چرا بورس ایران، امروز ناگهان قرمز شد

گروه اقتصادی- مصطفی مطهری*: رونق فصلی بازار بورس ایران، آشی بود که دولت برای مردم پخت. واقعیت این است که آنچه در بورس انجام شد پروژه ای بود برای نجات دولت از کسری بودجه، جهت پر کردن خزانه ای که با بی تدبیری دولت خالی مانده بود. تحریم ها و فقدان معاملات نفتی و موانع موجود بر سرراه معاملات بانکی جهت دریافت قروضی که دولت از کشورهای خریدار نفت ایران دارد و قس علی هذا...، سبب شد تا دولت در توجیه غیر تخصصی اقتصادی پای همه مردم را با کم ترین تجربه و تخصص به بورس بازار کند و خود به تنظیم نوسانات بازار بورس بپردازد. خیل عظیم مال باختگان عمومی که تحت تأثیر جریانات و موج راه افتاده از بورس قرار گرفته بودند، محصول سیاستگذاری خود نجات بخش دولت برای حل مسائل و مشکلات دولت بدون توجه به اموال عمومی بود.

به گزارش بولتن نیوز، با پایین آمدن قیمت سهام و سقوط به یکباره آن در روندهای منفی، دولت که هم به عنوان مجری و هم ناظر برشاخص های بورس، معاملات در آن را کنترل می کرد مورد هجمه های سنگینی از سوی جامعه و بخش های مختلف نظام قرار گرفت. از این رو، این بار سیاست گذاری بهبود شرایط در بورس و در ذیل کم کردن دامنه انتقادات و هجمه های وارده، دولت روند مثبت کردن بازار را در دستور کار قرار داد.

نکته مهم در این باره این است که دولت به کمک دیگر ستون بورس یعنی حقوقی های بورس، همان گونه که روند منفی سازی بازار را در طی ماه های گذشته در پیش گرفت، روند مثبت سازی را نیز توسط آنها به مرحله اجرا در آورد که در زمینه این سیاست گذاری های بورسی دولت سودهای کلانی به جیب زده اند. حقوقی ها نیز که در یک رابطه دوسویه با دولت قرار دارند، مسئولیت تصمیمات بورسی دولت را بر دوش کشیدند؛ همان بازی معروف برد – برد.

اما اینکه در این بازی بی سر و بی پایان دولت در بورس، چه عاملی وجود دارد که در طول ساعات کاری بورس در یک روز شاخص را از 10 هزار مثبت به 10 هزار منفی می برد نکات پنهانی وجود دارد که باید به آنها پرداخت.

اول شایعه سازی؛ اینکه شایعه سازی هایی از بخش های مختلف به بخش اقتصادی نیز سرایت کرده است محصول بی ثباتی بازار و عدم برنامه و سوء مدیریت دولت در این باره است.
دوم وجود نفوذی؛ به علاوه اینکه سرایت نفوذی ها در بخش اقتصادی برای خلق بحران آفرینی های سیاسی – اجتماعی با تکیه بر موضوع اقتصاد، بخشی از ماجرا است.

سوم ارتباط میان شایعه پراکنی و نفوذی؛ شایعه سازی در بخش سیاسی و متأثر سازی بخش اقتصادی بواسطه بخش سیاست زوایایی از حفره پنهان نفوذی ها بر ضربه زدن را نشان می دهد. بطوریکه ماجرای اصلی در این باره، به نظر می رسد شایعه مربوط به توییت فیک «اورشلیم پست» درباره رهبر انقلاب و انتقال قدرت است؛ و استفاده نفوذی ها از آن برای ملتهب کردن جامعه در بخش اقتصادی مانند بورس با اهداف ایجاد فشارهای اجتماعی به ساختار سیاسی و کسب منافع به خودی ها در آشفته بازار شایعه پراکنی است.

*دکترای علوم سیاسی