یزد ۱۴۰۴؛ قلب تپنده صنعت، معدن و صادرات ایران / استانی که اقتصاد کویر را متحول کرده است
گروه اقتصادی، استان یزد در سال ۱۴۰۴ جایگاه خود را بهعنوان یکی از مهمترین قطبهای صنعتی، معدنی، صادراتی و گردشگری ایران تثبیت کرده است؛ استانی که با اتکا به صنایع فولادی، کاشی و سرامیک، معادن عظیم سنگآهن و سرب و روی، تولیدات کشاورزی کمآببر، صنعت نساجی، فرش و صنایعدستی و همچنین گردشگری تاریخی، سهم قابلتوجهی در اقتصاد ملی دارد. افزایش صادرات غیرنفتی، رشد تراز تجاری و توسعه زیرساختهای صنعتی و انرژی، یزد را در ردیف استانهای پیشران اقتصاد کشور قرار داده است.
به گزارش بولتن نیوز، استان یزد در سال ۱۴۰۴ همچنان یکی از مهمترین قطبهای صنعتی ایران در حوزه فولاد، کاشی و سرامیک، صنایع معدنی، انرژی خورشیدی و صنایع فلزی محسوب میشود. مهمترین تولیدات صنعتی استان شامل فولاد خام، میلگرد، شمش فولادی، کاشی و سرامیک، شیشه، سیم و کابل، محصولات نساجی، قطعات صنعتی و تجهیزات معدنی است.
در حوزه فولاد، مجتمعهای بزرگ صنعتی مانند شرکت معدنی و صنعتی چادرملو، فولاد آلیاژی ایران، مجتمع فولاد اردکان و فولاد بافق از مهمترین واحدهای فعال استان هستند که بخش بزرگی از فولاد کشور را تولید میکنند. برآوردها نشان میدهد حجم تولید فولاد و محصولات فولادی یزد در سال ۱۴۰۴ از ۱۲ میلیون تن فراتر رفته است.
یزد همچنین بزرگترین قطب تولید کاشی و سرامیک ایران بهشمار میرود و کارخانههایی نظیر کاشی الوند، کاشی ستاره میبد، کاشی ایفا سرام و کاشی مهسرام سالانه بیش از ۲۵۰ میلیون متر مربع انواع کاشی و سرامیک تولید میکنند که بخش قابلتوجهی از آن صادر میشود.
در حوزه انرژی نیز یزد به یکی از مراکز توسعه نیروگاههای خورشیدی کشور تبدیل شده و سرمایهگذاری گستردهای در زمینه انرژیهای تجدیدپذیر صورت گرفته است. بیش از ۴۰۰ واحد صنعتی و معدنی استان برای جبران ناترازی انرژی به سمت استفاده از پنلهای خورشیدی و ژنراتورهای اختصاصی حرکت کردهاند.
معادن یزد؛ ذخایر عظیم سنگآهن، سرب و روی در قلب کویر
استان یزد یکی از غنیترین مناطق معدنی ایران است و معادن آن نقش کلیدی در اقتصاد کشور دارند. مهمترین ذخایر معدنی استان شامل سنگآهن، سرب، روی، فسفات، اورانیوم، مس، سیلیس، باریت و سنگهای تزئینی است.
معدن معدن چادرملو بزرگترین معدن سنگآهن استان و یکی از مهمترین معادن خاورمیانه محسوب میشود که خوراک بخش بزرگی از صنایع فولادی کشور را تأمین میکند. معدن معدن چغارت و معدن معدن سرب و روی مهدیآباد نیز از مهمترین مراکز معدنی فعال استان هستند.
برآورد میشود حجم استخراج مواد معدنی استان یزد در سال ۱۴۰۴ از ۶۵ میلیون تن عبور کرده باشد که بخش عمده آن مربوط به سنگآهن و مواد معدنی فلزی است. معدن مهدیآباد بهعنوان یکی از بزرگترین ذخایر سرب و روی جهان، ظرفیت تولید صدها هزار تن کنسانتره روی و سرب را داراست و در سالهای اخیر توسعه قابلتوجهی یافته است.
صنایع معدنی سهم اصلی صادرات یزد را در اختیار دارند و حدود ۶۱ درصد صادرات استان در سال ۱۴۰۴ مربوط به معدن و صنایع معدنی بوده است.
کشاورزی یزد؛ تولید اقتصادی در اقلیم کمآب
اگرچه یزد اقلیمی کویری و کمآب دارد، اما کشاورزی این استان بر پایه محصولات کمآببر و با ارزش افزوده بالا شکل گرفته است. مهمترین محصولات کشاورزی استان شامل پسته، انار، زعفران، خرما، انگور، گلخانههای سبزی و صیفی، گیاهان دارویی و محصولات باغی مقاوم به خشکی است.
شهرستانهای ابرکوه، مهریز، خاتم و بهاباد از مهمترین قطبهای کشاورزی استان هستند. در سال ۱۴۰۴ تولید پسته یزد حدود ۵۰ هزار تن، انار بیش از ۸۰ هزار تن و محصولات گلخانهای حدود ۳۵۰ هزار تن برآورد شده است.
یزد همچنین در زمینه تولید زعفران و گیاهان دارویی رشد قابلتوجهی داشته و توسعه کشتهای گلخانهای باعث افزایش بهرهوری آب در استان شده است. بخش کشاورزی حدود هفت درصد صادرات استان را به خود اختصاص داده است.
