گروه فرهنگی ـ "بي گفتگوست كه بايد الفباي ما ديگر گردد. در اين باره 50 سال است سخن مي رود و اكنون بايد بكار بسته شود و شايسته ترين دسته ايم كه آنرا بكار بنديم. اگر امروز ما اين بكارنبنديم يا همچنان مي ماند و بجايي نمي رسد و يا بدست كسان ناشايستي مي افتد كه يك چيز ناقص درست كرده بدستها دهند.
ما دوست مي داشتيم خودمان يك الفباي بهتر و درست تري بسازيم و بكار بريم كه چون رواج گرفت، اروپاييان آنرا از ما گيرند ولي براي چنين كار كسي را ميخواستيم كه جربزه نقاشي داشته، با يك بينشي به اين كار پردازد و يك الفباي بسامان تر و بهتري بسازد ليكن چنين كسي را نيافتيم و از آنسوي آگاه شديم كه (ماتريس) تهيه كردن براي چنين الفبايي نياز به هنرمندان اروپايي دارد و در ايران وسايل آن آماده نيست و اين ما را ناگزير مي كرد كه چند سال ديگر منتظر باشيم. از اين رو از آن چشم پوشيديم و بهتر دانستيم كه به همان الفباي لاتين كه ديگران نيز اقتباس كردند قانع باشيم."
به گزارش بولتن نیوز، اين بخشي از سخنان احمد كسروي است كه تحت عنوان "گامهايي در راه الفبا خواهيم برداشت"، ايراد شده است.
گویا نخستین کسی که به دنبال نماياندن معایب الفبای فارسي و عربي بوده و رسالاتی در این مورد نوشته و نمونه هایی از خط جدید را ارائه داده میرزا فتحعلی آخوند زاده بوده است. اما آخوندزاده در وهله اول تلاشش براي ارائه اين نظر در ايران ناموفق ماند و در سال ١٢٤٢ شمسي با اجازه و حمايت مالی شاهزاده میخاییل نیکلایوویچ، فرزند امپراتور روس که در آن زمان در قفقاز حکومت می کرد، برای تقدیم طرح الفبای جدید و دفاع از رساله خود در اين زمينه به استانبول رفت و رساله اش را که در 20 صفحه پرداخته بود، به وسیله مترجم سفارت روسيه به صدراعظم عثمانی، فواد پاشا ارائه کرد.
وي پس از ناكامي در جلب نظر موافق دولتمردان عثماني، رساله خط اختراعی اش را با دو رساله دیگر با خط و امضای خود در سال ١٢٤٧ شمسي نزد وزیر علوم ناصرالدین شاه فرستاد كه پاسخ اولیای دولت ایران به آخوند زاده چنین بود: «الیق و انسب آن است که میرزا فتحعلی آخوند زاده در باب تغییر الفبای اسلام خیالات خود را به اولیای دولت عثمانیه معروض دارد، چون که در ابتدا ملاحظه این خیال در آن سلطنت شده است. ما ملت ایران اصلن به تغییر الفبای خودمان محتاج نیستیم، به علت اینکه ما سه رقم خط داریم: نستعلیق، شکسته و نسخ که در حسن و رعنایی بالاتر از خطوط جمع ملل روی زمین است و ما هرگز این خطوط خودمان را متروک و خط جدید میرزا فتحعلی آخوند زاده و یا ملکم خان را معمول نمی کنیم و نخواهیم کرد».
زبان و خط دو صورت لازم و ملزوم يكديگر در محاوره و گفتگوي افراد در جوامع هستند كه به قول همين جناب كسروي "بي گفتگو" بستر توليد و انتقال فرهنگ نيز هستند. در اين بين نقش خط به عنوان عنصر مانا و نگهبان زبان شايد اندكي چربش بيشتري داشته باشد، اما متاسفانه در جامعه امروز بي هيچ هراسي چوب حراج بر آن زده ايم.
