کسری بودجه ناشی از رکود ساخت و ساز گریبان شهرها را می فشرد

گروه اقتصادی: در دهه های گذشته، تعریف منابع برای درآمد پایدار شهري، یکی از مسائل عمده ای بوده که ردپای آن در دعواهای زرگری میان دولت و شهرداری وجود داشته است.

به گزارش بولتن نیوز، برخی کارشناسان معتقدند که شهرداری اگر منابع مالی مستقلی در اختیار داشت، مسائلی چون حمل ونقل عمومی شهری یا توسعه خطوط مترو با مشکل مواجه نمی شد؛ اما تنها منبع درآمدی شهرداری در سالهای گذشته تنها از مسیر تراکم فروشی و عوارض بدست آمده است.
با این حال در سالهای گذشته به دلیل رکود در ساخت و ساز، فروش تراکم در شهرها کاهش یافته و در نتیجه بسیاری از پروژه های عمرانی با کندی مواجه شده است.
منابع مالی یکی از تنگناهای شهرداری هاست. موضوعی که سبب شده اغلب شهروندان از عملکرد شهرداری ها ناراضی باشند.
در سال 62 برای اولین بار وزارت کشور لایحه خودکفایی شهرداری را تهیه و آن را به مجلس ارایه کرد. این لایحه البته هیچگاه به تصویب مجلس نرسید، اما در عمل دولت از آن پس رفته رفته سهم خود در پرداخت به شهرداری را کاهش داد.
نسبت کمک و حمایت مالی دولت از شهرداری در سالهای پیش از ارایه چنین طرحی تا مرز 65 درصد می رسید، اما به تدریج این رقم به ده درصد کاهش یافت.
این در حالی است که در همه جای دنیا دولتها دست کم 30 تا 35 درصد از هزینه های عمومی شهرداری ها را تامین می کنند، اما در ایران این رقم بین ده تا بیست درصد متغیر است.
فروش تراکم و تعریف کاربری از جمله روش هایی است که طی سالهای گذشته براي حل مشكل مالی و تامین منابع مالی شهرداری از آن استفاده شده است.

البته این روش پیشنهادی برای تامین هزینه های شهرداری در دوره رياست غلامحسین کرباسچی پیشنهاد شد و اگرچه مرهم موقتی برای دردهای شهرداری بود، اما در واقع باعث شد تا نظام شهرسازی در ایران دچار تغییرات جدی شود. چرا که تغییرات مبتنی بر فروش تراکم رفته رفته از پایتخت در قالب بسته پیشنهادی روانه دیگر شهرهای ایران شد.
در شش سال اخیر، ركود ساخت و ساز و بازار مسكن، شهرداری را در بخش عوارض ساختمانی و در بخش فروش تراکم با مشکل مالی مواجه کرده است. چراكه درآمد شهرداری در تهران تا مرز 80 درصد، در دیگر کلان شهرها تا 65 درصد و در کل کشور در حدود 55 درصد به ساخت و ساز و دریافت عوارض شهری و مواردی چون فروش تراکم وابسته است.
کارشناسان هشدار می دهند که این ارقام یک دغدغه جدی است که می تواند شکل شهرها را تغییر داده و از سوی دیگر نارضایتی های عمومی را بالا ببرد، زیرا توسعه شهری هماهنگ با رفع نیازهای شهری نیست.
افزايش ركود در سالهای اخیر و تاثير آن بر بازار ساخت و ساز منابع شهرها را با مشکل مواجه کرده است. از زمانی که هزینه شهرداری تهران به ساخت و ساز مسکن وابسته شده، رکود در مسکن موجب شده تا این نهاد در تامین بودجه و هزینه های جاری خود دچار مشکلات اساسی شود.