گروه اقتصادی: لاستیک برای راننده تاکسی، کامیون، وانت و میلیونها خانواده ایرانی کالای لوکس نیست؛ پای حرکت، وسیله تأمین معاش و یکی از مهمترین عوامل ایمنی خودروست. حالا با اعلام افزایش قیمت از سوی دو تولیدکننده بزرگ داخلی، پرسشی جدی پیش روی متولیان بازار قرار گرفته است: چرا مردم باید علاوه بر فشار افزایش هزینه تولید، نگران فاصله قیمت کارخانه تا بازار و نقش واسطههای غیرضروری هم باشند؟ مسئولان مراقب باشند؛ هر بینظمی در قیمتگذاری و توزیع چنین کالای ضروری، تنها جیب مردم را هدف نمیگیرد، بلکه میتواند اعتماد عمومی به مدیریت اقتصادی کشور را نیز آسیبپذیر کند.
به گزارش بولتن نیوز، بر اساس اطلاعیههای منتشرشده، گروه صنعتی بارز از افزایش میانگین ۲۱ درصدی نرخ فروش برخی لاستیکهای رادیال و شرکت کویر تایر از افزایش میانگین ۲۳.۴ درصدی نرخ محصولات خود خبر دادهاند.
این ارقام مربوط به میانگین نرخ فروش تولیدکنندگان است و لزوماً به معنای افزایش یکسان قیمت همه انواع لاستیک در بازار مصرف نیست.
بااینحال، موضوع مهمتر از درصد افزایش قیمت، سرنوشت لاستیک در مسیر کارخانه تا مصرفکننده است؛ مسیری که باید شفاف، قابل نظارت و عاری از هزینههای غیرضروری باشد.
لاستیک، پای راننده است؛ با پای مردم بازی نکنید
برای رانندهای که صبح تا شب پشت فرمان مینشیند، لاستیک بخشی از ابزار کار اوست.
راننده تاکسی نمیتواند به دلیل گرانی لاستیک، ماهها خودروی خود را کنار بگذارد. راننده کامیون نیز نمیتواند بدون لاستیک سالم، بار مردم را جابهجا کند.
وانتباری که درآمد خانوادهاش به کار روزانه وابسته است، هنگام فرسودگی لاستیک با انتخابی دشوار روبهرو میشود: هزینه سنگین تعویض را بپردازد یا استفاده از لاستیک فرسوده را ادامه دهد.
انتخاب دوم میتواند جان خود او، خانوادهاش و دیگر استفادهکنندگان از جاده را به خطر بیندازد.
بنابراین قیمت لاستیک را نمیتوان مانند یک کالای غیرضروری بررسی کرد.
لاستیک با معیشت مردم، هزینه حملونقل، قیمت کالاها و ایمنی جادهها ارتباط مستقیم دارد.
کارخانه تولید میکند؛ مردم چرا باید هزینه واسطههای غیرضروری را بدهند؟
در اقتصاد، وجود شبکه توزیع و نمایندگی فروش بهخودیخود اشکال نیست. حملونقل، انبارداری و خدمات فروش هزینه دارند و باید بهصورت منطقی تأمین شوند.
اما پرسش این است که آیا تمام حلقههای موجود در مسیر توزیع لاستیک ضروری هستند؟
آیا امکان عرضه مستقیمتر محصولات از کارخانه به مصرفکننده، تعاونیهای رانندگان و ناوگان حملونقل وجود ندارد؟
آیا سامانهای شفاف برای مشاهده قیمت کارخانه، قیمت مصرفکننده و موجودی نمایندگیهای مجاز در اختیار مردم قرار گرفته است؟
چرا مصرفکننده باید برای پیدا کردن لاستیک مورد نیاز خود میان فروشگاههای مختلف سرگردان شود و درباره قیمت واقعی آن اطمینان نداشته باشد؟
اینها پرسشهایی است که تولیدکنندگان، سازمان حمایت مصرفکنندگان و تولیدکنندگان و متولیان تنظیم بازار باید به آنها پاسخ دهند.
اگر واسطهای خدمات واقعی ارائه میکند، حق دریافت هزینه قانونی دارد؛ اما هیچ واسطه غیرضروری نباید صرفاً به دلیل دسترسی به شبکه توزیع، هزینه بیشتری به مصرفکننده تحمیل کند.
افزایش قیمت کارخانه نباید بهانه گرانی مضاعف در بازار شود
افزایش هزینه مواد اولیه، انرژی، دستمزد و حملونقل میتواند بر قیمت تمامشده لاستیک اثر بگذارد.
حفظ فعالیت کارخانه و اشتغال کارگران نیز اهمیت دارد و نباید با قیمتگذاری غیرواقعی، تولید داخلی را تضعیف کرد.
اما حمایت از تولیدکننده به معنای نادیده گرفتن حقوق مصرفکننده نیست.
وقتی نرخ کارخانه تغییر میکند، باید روشن باشد قیمت نهایی مصرفکننده بر چه مبنایی تعیین میشود و چه میزان از تفاوت قیمت، مربوط به هزینههای قانونی توزیع است.
همچنین وضعیت لاستیکهایی که پیش از افزایش نرخ تولید یا وارد شبکه فروش شدهاند، باید مطابق مقررات مربوط شفافسازی شود.
نمیتوان بدون بررسی فاکتورها و ضوابط فروش، حکم داد تمام موجودیهای قدیمی باید با نرخ قبلی عرضه شوند؛ اما میتوان و باید از دستگاههای مسئول خواست جلوی هرگونه دریافت وجه خارج از ضابطه را بگیرند.
موضوع فقط چند درصد گرانی نیست؛ حیثیت مدیریت اقتصادی کشور در میان است
مردم ممکن است دشواریهای تولید و افزایش هزینهها را درک کنند، اما انتظار دارند تصمیمهای اقتصادی با توضیح روشن، نظارت مؤثر و رعایت عدالت همراه باشد.
آنچه اعتماد اجتماعی را فرسوده میکند، صرفاً افزایش قیمت نیست؛ احساس بیپناهی در برابر بازاری است که قواعد آن برای مصرفکننده روشن نیست.
وقتی یک راننده نمیداند قیمت واقعی لاستیک مورد نیازش چقدر است، از کدام مسیر باید آن را تهیه کند و در صورت مشاهده قیمت خارج از ضابطه به کجا مراجعه کند، مشکل فقط اقتصادی نیست.
این وضعیت میتواند به بیاعتمادی نسبت به توان دستگاههای مسئول در مدیریت بازار منجر شود.
حیثیت نظام تصمیمگیری اقتصادی نباید در پیچوخم شبکههای توزیع و اختلاف قیمت کارخانه تا مصرفکننده آسیب ببیند.
مسئولان باید بدانند اعتماد عمومی سرمایهای بسیار ارزشمندتر از آن است که اجازه دهند در بازار یک کالای ضروری، به دلیل نبود شفافیت و نظارت کافی، خدشهدار شود.
چرا فروش مستقیم لاستیک به رانندگان گسترش پیدا نمیکند؟
یکی از راهکارهای قابل بررسی، تقویت عرضه مستقیم و قابل رهگیری به مصرفکنندگان واقعی
شما می توانید مطالب و تصاویر خود را به آدرس زیر ارسال فرمایید.
bultannews@gmail.com