تورم ۷۳.۶ درصد؛ اما خوراکی‌ها ۱۰۸.۸ درصد / مردم کدام عدد را سر سفره می‌بینند؟

به گزارش بولتن نیوز،  مرکز آمار تورم سالانه شهریور را ۷۳.۶ درصد اعلام کرده، اما در دل همان گزارش دو عدد دیگر وجود دارد؛ تورم نقطه‌به‌نقطه به ۸۹.۸ درصد رسیده و تورم سالانه خوراکی‌ها، آشامیدنی‌ها و دخانیات ۱۰۸.۸ درصد ثبت شده است. اعداد متناقض نیستند؛ هرکدام چیز متفاوتی را اندازه می‌گیرند. اما برای خانواری که بخش قابل‌توجهی از درآمدش صرف غذا می‌شود، سؤال مهم این است: کدام عدد به آنچه هر روز در خریدهایش تجربه می‌کند نزدیک‌تر است؟

گاهی مهم‌ترین بخش یک گزارش آماری، عددی نیست که در تیتر قرار می‌گیرد؛ عددی است که چند سطر پایین‌تر دیده می‌شود.
آخرین گزارش تورمی شهریور ۱۴۰۵ سه عدد مهم دارد:
تورم ماهانه ۴.۲ درصد، تورم نقطه‌به‌نقطه ۸۹.۸ درصد و تورم سالانه ۷۳.۶ درصد.
اما در جزئیات، عدد دیگری جلب توجه می‌کند:
تورم سالانه گروه خوراکی‌ها، آشامیدنی‌ها و دخانیات به ۱۰۸.۸ درصد رسیده است.
۷۳.۶ درصد غلط نیست؛ اما تمام واقعیت سفره هم نیست
اینجا باید مراقب یک اشتباه بود.
تورم سالانه ۷۳.۶ درصد و تورم نقطه‌ای ۸۹.۸ درصد دو شاخص متفاوت‌اند. اولی متوسط شاخص قیمت در ۱۲ ماه منتهی به شهریور را با ۱۲ ماه قبل مقایسه می‌کند؛ دومی قیمت‌های شهریور امسال را مستقیماً با شهریور سال قبل می‌سنجد.
بنابراین قرار نیست یکی را به‌جای دیگری «عدد واقعی» بنامیم.
اما برای مردم یک واقعیت ملموس‌تر هم وجود دارد:
خوراکی‌ها.
وقتی تورم سالانه این گروه به ۱۰۸.۸ درصد رسیده، فشار هزینه مواد غذایی بسیار سریع‌تر از متوسط کل سبد خانوار حرکت کرده است.
این همان عددی است که نباید میان میانگین‌ها گم شود
مسکن، آموزش، حمل‌ونقل، پوشاک، درمان و خوراک وزن‌های متفاوتی در شاخص تورم دارند.
اما مردم تورم را با فرمول آماری تجربه نمی‌کنند.
مردم آن را هنگام خرید گوشت، مرغ، برنج، لبنیات، میوه و سایر اقلام روزانه احساس می‌کنند.
به همین دلیل وقتی درباره وضعیت معیشت صحبت می‌شود، اعلام تورم کل بدون نشان دادن وضعیت خوراکی‌ها می‌تواند تصویری ناقص از فشاری بدهد که بخشی از خانوارها تحمل می‌کنند.
یک سؤال از مسئولان اقتصادی
مسئله این نیست که چرا مرکز آمار عدد ۷۳.۶ درصد را منتشر کرده؛ این عدد تعریف آماری مشخص خودش را دارد.
مسئله این است که سیاست‌گذار هنگام صحبت درباره معیشت مردم کدام اعداد را روی میز می‌گذارد؟
اگر خوراکی‌ها با تورم سالانه ۱۰۸.۸ درصد مواجه‌اند، سیاست حمایتی و دستمزدی باید این شکاف را هم ببیند.
وقتی افزایش هزینه غذا از متوسط افزایش هزینه کل خانوار جلو زده، فشار آن برای همه خانوارها یکسان نیست؛ به‌ویژه برای خانواده‌هایی که سهم خوراک در هزینه‌هایشان بیشتر است.
عددها را کامل بگوییم
این بار نیازی به تفسیر پیچیده نیست.
آمار رسمی خودش حرف می‌زند:
تورم سالانه کل: ۷۳.۶ درصد
تورم نقطه‌به‌نقطه: ۸۹.۸ درصد
تورم سالانه خوراکی‌ها، آشامیدنی‌ها و دخانیات: ۱۰۸.۸ درصد
هیچ‌کدام جای دیگری را نمی‌گیرد و هیچ‌کدام را نباید پنهان کرد.
اما وقتی بحث معیشت و سفره مردم است، عدد ۱۰۸.۸ درصدی خوراکی‌ها نباید در انتهای جدول‌های آماری گم شود.
مردم تورم را فقط در گزارش‌ها نمی‌خوانند؛ هر روز پای صندوق فروشگاه حسابش می‌کنند.