گروه سیاسی: اظهارات اخیر مارکو روبیو، وزیر امور خارجه آمریکا، درباره لبنان و روابط تهران با حزبالله، پرسشی اساسی را درباره نگاه واشنگتن به امنیت منطقه، حاکمیت ملی کشورها و چارچوب توافقهای احتمالی برای توقف درگیریها مطرح کرده است.
به گزارش بولتن نیوز، روبیو با طرح این پرسش که «لبنان چه ربطی به ایران دارد؟» و تأکید بر توقف حمایت تهران از حزبالله، بار دیگر موضع دولت آمریکا را درباره نقش ایران در تحولات لبنان بیان کرده است.
اما پرسش مهمتر این است: آیا واشنگتن میخواهد درباره امنیت لبنان و آینده این کشور تصمیم بگیرد، در حالی که حق اظهارنظر و نقشآفرینی دیگر کشورهای منطقه را زیر سؤال میبرد؟
پاسخ بقائی به روبیو؛ این سؤال را مردم منطقه باید از آمریکا بپرسند
در نشست خبری امروز وزارت امور خارجه، پرسشی درباره اظهارات وزیر خارجه آمریکا و ارتباط آن با موضوع آتشبس و امنیت لبنان با اسماعیل بقائی، سخنگوی این وزارتخانه، در میان گذاشته شد.
محور پرسش این بود که آیا واشنگتن با چنین موضعگیریهایی در پی کنار گذاشتن موضوع امنیت و تمامیت سرزمینی لبنان از مذاکرات و تفاهمهای مربوط به توقف درگیریهاست؟
بقائی در پاسخ، با صراحت اظهار داشت:
«این سؤال را در واقع باید مردم لبنان و مردم منطقه از آمریکا بپرسند که موضوع لبنان و منطقه ما چه ربطی به شما دارد؟»
این پاسخ، فراتر از یک واکنش لفظی به اظهارات روبیو، متوجه جایگاه و نقش آمریکا در تصمیمگیریهای مربوط به امنیت و آینده کشورهای منطقه است.
واشنگتن از حاکمیت لبنان سخن میگوید؛ اما نقش مداخلهگرانه خود را چگونه توضیح میدهد؟
در موضعگیری اخیر وزیر خارجه آمریکا، بر استقلال لبنان و ضرورت توقف حمایت ایران از حزبالله تأکید شده است.
با این حال، مسئلهای که نمیتوان از کنار آن گذشت، سابقه طولانی مداخله سیاسی و نظامی آمریکا در منطقه و مشارکت این کشور در حملات نظامی علیه ایران است.
از یکسو، واشنگتن درباره روابط ایران و لبنان اظهارنظر میکند و از سوی دیگر، خود را یکی از بازیگران اصلی تعیین ترتیبات امنیتی منطقه میداند.
همین مسئله پرسشی جدی ایجاد میکند:
اگر اصل بر احترام به استقلال و حاکمیت ملی کشورهاست، چرا این اصل باید درباره نقش ایران مطرح شود، اما درباره مداخله آمریکا در تحولات منطقه با همان معیار سنجیده نشود؟
حاکمیت ملی اصلی نیست که بتوان آن را بر اساس منافع و ترجیحات سیاسی قدرتهای خارجی، بهصورت گزینشی به رسمیت شناخت.
لبنان را نمیتوان از معادله امنیت منطقه حذف کرد
بخش مهم دیگری از این موضوع به آینده آتشبس و توافقهای مربوط به توقف درگیریها بازمیگردد.
لبنان یکی از کانونهای مهم تحولات امنیتی منطقه است و هرگونه توافق برای کاهش درگیریها، بدون توجه به امنیت مردم لبنان، تمامیت سرزمینی این کشور و ضرورت جلوگیری از حملات نظامی، با پرسشهای جدی درباره جامعیت و پایداری خود مواجه خواهد شد.
نمیتوان از آرامش منطقه سخن گفت، اما امنیت یک کشور را به موضوعی فرعی تبدیل کرد.
در همین چارچوب، این پرسش مطرح است که آیا اظهارات روبیو نشانه تلاش واشنگتن برای محدود کردن دامنه تفاهمهای امنیتی و جدا کردن پرونده لبنان از دیگر تحولات منطقه است؟
پاسخ قطعی به این پرسش، مستلزم بررسی مواضع رسمی و جزئیات مذاکرات است؛ اما اصل نگرانی درباره جایگاه لبنان در ترتیبات احتمالی آتشبس، موضوعی است که نمیتوان نادیده گرفت.
آینده لبنان باید به دست مردم لبنان تعیین شود
در بررسی این اختلاف، یک اصل بنیادین باید مورد تأکید قرار گیرد: آینده لبنان، ساختار سیاسی آن و تصمیمهای مربوط به امنیت و حاکمیت این کشور، در نهایت باید در چارچوب اراده مردم و نهادهای قانونی لبنان تعیین شود.
همانگونه که هیچ قدرت خارجی نباید حق تصمیمگیری درباره سرنوشت مردم ایران را برای خود قائل باشد، درباره لبنان و دیگر کشورهای منطقه نیز باید به استقلال و تمامیت سرزمینی آنان احترام گذاشته شود.
این اصل، هم درباره سیاستهای آمریکا و هم درباره روابط و اقدامات سایر بازیگران منطقهای و بینالمللی باید مبنای ارزیابی قرار گیرد.
از این منظر، پرسش بقائی از واشنگتن تنها ناظر به یک اظهار نظر مشخص نیست؛ بلکه به ضرورت پاسخگویی قدرتهای خارجی درباره حدود نقش و مداخله خود در منطقه اشاره دارد.
پرسش اصلی از واشنگتن؛ امنیت منطقه را چه کسانی باید تعیین کنند؟
واکنش سخنگوی وزارت امور خارجه کشورمان، بار دیگر بحثی اساسی را پیش روی افکار عمومی قرار داده است:
آیا امنیت غرب آسیا باید با مشارکت و اراده ملتها و دولتهای منطقه شکل بگیرد یا بر اساس تصمیمهایی که در واشنگتن اتخاذ میشود؟
آمریکا نمیتواند از یکسو بر ضرورت احترام به استقلال و تمامیت سرزمینی لبنان تأکید کند و از سوی دیگر، درباره روابط کشورهای منطقه و چارچوب امنیتی آنان، بدون پاسخگویی درباره نقش خود، موضعی تعیینکننده اتخاذ کند.
سخن بقائی را میتوان در یک پرسش خلاصه کرد: اگر لبنان و امنیت آن به مردم لبنان مربوط است، واشنگتن بر چه مبنایی برای آینده این کشور و مناسبات منطقهای آن تعیین تکلیف میکند؟
این پرسش، موضوعی فراتر از اختلاف ایران و آمریکا است؛ پرسشی درباره حق ملتهای منطقه برای تعیین سرنوشت خود و ضرورت پایان دادن به معیارهای دوگانه در برخورد با حاکمیت ملی کشورها.
منطقه متعلق به ملتهای آن است و امنیت پایدار نیز بدون احترام به اراده، استقلال و حقوق همین ملتها به دست نخواهد آمد.
شما می توانید مطالب و تصاویر خود را به آدرس زیر ارسال فرمایید.
bultannews@gmail.com