گروه انرژی: در حالی که قرار بود ۵۲ درصد سهام کنترلی پتروشیمی امیرکبیر با قیمت پایه حدود ۶۴ هزار و ۷۷۱ میلیارد تومان در ۱۱ آبان‌ماه عرضه شود، بانک رفاه کارگران از لغو این واگذاری خبر داده است. بررسی سوابق نشان می‌دهد همین بلوک سهام در دی‌ماه سال گذشته با قیمت پایه بالاتری برای فروش معرفی شده بود. اکنون دو پرسش اساسی مطرح است: چه عواملی موجب تغییر قیمت پایه این دارایی بزرگ شده و چرا عرضه جدید نیز پیش از برگزاری لغو شده است؟
یک واگذاری بزرگ که به مرحله معامله نرسید
به گزارش بولتن‌نیوز، مطابق اطلاعیه رسمی فرابورس ایران در ۲۶ مهر ۱۴۰۵، مقرر شده بود یک میلیارد و ۸۷۲ میلیون سهم پتروشیمی امیرکبیر، معادل ۵۲ درصد سرمایه این شرکت، در قالب عرضه عمده، نقدی و کنترلی واگذار شود.
قیمت پایه هر سهم ۳۴۶ هزار ریال تعیین شده بود که ارزش کل بلوک را به حدود ۶۴ هزار و ۷۷۱ میلیارد تومان می‌رساند.
متقاضیان شرکت در رقابت نیز باید حدود ۶ هزار و ۴۷۷ میلیارد تومان به‌عنوان سپرده حضور در عرضه تأمین می‌کردند.
اما پیش از رسیدن موعد مقرر، عرضه از دستور کار خارج شد.
مطابق اطلاعیه فرابورس، درخواست لغو عرضه طی نامه سوم آبان‌ماه کارگزاری بانک رفاه کارگران ارائه شده است.
بانک رفاه نیز در افشای منتشرشده ششم آبان، لغو مزایده را اعلام کرد.
در اطلاعیه‌های منتشرشده، علت مشخص لغو و زمان احتمالی عرضه مجدد اعلام نشده است.
پرسش مهم‌تر؛ چرا قیمت پایه تغییر کرد؟
بررسی سوابق عرضه سهام پتروشیمی امیرکبیر نشان می‌دهد در ۳۰ دی ۱۴۰۴ نیز عرضه همین بلوک ۵۲ درصدی اعلام شده بود.
در آن مقطع، قیمت پایه هر سهم ۴۷۴ هزار و ۶۴۰ ریال تعیین شده بود.
این در حالی است که قیمت پایه اعلام‌شده در مهر ۱۴۰۵ به ۳۴۶ هزار ریال رسید.
به بیان دیگر، قیمت پایه هر سهم در مقایسه با آگهی دی‌ماه حدود ۲۷ درصد کاهش یافته است.
ارزش محاسباتی بلوک بر مبنای قیمت پایه دی‌ماه حدود ۸۸ هزار و ۸۵۳ میلیارد تومان بود؛ درحالی‌که ارزش پایه عرضه مهرماه به حدود ۶۴ هزار و ۷۷۱ میلیارد تومان رسید.
اختلاف این دو ارزش پایه، حدود ۲۴ هزار میلیارد تومان است.
البته این اختلاف به معنای کاهش قطعی ارزش اقتصادی شرکت، وقوع خسارت یا فروش دارایی زیر قیمت واقعی نیست؛ زیرا قیمت پایه عرضه می‌تواند متأثر از شرایط بازار، ارزیابی‌های جدید، وضعیت مالی شرکت و شرایط واگذاری باشد.
اما تغییر در چنین ابعادی، ضرورت انتشار توضیحات روشن درباره مبانی قیمت‌گذاری را دوچندان می‌کند.
ارتقای جایگاه بورسی و لغو هم‌زمان عرضه
نکته قابل‌توجه دیگر آن است که پتروشیمی امیرکبیر از سوم آبان ۱۴۰۵ در بازار دوم فرابورس درج شده است.
این تحول می‌تواند از منظر الزامات افشا، جایگاه معاملاتی و دسترسی سرمایه‌گذاران به اطلاعات اهمیت داشته باشد.
بااین‌حال، تقریباً هم‌زمان با این تحول، برنامه عرضه بلوک کنترلی شرکت لغو شد.
