گروه اقتصادی: حدود سه سال قبل ریاست کل جدید گمرک ایران سامانه جامع گمرک را جایگزین سامانه گمرک نوین دولت قبلی نموده و با انعقاد قرار داد با یک شرکت خصوصی متشکل از تعداد معدودی دانشجوی دانشگاه تهران آن هم بدون مزایده و با ترک تشریفات قانونی کارها انجام شد.
به گزارش بولتن نیوز، گمرک ایران متعاقباً هم زمان تبلیغات گستردهای را جهت جلب نظر مسئولین محترم کشور به راه انداخته به طوری که هر هفته یکی از مسئولین کشور را به اطاقی در بسته در گمرک مهر آباد دعوت نموده و در خصوص محسنات این طرح جلسه برگزار میکردند.
البته سامانه جامع گمرکی در بدو امر دارای محاسن و نکات مثبتی بوده که نسبت به گذشته جای تقدیر دارد ولی در کنار آن نقاط ضعف فراوانی دیده میشود که بیان آن از طرف رئیس کل به صورت خط قرمزی در آمده است. وکوچکترین انتقادی یا پیشنهادی از سوی مدیران و کارشناسان گمرک مساوی با حذف آن مسئول در جایگاه گمرک میباشد.
نمونه بارز اینگونه برخوردها یکی از مدیران اسبق گمرک است که قطعاً یکی از با سوادترین و فهمیم ترین مدیران گمرکات کشور بوده که به محض ارائه پیشنهاد و نامه انتقادی بلافاصله از مدیریت گمرک برکنار و از کل سیستم گمرک حذف شده است.
به عنوان نمونه از غلو گوئی و ارائه گزارش خلاف واقع به مسئولین رده بالای کشور کشف 6 دستگاه کانتینر کالای قاچاق تحت عنوان کوکوبیت (خاک نارگیل برای مصارف کود) بوده که بررسی کارشناسی این تخلف میتواند ما را به یکی از مهمترین نقاط ضعف سامانه و بهره برداری نا صحیح مسئولین گمرک در انعکاس آن رهنمود دهد.
همان طور که میدانیم این روزها به بهانه ارائه تسهیلات به تجار بیش از 70 درصد کالاها از مسیر سبز عبور میکنند یعنی بدون هیچ کنترل به صرف اظهار صاحب کالا. بدین دلیل است که مأخذ وصول حقوقی گمرکی پایین بوده و بر اساس برنامه محرمانهای که از سوی مسئولین گمرک به سامانه داده شده است به طور خودکار اظهار نامهها به مسیر سبز هدایت شده و بدون کمترین نظارت و بازرسی از گمرک خارج می-شوند.
بسیاری از تجار که به این نقطه ضعف سامانه آگاه هستند در طول سه سال گذشته در حالی که کالای آنها مثلاً لوازم خارنگی مانند یخچال و تلویزیون با مأخذ 76% بوده و الزاماً باید به مسیر قرمز و با کنترل کامل ارزیابی خارج میشده، لوازم خارجی را اجزاء و قطعات اظهار و با توجه به این که مأخذ اجزاء و قطعات بسیار پایین است لزوماً به مسیر سبز هدایت و بدون کمترین کنترل از گمرکات ترخیص میشود. تا کنون از این رهگذر صدها و هزاران میلیارد تومان از حقوق مسلم دولت تضییع شده است.
از این جمله اظهار کاغذ دیواری با مأخذ بالا و ارزش بالا به عنوان کوکوبیت بوده که بدون کنترل از گمرکات خارج میشده و چند ماه قبل به موجب یکی از این محموله کاغذ دیواری که محتوی 6 دستگاه کانتینر بوده با اظهار خلاف واقع مبنی بر کوکوبیت با مأخذ 4 درصد اظهار و در مسیر سبز از گمرک خارج شده که در نهایت به موجب گزارش یکی از تجار به واحد نظارتی محموله مورد نظر کشف شده که پس از کشف موضوع مشخص شده که شرکت دیانا... طی چند ماه گذشته به همین طریق بیش از یک صد کانتینر کاغذ دیواری از گمرک خارج ترخیص شده که بر اساس اعتراف صاحبان کالا چندین انبار این شرکت در شرق تهران کشف و مهر و موم شده است.
تا کنون بیش از 150 میلیارد تومان علیه شرکت اعلام جرم شده است که البته طبق معمول پس از کشف موضوع بلافاصله مسئولین گمرک از کشف 6 دستگاه توسط سامانه جامعه گمرکی دم میزنند.
کشف یک محموله 58 کانتینر لوازم خانگی در سال گذشته در گمرک بو شهر توسط بازرس گمرک و کشف 52 کانتینر در گمرک شهید رجائی که به همین طریق قصد داشتند میلیاردها تومان حقوق دولت را تضییع کنند و به موجب یک تماس تلفنی کشف شده ربطی به سامانه گمرکی نداشته است از دیگر تخلفات سازمان یافته در گمرکات کشور دانست.
گستاخی بعضی از شرکتها تا آن جا پیش رفته که بسیاری از شرکتها و اشخاصی که دارای کارت بازرگانی یک بار مصرف هستند دستگاه خود پرداز بانکی (ATM) را هم به عنوان اجزاء و قطعات اظهار و در مسیر سبز از گمرک خارج نمودهاند.
پس از کشف اتفاقی موضوع توسط بازرس گمرک و تضییع میلیارها تومان حقوق دولت، گمرک به ناچار با صدور بخش نامهای از گمرکات میخواهد تا موضوع را مجدداً بررسی و نسبت به وصول مطالبات حقوق قانونی اقدام نمایند
اگر چه طبق معمول دارندگان کارت بازرگانی یک بار مصرف وجود خارجی نداشته تا گمرک نسبت به وصول حقوق قانونی اقدام نمایند.
آخرین کشفیات ناشی از قصور سامانه مربوط به 36 دستگاه کانتینر لاستیک با ارزش بالا و ماخذ 40 درصد در درب خروج گمرک شهید رجایی بوده که محموله به عنوان کائوچو با ماخذ 4 درصد در حال خروج از گمرک بوده که به دلیل پایین بودن ماخذ به خودکار در مسیر سبز و بدون پرداخت حقوق قانونی در حال خروج از گمرک شهید رجایی بوده که کشف و پرونده از طریق مرجع قضایی در حال رسیدگی است بدون اینکه به اصل موضوع ضعف سامانه است پرداخته شود.
برای این که عمق فاجعه و نقطه ضعف سامانه جامع بیشتر روشن شود و بی پروائی بعضی از تجار و قاچاق چیان در این سوء استفاده بیشتر روشن شود بعضاً ظروف شیشهای و کریستال را به عنوان خرده شیشه و خاک سیلیس اظهار و از گمرک ترخیص مینمایند و بر حسب تصادف یکی از این دهها کامیون توسط نیروی انتظامی در اطراف اصفهان کشف شده و گمرک بدون چاره جویی جهت رفع معضل ماهها و بلکه چند سال است که در صدد اعلام جرم و برخورد مقطعی با متخلفان است بدون این که نقاط ضعف سیستم سامانه جامع گمرکی را برطرف کنند.
در خصوص نقاط ضعف و کمبودهای سامانه جامع گمرکی گفتنیها زیاد است و به کمک کارشناسان دلسوز گمرک در روزهای آینده از این سامانه بیشتر خواهید شنید.
شما می توانید مطالب و تصاویر خود را به آدرس زیر ارسال فرمایید.
bultannews@gmail.com