان به پول ملی است.

بانک مرکزی باید به یک پرسش روشن پاسخ دهد: چه اقدام مشخصی، در چه بازه زمانی و با چه شاخص قابل اندازه‌گیری، قرار است آرامش را به بازار و اعتماد را به ریال بازگرداند؟