آیا تغییر جایگاه معاملاتی در تصمیم مالک عمده برای لغو عرضه نقش داشته است؟
آیا قرار است سهام پس از طی مراحل جدید با شرایط متفاوتی عرضه شود؟
یا بانک رفاه تصمیم دیگری درباره نحوه واگذاری دارایی اتخاذ کرده است؟
پاسخ این پرسش‌ها هنوز در اطلاعیه‌های منتشرشده روشن نشده است.
مسئله فقط فروش یک پتروشیمی نیست
بانک رفاه کارگران به‌عنوان یکی از بانک‌های مهم کشورمان، با منابع گسترده و مسئولیت‌های مالی مرتبط با جامعه کارگری و بازنشستگان فعالیت می‌کند.
ازاین‌رو، نحوه مدیریت دارایی‌های بزرگ این بانک، موضوعی فراتر از یک تصمیم معمول سرمایه‌گذاری است.
واگذاری یک بلوک کنترلی در صنعت پتروشیمی می‌تواند بر ترکیب مالکیت، مدیریت آینده شرکت و وضعیت دارایی‌های بانک اثر بگذارد.
در چنین شرایطی، شفافیت درباره تصمیم فروش، مبنای ارزش‌گذاری و علت لغو عرضه، ضرورتی در چارچوب پاسخ‌گویی مالی است.
البته لغو یک عرضه، به‌خودی‌خود تخلف محسوب نمی‌شود و مالک می‌تواند در چارچوب مقررات و با رعایت حقوق ذی‌نفعان درباره زمان و شرایط فروش تصمیم بگیرد.
آنچه اهمیت دارد، روشن‌بودن دلایل و آثار چنین تصمیمی است.
پنج پرسش از بانک رفاه
اکنون انتظار می‌رود مدیران بانک رفاه کارگران درباره موضوعات زیر توضیح دهند:
نخست: علت مشخص لغو عرضه بلوک ۵۲ درصدی پتروشیمی امیرکبیر در آبان ۱۴۰۵ چه بوده است؟
دوم: چه عواملی موجب شد قیمت پایه هر سهم از ۴۷۴ هزار و ۶۴۰ ریال در دی ۱۴۰۴ به ۳۴۶ هزار ریال در مهر ۱۴۰۵ تغییر کند؟
سوم: آیا قیمت پایه جدید بر اساس گزارش کارشناسی تازه تعیین شده و در صورت وجود چنین گزارشی، مبانی اصلی ارزش‌گذاری چه بوده است؟
چهارم: آیا درج پتروشیمی امیرکبیر در بازار دوم فرابورس بر تصمیم لغو عرضه تأثیر داشته است؟
پنجم: برنامه بانک رفاه برای آینده مالکیت و واگذاری این بلوک کنترلی چیست و آیا زمان‌بندی مشخصی برای عرضه مجدد وجود دارد؟
دارایی‌های بزرگ، پاسخ‌های روشن می‌خواهند
در شرایطی که مدیریت منابع و دارایی‌های بانکی اهمیت ویژه‌ای برای اقتصاد کشورمان دارد، تصمیم‌گیری درباره بلوک‌های بزرگ سهام باید با شفافیت کافی همراه باشد.
اختلاف حدود ۲۴ هزار میلیارد تومانی میان ارزش پایه دو آگهی عرضه، به‌تنهایی اثبات‌کننده هیچ تخلفی نیست؛ اما عددی نیست که بتوان بدون توضیح کارشناسی از کنار آن عبور کرد.
لغو عرضه نیز ممکن است دلایل اقتصادی، حقوقی یا اجرایی موجهی داشته باشد؛ دلایلی که انتشار آن‌ها می‌تواند از شکل‌گیری گمانه‌زنی جلوگیری کند.
بولتن‌نیوز از مدیران بانک رفاه انتظار دارد با ارائه توضیحات مستند درباره تغییر قیمت پایه و علت لغو واگذاری، زمینه قضاوت دقیق درباره سرنوشت این دارایی بزرگ را فراهم کنند.
پرسش نهایی روشن است:
وقتی درباره واگذاری دارایی با ارزش پایه بیش از ۶۴ هزار میلیارد تومان تصمیم‌گیری می‌شود، چرا دلایل تغییر برنامه فروش نباید برای افکار عمومی و ذی‌نفعان شفاف باشد؟
شما می توانید مطالب و تصاویر خود را به آدرس زیر ارسال فرمایید.
bultannews@gmail.com