شکایت از کارفرما؛ کارگر چگونه حق و حقوق خود را بگیرد؟

به گزارش بولتن نیوز ،خیلی از کارگران هنگامی که حقوق آنها پرداخت نمی شود یا بی دلیل اخراج می شوند، بیمه آنها کمتر از یک ماه رد می شود و یا اصلا کارفرما آنها را بیمه نمی کند، سوالاتی در ذهنشان می آید که برای آنها جوابی ندارد.

علی شکیبایی زاده، کارشناس روبط کار در گفت و گو با خبرگزاری، به اکثر سوال های کارگران که پرسیده شده پاسخ می دهد.

آیا بدون قرارداد می توان از کارفرما شکایت کرد؟

بله. در صورتی که کارگر با کارفرما قرارداد کتبی ندارد و به اصطلاح می گوییم قرارداد شفاهی بوده، کارگر می تواند بدون داشتن آن قرارداد شکایت کند. کارگر برای اثبات رابطه کارگری و کارفرمایی، نیاز به سابقه بیمه، پرینت حساب یا فیش حقوقی، پیام های کاری رد و بدل شده و سایر شواهد کمک بگیرد.

برای شکایت از کارفرما به کجا باید مراجعه کرد؟

تمامی شکایت های مربوط به اداره کار ( اختلافات کارگری و کارفرمایی ) از طریق سامانه جامع روابط کار می باشد، که کارگر باید با ورود به این سامانه شکایت خود را پیگیری کند. همچنین افرادی که قصد گرفتن بیمه بیکاری دارند، بیاید از طریق همین سامانه درخواست بدهند.

آیا بعد از استعفا می توان از کارفرما شکایت کرد؟

بله. در صورتی که کارفرما شخص را اخراج کند یا خود کارگر استعفا بدهد، مطالباتی که دارد از بین نمی رود که حقوق معوقه، اضافه کاری، عیدی، سنوات و دیگر مزایای قانونی که وزارت کار مشخص کرده قابل مطالبه می باشد.

اگر کارفرما کارگر را بیمه نکرده باشد، امکان شکایت وجود دارد؟

بله. یکی از مزایای کارگر رد شدن بیمه برای او توسط کارفرما می باشد و الزامی می باشد و اگر کارفرما، کارگر را بیمه نکند، او می تواند شکایت از کارفرما بابت بیمه نکردن را مطرح کند. اگر کارگر بتواند رابطه کاری را اثبات کند، کارفرما جریمه می شود و باید هزینه تمام روزهایی که نزد او کار می کرده را به سازمان تامین اجتماعی پرداخت نماید.

مدت زمان رسیدگی به شکایت از کارفرما چقدر است؟

این مورد بستگی به شلوغی اداره کار، اعتراض زدن طرفین و کامل بودن مدارک دارد که ممکن است برخی مواقع تا یک سال نیز زمان ببرد.

آیا برای شکایت از کارفرما داشتن وکیل الزامی است؟

خیر. خود کارگر می تواند تمامی مراحل شکایت را پیش ببرد. اما در صورتی که پرونده سخت و پیچیده شد، می تواند با گرفتن مشاوره حقوقی از وکیل اداره کار، این موارد سخت را با کمک او حل و فصل کند.

اگر به کارفرما سفته داده باشیم، آیا می تواند سفته ها را اجرا بگذارد؟

یکی از ترس هایی که کارگران هنگام شکایت دارند این است که نکند سفته ای که پیش کارفرما داریم را به اجرا بگذارد. اگر شما پشت سفته نوشته باشید این سفته بابت ضمانت یا حسن انجام کار است، کارفرما نمی تواند بدون اثبات سفته را اجرا بگذارد. شما می تواند یک اظهارنامه به کارفرما بابت استرداد سفته بدهید و اگر باز هم تحویل نداد، دادخواست استرداد لاشه سفته را در دادگاه ثبت کنید.

کارفرما به زور برگه تسویه حساب امضا گرفته اما پولی نداده است؛ آیا می توان شکایت کرد؟

در قانون ملاک پرداخت وجه می باشد و شما اگر برگه ای با موضوع تسویه حساب امضا کرده باشید ولی کارفرما هیچ مبلغی به حساب شما واریز نکرده باشد، امکان شکایت وجود دارد.کارفرما موظف است سند واریز بانکی یا فیش پرداختی معتبر به هیات ارائه دهد.