امروز در هر حوزه و عرصه اي كه سرك بكشيم، شاهد غلبه خط مهاجم انگليسي بر خط فارسي خواهيم بود. از روي كتاب ها و روزنامه و مجلات گرفته، تا روي اسكناس و كالاهاي توليدي گوناگون داخلي و اماكن و مراكز دولتي و خصوصي اقتصادي، فرهنگي، اجتماعي، سياسي و حتي قضايي. آيا همه كالاهايي كه در ايران ساخته مي شوند، قرار است به خارج صادر شوند، يا عده اي خارجي در ايران از آنها استفاده كنند كه از نوشته روي لولهنگ، تا شيرآلات و لوازم سرويس هاي بهداشتي گرفته تا كالاهاي صنعتي و مصرفي و حتي خوراكي بايد منقّش به خط انگليسي باشند.
چه لزومي دارد كه يك روي اسكناس ايراني به خط انگليسي باشد، يا چه دليل وجود دارد كه حتما عنوان روزنامه ها و مجلات ما به خط انگليسي هم در صدر آنها نوشته شود؟ چه دليلي براي نوشتن نام تمام بانك ها و بسياري از مراكز و نهادهاي دولتي و غير دولتي به خط انگليسي در كنار خط فارسي بر سر در اين اماكن وجود دارد؟ چه دليلي نوشتن نام "پارس" بر كالاهاي توليدي اين شركت به خط انگليسي را بر روي توليدات اين شركت توجيه مي كند؟
چندي قبل خبري در رسانه ها منتشر شد مبني بر مخالفت مقام معظم رهبري با انگليسي سخن گفتن كادر پرواز در هواپيمايي كه ايشان بر آن سوار هستند، كه اين گواهي بر اين ادعاست كه در جايي كه غريب به اتفاق مخاطبين، از مسافران هواپيما تا مصرف كنندگان كالا، فارسي زبان هستند، استفاده از خط و زبان غير چه توجيهي دارد؟
كار تا بدانجا پيش رفته كه بر روي برخي كالاها و محصولات داخلي اصلا نشاني از عنوان و به ويژه توضيح فارسي نمي توان يافت كه اين ديگر به هيچ روي قابل قبول نيست، بخصوص آنكه اين توضيحات بر روي وسيله اي مثل كپسول آتش نشاني يا داروها و محصولات درماني و بهداشتي درج شده باشد كه لازمه استفاده از آن نيازمند راهنمايي است.
با توجه به موارد استفاده كپسول هاي آتش نشاني براي آتش با منشاهاي مختلف و نيز تبعاتي كه ممكن است استفاده يك دارو براي افراد مختلف داشته باشد، عدم درج توضيحات فارسي بر روي آنها چه توجيهي مي تواند داشته باشد؟
جاي تاسف است كه وقتي نوشته هاي سر در فروشگاه ها و مغازه ها در شهرهاي آذري زبان با خط فارسي، اما به زبان تركي نوشته مي شوند، به سرعت با آن مقابله مي شود، اما هجمه سنگين حروف انگليسي و خط فينگليش از نظرها مغفول مانده است.
نبايد از نظر دور داشت، فارغ از هر گونه تحليل و قضاوت، يكي از اسباب اصلي كه برخي ملتها نظير مصر، تركيه و امثال اينها را از فرهنگ اصيل خود، جدا كرد، تغيير خط و زبان اين كشورها بود. اتحاد جماهير شوروي در پرتو عامل يكسان سازي خط و زبان كشورهاي بلوك شرق بود كه توانست اتحادي حداقل در ظاهر بين اين كشورها ايجاد كند.
متاسفانه در زمانه اي كه مدعيان شناسايي و مقابله با تهاجم نرم دشمن از عدد خارج شده است، اما اين موثرترين و به تعبيري نرم ترين حوزه جنگ نرم مغفول مانده و كسي به فكر مقابله تهاجم سربازان بي جيره و مواجبي كه عمدتا هم ناآگاهانه اهداف دشمن را در داخل پيگيري مي كنند، نيست.
شما می توانید مطالب و تصاویر خود را به آدرس زیر ارسال فرمایید.
bultannews@gmail.com