دامداری و صنایع دامی؛ ظرفیت رو به رشد در مناطق روستایی
دامداری در استان یزد بیشتر در مناطق روستایی و نیمهکویری جریان دارد و مهمترین تولیدات دامی شامل گوشت قرمز، گوشت مرغ، شیر، تخممرغ و فرآوردههای لبنی است. شهرستانهای تفت، ابرکوه و مهریز از مراکز مهم دامپروری استان محسوب میشوند.
برآوردها نشان میدهد تولید شیر خام استان در سال ۱۴۰۴ به بیش از ۲۲۰ هزار تن رسیده و تولید گوشت مرغ نیز از ۶۰ هزار تن عبور کرده است. توسعه واحدهای صنعتی دامداری و مرغداری در کنار صنایع بستهبندی و فرآوری مواد غذایی، بخشی از زنجیره اقتصادی استان را تشکیل میدهد.
نساجی، فرش و صنایعدستی؛ میراث تاریخی اقتصاد یزد
یزد یکی از قدیمیترین مراکز نساجی ایران است و همچنان در حوزه تولید پارچه، ترمه، داراییبافی، حوله و منسوجات سنتی جایگاه ویژهای دارد. کارخانههای نساجی استان در سال ۱۴۰۴ میلیونها متر انواع پارچه و منسوجات تولید کردهاند.
محصولاتی مانند ترمه یزد، زیلو، داراییبافی، شمد، پارچههای سنتی و فرش دستباف یزد از مهمترین صنایعدستی استان بهشمار میروند. شهر میبد بهعنوان شهر جهانی زیلو شناخته میشود و تولید زیلو و صنایعدستی سنتی در این منطقه رونق زیادی دارد.
فرش دستباف یزد نیز با طرحهای اصیل و رنگبندی سنتی در بازارهای داخلی و صادراتی جایگاه خاصی دارد. برآورد میشود ارزش تولیدات نساجی، فرش و صنایعدستی استان در سال ۱۴۰۴ به چند ده هزار میلیارد تومان رسیده باشد.
گردشگری یزد؛ رونق اقتصاد تاریخی و کویری
استان یزد در سال ۱۴۰۴ یکی از مهمترین مقاصد گردشگری ایران بوده است. ثبت جهانی بافت تاریخی بافت تاریخی یزد در فهرست یونسکو، نقش مهمی در رونق گردشگری استان ایفا کرده است.
جاذبههایی مانند میدان امیرچخماق، آتشکده زرتشتیان یزد، باغ دولتآباد، کاروانسرای زینالدین و کویرهای گردشگری استان، سالانه میلیونها گردشگر داخلی و خارجی را جذب میکنند.
برآورد میشود تعداد گردشگران ورودی به یزد در سال ۱۴۰۴ از ۳ میلیون نفر عبور کرده باشد. توسعه اقامتگاههای بومگردی، هتلهای سنتی و گردشگری کویری، سهم بخش خدمات و گردشگری در اقتصاد استان را افزایش داده است.
صادرات، گمرک و ترانزیت کالا؛ تراز مثبت تجارت خارجی یزد
استان یزد اگرچه مرز زمینی مستقیم با کشورهای دیگر ندارد، اما از طریق شبکه حملونقل ریلی و جادهای به بنادر جنوبی و بازارهای صادراتی متصل است و یکی از قطبهای صادرات غیرنفتی ایران محسوب میشود.
طبق آمار رسمی، در پنجماهه نخست سال ۱۴۰۴ بیش از یک میلیون و ۶۸۰ هزار تن کالا به ارزش ۳۱۷ میلیون دلار از استان یزد صادر شده و تراز تجاری استان ۶۱ میلیون دلار مثبت بوده است.
همچنین در سهماهه نخست سال ۱۴۰۴ حدود ۵۷۷ هزار تن کالا به ارزش ۱۰۱ میلیون دلار از یزد صادر شده است. عراق، پاکستان، افغانستان، امارات متحده عربی، عمان، ترکیه، آذربایجان، روسیه، ترکمنستان و گرجستان از مهمترین مقاصد صادراتی استان بودهاند.
بر اساس آمار گمرک، صادرات استان در نیمه نخست سال ۱۴۰۴ به بیش از ۴۱۰ میلیون دلار رسیده و محصولات صنعتی و معدنی بیشترین سهم را در صادرات داشتهاند.
گمرکات فعال استان شامل گمرک یزد، گمرک اردکان و برخی پایانههای صادراتی صنعتی هستند که نقش مهمی در ترانزیت کالا و صادرات محصولات فولادی، معدنی، کاشی و سرامیک و محصولات صنعتی ایفا میکنند.
چشمانداز اقتصادی استان یزد در سال ۱۴۰۵
چشمانداز اقتصادی استان یزد در سال ۱۴۰۵ با توجه به توسعه صنایع فولادی، افزایش ظرفیت معادن، گسترش انرژی خورشیدی، رونق صادرات غیرنفتی و توسعه گردشگری تاریخی و کویری، مثبت ارزیابی میشود. انتظار میرود یزد در سال آینده نیز یکی از استانهای پیشتاز کشور در رشد صنعتی و صادراتی باقی بماند. توسعه زیرساختهای حملونقل، تکمیل زنجیره ارزش صنایع معدنی، سرمایهگذاری در فناوریهای نوین، افزایش بهرهوری آب در کشاورزی و گسترش تجارت خارجی میتواند جایگاه اقتصادی استان را بیش از گذشته تقویت کند. همچنین روند رو به رشد سرمایهگذاری در صنایع دانشبنیان، انرژیهای تجدیدپذیر و گردشگری پایدار، افق تازهای برای اقتصاد یزد در سال ۱۴۰۵ ترسیم کرده است.
شما می توانید مطالب و تصاویر خود را به آدرس زیر ارسال فرمایید.
bultannews@gmail.com