آیا شکایت از کارفرما بابت حقوق و بیمه مهلت زمانی دارد؟

خیر. عیدی، حقوق معوقه، سنوات و حق بیمه شامل مرور زمان نمی شود و شخص می تواند هر وقت که بخواهد شکایت کند. تنها استثنا مربوط به درخواست بازگشت به کار (در صورت اخراج غیرقانونی) و درخواست بیمه بیکاری است که کارگر حداکثر ۳۰ روز از تاریخ اخراج فرصت دارد تا دادخواست خود را در سامانه ثبت کند.

اگر در اداره کار رای به نفع ما باشد اما کارفرما باز هم پول را ندهد، چه باید کرد؟

رایی که توسط هئیت حل اختلاف صادر می شود قطعی و لازم اجرا می باشد. شما برای اجرای رای اداره کار باید به اجرای احکام دادگستری مراجعه کنید و پس از ثبت درخواست برای کارفرما ابلاغیه ارسال می شود و در صورت بی توجهی حساب های بانکی، خودرو یا اموال کارفرما (یا شرکت) را توقیف کرده و حتی در صورت عدم پرداخت، حکم جلب سیار مدیرعامل یا کارفرما صادر می شود.

اگر کارفرما فوت کند، چطور باید بابت حقوق معوقه و بیمه شکایت کنیم؟

،شما باید در سامانه جامع روابط کار، شکایت خود را به طرفیت وراث قانونی کارفرما ثبت کنید. پس از صدور رای قطعی در هیات تشخیص، مطالبات شما و حق بیمه معوقه به عنوان دیون ممتازه از محل ماترک (اموال به جا مانده از کارفرمای متوفی) پیش از تقسیم ارث برداشت و پرداخت می گردد.

آیا کارفرما می تواند به جای رد کردن بیمه، پول حق بیمه را نقدی به کارگر بدهد؟

خیر. براساس ماده 148 قانون کار، کارفرما موظف است کارگر را بیمه کند و دادن وجه نقد غیر قابل قبول است. البته اینکار به ضرر خود کارفرما می باشد زیرا در صروتی که کارگر شکایتی بابت این موضوع کند، کارفرما محکوم خواهد شد.

اگر حقوق من کمتر از حداقل وزارت کار بوده باشد، آیا می توانم مابه التفاوت آن را بگیرم؟

بله. هر سال شورای عالی کار براساس شرایط کشور حقوق و دستمزد را تعیین می کند و اگر کارفرمایی کمتر از حداقل وزارت کار پرداخت نماید، حتی اگر کارگر از روی ناچاری قراردادی با حقوق کمتر امضا کرده باشد، این توافق باطل و کارگر می تواند پس از پایان کار، با شکایت در اداره کار، مابه التفاوت تمام ماه های کارکرد خود را تا سقف حقوق قانونی وزارت کار مطالبه و دریافت نماید.

چند نکته راجب قوانین کار برایتان بگوییم که هم کارفرما و هم کارگر باید نسبت به آنها آگاه باشد :

1- اضافه کاری اجباری ندارید

اگر کارگر رضایت داشته باشد، حداکثر ساعت اضافه کاری در روز 4 ساعت است و 40 درصد نیز باید اضافه تر کارفرما پرداخت نماید.

2- اخراج بدون دلیل قانونی غیرممکنه

اگر کارفرما بدون تایید اداره کار اقدام به اخراج نماید و هنوز قرارداد با کارگر داشته باشد، در صورت فسح باید حقوق، عیدی و سنوات او را بدهد.

3- سنوات پایان خدمت اجباری است

به ازای هر سال کارکرد، کارفرما باید آخرین حقوقی که شخص دریافت می کند، سنوات پرداخت نماید.

4- بیمه و تامین اجتماعی نیز اجباری است

کارفرما موظف است از روز اول کارگران خود را بیمه کند که در صورت شکایت کارگر علاوه بر پرداخت بدهی های گذشته باید جریمه سنگینی نیز پرداخت نمتید.

۵- مرخصی استحقاقی و استعلاجی

۲۶ روز مرخصی سالانه همراه با مرخصی استعلاجی با تایید پزشک.

۷- تأخیر در پرداخت حقوق

براساس ماده 37 قانون کار کارفرما باید پایان هر ماه حقوق و مزایای کارگر را پرداخت نماید.