به گزارش خبرگزاری فارس از قزوین، سالن خلیج فارس در جریان برگزاری هفتمین مسابقات بینالمللی روبوکاپ، جزو شلوغترین سالنهای نمایشگاه بینالمللی تهران است، سالنی که آغشته به بوی کیف و کتاب بوده و بیشباهت به حیاط شلوغ یک مدرسه نیست. طبقه اول این سالن را دختران و پسران دانشآموز احاطه کردهاند و مشتاق و هیجانزده در حال آمادهسازی ماکتها و گرفتن آخرین تستها از روباتهای دلبندشان هستند. یک طرف سالن را روباتهای فوتبالیست قرق کردهاند و به انتظار نشستهاند تا قرعه به نامشان بیفتد و دل تو دلشان نیست که باید با کدام تیم مسابقه بدهند، این بخش از لیگهای وزن آزاد و سبک وزن تشکیل شده است. اما سوی دیگر سالن که فضای نسبتا بزرگی را به خود اختصاص داده، لیگ دانشآموزی امدادگر مقدماتی قرار دارد که شامل بخشهای امداد، امداد ابتدایی و پیشرفته میشود، در این قسمت روباتهای امدادگر با طی کردن مسافتهای با مانع و عبور از شیبهای مرتفع و حمل بارهای استوانهای شکل قدرتنمایی میکنند و بهترینهایشان گوی سبقت را از تیم رقیب میربایند. قسمت دیگر سالن خلیج فارس شبیه یک سالن تئاتر است که متأثر از نام همین بخش هم میشود، اینجا بخش Demo یا نمایشی قرار دارد و تیمهای حریف به جای مسابقه رو در رو با یکدیگر با به نمایش گذاشتن طرحهایشان و داشتن بهترین ایدهها چشم به داوران دوختهاند تا در صدر جدول بنشینند. 12 گروه در بخش نمایشی با یکدیگر رقابت میکنند که برخی از آنها به صورت آزاد در این مسابقه شرکت کردهاند. مدرسه فرزانگان 2 که به سمپاد (سازمان ملی پرورش استعدادهای درخشان) تعلق دارد به نظر میرسد دست پر به میدان آمده و پروژه بزرگی به نام "خانه هوشمند" دارد که این پروژه در دل خود 10 طرح جای داده است. در واقع این تیم 18 نفره وسایلی را طراحی کردهاند که با کاهش مصرف انرژی میتواند زندگی روزمره مردم را تسهیل کند، تخت کودک هوشمند، سیستم سرمایش و گرمایش و میز ناهارخوری هوشمند از جمله این وسایل است. بچههای مدرسه منظومه خرد هم طرح جالبی را به این مسابقه آوردهاند و شانس زیادی برای کسب رتبه نخست دارند، اکیپ امداد روباتها، نام طرحشان است که در آن 9 روبات به صورت موازی عملیات امدادرسانی انجام میدهند. بچهها که صحنه یک شهر زلزلهزده را بازسازی کردهاند میگویند با توجه به اینکه در کشورهای پیشرفته روی این موضوع کار میشود که در مواقع بحران و زلزله روباتها جای انسانها را بگیرند ما نیز روی این ایده کارمان را شروع کردیم. روبات آواربردار، روبات بالارونده از دیوار (برای شناسایی مصدومان)، روباتی که نشتی لولههای آب و گاز را بیابد و به طور موقت آن را ترمیم کند، روبات آتشنشان برای شناسایی و خاموش کردن حریق و روبات مرکزی که پشتیبان و شارژکننده دیگر روباتها در این اکیپ امداد از جمله این روباتها است. در بالای سر این ماکت هم دوربینی قرار دارد که تصویربرداری میکند و با ارسال تصاویر به سرور مرکزی به روباتها دستور داده میشود که در کدام مسیر حرکت کنند. این گروه که سال گذشته نیز با آوردن طرح خودروی هوشمند رتبه نخست را در لیگ نمایشی به دست آورده بود امسال هم امید زیادی به برنده شدن دارد. اما طبقه دوم سالن خلیج فارس به روباتهای مجازی و شبیهساز تعلق دارد، در این سالن لیگ رباتهای دانشجویی، رباتهای امدادگر مجازی، لیگ شبیهساز فوتبال سه بعدی و لیگ شبیهساز فوتبال دوبعدی با یکدیگر رقابت میکنند. در سالن 38 لیگ روباتهای خانگی، مینیاب، پرنده و امدادگر واقعی به رقابت با یکدیگر میپردازند. در لیگ روباتهای خانگی دو تیم از ایران و هلند با یکدیگر مسابقه میدهند، تیم ایران که از دانشگاه آزاد قزوین آمده تیم قدرتمندی است که سال گذشته نیز در مسابقات جهانی رتبه ششم را به دست آورد. این گروه دو روبات طراحی کردهاند که در تعامل و ارتباط با یکدیگر هستند و روبات کوچکتر کارگر است و دیگری روبات اصلی، این روباتها به یکدیگر دستور میدهند، خانه را جاروبرقی میکشند، بار حمل میکنند، روبات یا انسان را دنبال میکنند و توانایی طراحی و تولید نقشه از محیطی که در آن هستند را دارند. اما تیم حریف از دانشگاه گرونینگن هلند آمده و در زمینه هوش مصنوعی تخصص دارد. در این تیم از قضا یک دانشجوی ایرانی مقطع دکتری نیز حاضر است. رباتی که این تیم طراحی کرده قدش کمی بلندتر از قد متوسط انسان است و از پایه حرکتکننده تشکیل شده و دو سنسور کینکت دارد. علاوه بر آن، روبات انساننمای سفیدرنگی هم دارند که روی روبات اصلی مینشیند، این ربات توسط کامپیوتر هدایت میشود و توانایی مسیریابی، بلند کردن اشیای سبک و دنبال کردن انسان را بدون برخورد به اشیا دارد. لیگ روباتهای مینیاب هم از دو لیگ مینیاب دستی و خودکار تشکیل شده است. در این لیگ 32 گروه با یکدیگر رقابت میکنند، تیم Karo که از دانشگاه پیام نور مشهد آمده در لیگ مینیابهای خودکار مسابقه میدهد. فرامرز هادیپور، به عنوان سرپرست این تیم در خصوص نحوه عملکرد این روباتها میگوید: روبات کارو به طور اتوماتیک مینهایی را که به صورت فلزهایی زیر میز قرار گرفته تشخیص میدهد و میداند در کدام مسیرها پا گذاشته و به کجاها نرفته است. این گروه از سال 87 روی روباتهای مینیاب کار میکنند و آذرماه سال گذشته نیز در مسابقات کشوری مقام نخست را به دست آوردند. لیگ دیگر، لیگ روباتهای پرنده است، در این قسمت 20 تیم که از 20 دانشگاه دولتی و آزاد سراسر کشور حضور دارند با یکدیگر مسابقه میدهند، لیگ روباتهای پرنده برای سومین سال است که در مسابقات بینالمللی روبوکاپ برگزار میشود. روبات پرنده این مزیت را دارد که عمودی پرواز کند و میتواند در اجرای مانورهای سریع، حمل بار و شناسایی مفید باشد. شعاع پروازی روبات پرنده رابطه مستقیمی با جنس موتور و ملخ، وزن بدنه روبات و برد ریموت دارد و با توجه به این عوامل تغییرپذیر است. دانشجویان دانشگاه آزاد قزوین که نخستین روبات پرنده را در کشور ساختهاند، روباتشان حداکثر تا ارتفاع 800 متر پرواز میکند و قابلیت حمل دو کیلوگرم بار را دارد. حاضران این لیگ معتقدند که تیمها امسال پرقدرتتر از سال گذشته در مسابقات حضور پیدا کردهاند؛ ضمن اینکه روباتهای تمامی گروهها میتوانند پرواز کنند. در لیگ روباتهای امدادگر واقعی نیز 21 تیم حضور دارند. هدف از برگزاری این لیگ این است که روباتی داخل محیط زلزلهزده فرستاده شود که کاملا خودکار عمل کرده و مصدومها را پیدا کند و نجات دهد، اما رسیدن به این هدف بسیار پیچیده است. سالن 35 بیشتر از دو سالن دیگر روباتهای ملموس دارد. لیگ فوتبال روباتهای استاندارد، روباتهای موسوم به نائو دارد. رباتهای نائو را شرکت فرانسوی Aldebaran Robotics طراحی و تولید میکند، در این لیگ چهار تیم از کشورهای آلمان، هلند، یونان و چین شرکت کردهاند و دو تیم از دانشگاههای امیرکبیر و آزاد قزوین حضور دارند. لیگ فوتبال روباتهای استاندارد دو سال است که در ایران برگزار میشود، در مسابقات سال گذشته تیم آلمان اول شد و تیم دانشگاه آزاد قزوین مقام سوم را کسب کرد. روباتهای استاندارد نسبت به دیگر روباتها بیشترین شباهت را به انسان دارند، به عنوان مثال محدودیتهایی که در مفاصل انسان وجود دارد در این روباتها نیز دیده میشود، برای نمونه روباتهای استاندارد برخلاف بسیاری از روباتها که میتوانند گردنشان را در زاویه 360 درجه حرکت دهند، مانند انسان تنها میتوانند گردنشان را در دو زاویه 90 درجه چپ و راست به گردش درآورند. روی صورتشان هم دو دوربین به عنوان دو چشم کار گذاشته شده است. کف پایشان هم مثل پای انسان است، مسابقات این لیگ به صورت 4 به 4 برگزار میشود. اما در لیگ روباتهای فوتبالیست اندازه کوچک، 10 تیم از بین دانشجویان دانشگاههای قزوین، خواجهنصیر، علم و صنعت، امیرکبیر، شاهد و دانشگاه آزاد تبریز رقابت میکنند. تیم دانشگاه علم و صنعت مقام دوم جهانی و تیم دانشگاه آزاد قزوین نیز مقام سومی جهان را در لیگ روباتهای فوتبالیست اندازه کوچک دارند. در لیگ روباتهای انساننما نیز 16 تیم با یکدیگر رقابت میکنند که تیم حاضر از کشور آلمان جزو تیم قدرتمند این لیگ محسوب میشود. علاوه بر آن از کشورهای هند و مکزیک نیز گروههایی به ایران آمدهاند. این لیگ از سه بخش روباتهای کودک، نوجوان و بزرگسال تشکیل میشود. در لیگ روبات فوتبالیست اندازه متوسط نیز فقط از تیم دانشگاه آزاد قزوین حاضرند و تنها برای نمایش کارشان به این مسابقات آمدهاند. اما درست در وسط سالن 35 دو خودروی الکتریکی و هیبریدی به نمایش گذاشته شده است، نام این خودروها پاراکس است که در واقع به ارابهسازهای دوره هخامنشی گفته میشده است. یکی از این خودروها فقط با برق کار میکند و خودروی دیگر هیبریدی است و موتورش ترکیبی از موتور احتراقی و الکتریکی است. مرکز تحقیقات مکانیک خودروی دانشگاه آزاد قزوین کار طراحی و ساخت این خودروها را بر عهده داشته است. ========= سیدمهدی تقوی